TABLE OF CONTENTS
Doel: ...................................................................................................................................................4
bouwtoleranties ..................................................................................................................................4
Uitzetting van materialen ..................................................................................................................5
bouwvolgorde ......................................................................................................................................5
Opsplitsing bouwonderdelen ............................................................................................................5
bouwvolgorde ..................................................................................................................................6
Bouwvolgorde i.v.m. aanluitingsdetails ..............................................................................................6
referentiemateriaal ..............................................................................................................................6
verbruik ...............................................................................................................................................7
brandveiligheid ....................................................................................................................................7
brandstabiliteit.................................................................................................................................7
bouwmaterialen ..................................................................................................................................7
overzicht draagvloeren (beton) ........................................................................................................... 10
Ter plaatse gestorte betonvloeren ....................................................................................................... 11
TPG vloeren.................................................................................................................................... 11
Breedplaatvloeren (predallen) ............................................................................................................ 12
kanaalplaatvloeren/welfsels............................................................................................................... 14
kanaalplaatvloeren ......................................................................................................................... 14
gewelven ....................................................................................................................................... 16
staalplaatbetonvloeren ...................................................................................................................... 16
Overige vloeren .................................................................................................................................. 17
Betonnen ribbenvloeren ................................................................................................................. 17
Potten en balken ............................................................................................................................ 18
Houten ribbenvloeren ..................................................................................................................... 18
Houten CLT-vloeren ....................................................................................................................... 18
bekisten ............................................................................................................................................ 18
verbindingen...................................................................................................................................... 20
Prefab kolom op funderingsplaat ..................................................................................................... 20
Oplegging TPG balk en vloer: ........................................................................................................... 20
Prefab kolom en kolom: .................................................................................................................. 21
Prefab kolom en balk: ..................................................................................................................... 21
Prefab balk en TPG vloer: ................................................................................................................ 21
Thermische onderbrekingen ............................................................................................................... 22
Speciale verbindingen ........................................................................................................................ 23
Deuvel: .......................................................................................................................................... 23
1
, Stekkendoos (stabox): .................................................................................................................... 23
constructiestaal ................................................................................................................................ 24
Warmgewalste profielen: ................................................................................................................ 24
Kokers en buizen – warmgewalste of koudgevormd: ......................................................................... 24
Verbindingen ..................................................................................................................................... 25
Lassen vs. Bouten: ......................................................................................................................... 25
Staalskelet en vloer: ....................................................................................................................... 25
Funderingsplaat en kolom: .............................................................................................................. 26
Kolom met kolom: .......................................................................................................................... 26
Kolom met ligger – scharnierend:..................................................................................................... 26
Kolom met ligger – momentvast: ..................................................................................................... 26
Ligger en secundaire ligger: ............................................................................................................. 27
constructiehout ................................................................................................................................. 27
Traditioneel constructiehout: .......................................................................................................... 27
Engineerd constructiehout: ............................................................................................................. 28
houtskeletconstructie ........................................................................................................................ 29
Balken of ribbenvloer: ..................................................................................................................... 29
Skeletwand: ................................................................................................................................... 29
Wand en vloer samen: .................................................................................................................... 30
verbindingen...................................................................................................................................... 31
raveelverbindingen ......................................................................................................................... 31
Verbindingen vloer-kolom ............................................................................................................... 31
Verbinding kolom – balk .................................................................................................................. 32
Verbinding spant ............................................................................................................................ 32
Specifieke detaillering en aandachtspunten ........................................................................................ 32
Ontwerp en uitvoering ........................................................................................................................ 33
randvoorwaarden .............................................................................................................................. 33
Gevel: functie en uitstraling ............................................................................................................ 33
Bouwfysische scheiding ................................................................................................................. 33
Bouwkundige scheiding .................................................................................................................. 34
Synthese gevelopbouw ...................................................................................................................... 34
3 conceptuele functionele lagen ..................................................................................................... 34
Overzicht afwerkingen ........................................................................................................................ 36
terminologie ...................................................................................................................................... 37
Modulaire baksteenformaten .......................................................................................................... 37
Benamingen afgeleide/verzaagde stenen ......................................................................................... 38
Maatklasse – afwijkingen op een gegeven afmeting ........................................................................... 38
2
, metselwerkverbanden .................................................................................................................... 38
Koppenmaat – correct uitzetten van metselwerk in plan ................................................................... 39
Lagenmaat – correct uitzetten van metselwerk in de hoogte .............................................................. 39
Types voegwerk .............................................................................................................................. 39
spouwmuren ..................................................................................................................................... 40
dilatatievoegen .............................................................................................................................. 40
Evolutie van de muur ...................................................................................................................... 40
Spouwankers – verankeren van het gevelmetselwerk ........................................................................ 40
Ventilatie – open stootvoeg ............................................................................................................. 41
Typedetail – dakrand ....................................................................................................................... 41
Typedetail – hellend dak.................................................................................................................. 42
Typedetail funderingsaanzet ........................................................................................................... 42
Typedetail – dak en gevel................................................................................................................. 43
Openingen en lateien ......................................................................................................................... 43
Openingen in metselwerk ............................................................................................................... 43
Lateien en metselwerk .................................................................................................................... 44
metselwerkconsoles .......................................................................................................................... 44
Steunconstructie maken voor gevelmetselwerk ............................................................................... 44
Steunconstructie maken voor gevelmetselwerk ............................................................................... 45
Wapening van metselwerk .................................................................................................................. 45
principe ......................................................................................................................................... 45
toepassingsvoorbeelden................................................................................................................. 46
Wapening in een samenwerkende latei ............................................................................................ 46
Gevelelementen beton ....................................................................................................................... 47
Prefab beton .................................................................................................................................. 47
Verschillende afwerkingen .............................................................................................................. 48
Principe verankering ....................................................................................................................... 48
Principe details .............................................................................................................................. 49
Principe bekisting ........................................................................................................................... 49
prefab Sandwichelementen beton ...................................................................................................... 49
opbouw ......................................................................................................................................... 49
Principe constructie ....................................................................................................................... 50
natuursteengevel ............................................................................................................................... 50
Principe constructie ....................................................................................................................... 50
Voorbeelden ankers ....................................................................................................................... 51
Aandacht voor hoeken .................................................................................................................... 51
Aandacht voor plafonds .................................................................................................................. 51
3
, Principe secundaire constructie ......................................................................................................... 52
Regelwerk – horizontaal en/of verticaal ............................................................................................ 52
Aandacht – stelmogelijkheid ivm tolerantie ...................................................................................... 53
Bevestigingen en voegen .................................................................................................................... 53
Zichtbare en onzichtbare bevestigingen ........................................................................................... 53
voegen ........................................................................................................................................... 53
systeemopbouwen ......................................................................................................................... 54
Opgehangen bekleding (verborgen bevestiging) ................................................................................... 54
Verticale secundaire constructie ..................................................................................................... 54
Horizontale secundaire structuur .................................................................................................... 55
Stappenplan ...................................................................................................................................... 55
Gevelontwerp en materiaalkeuze .................................................................................................... 56
Bepalen van de pakketopbouwen .................................................................................................... 56
Opmaak detail ............................................................................................................................... 57
resultaat ........................................................................................................................................ 57
SAMENVATTING STRUCTUUR EN AANSLUITING
INTRO
DOEL:
- Globaal overzicht van de principes van een ‘gesloten ruwbouw’, zijnde een gebouw dat
thermisch geïsoleerd is en water- en winddicht is.
- De juiste bouwkundige vragen (kunnen) stellen en tot een bouwkundig ontwerp kunnen komen
die het architectuur ontwerp versterkt/ondersteunt.
Let wel: slides zijn geen naslagwerk van alle mogelijke oplossingen. Ze beogen een overzicht van de
constructieprincipes voor het uitwerken van een architectuurontwerp.
Bouwen en detailleren = maatwerk
BOUWTOLERANTIES
Het is uitermate belangrijk met de imperfecties van bouwmaterialen en de plaatsing ervan, ten alle tijden
rekening te houden!
Imperfecties van materialen bestaan uit:
- Afwijking op maat en vorm
- Toleranties bij het plaatsen van de bouwelementen
- Toleranties omwille van uitzetting van materialen
- Meetfouten en menselijke fouten
- Afwijkingen van kleuren
4
Doel: ...................................................................................................................................................4
bouwtoleranties ..................................................................................................................................4
Uitzetting van materialen ..................................................................................................................5
bouwvolgorde ......................................................................................................................................5
Opsplitsing bouwonderdelen ............................................................................................................5
bouwvolgorde ..................................................................................................................................6
Bouwvolgorde i.v.m. aanluitingsdetails ..............................................................................................6
referentiemateriaal ..............................................................................................................................6
verbruik ...............................................................................................................................................7
brandveiligheid ....................................................................................................................................7
brandstabiliteit.................................................................................................................................7
bouwmaterialen ..................................................................................................................................7
overzicht draagvloeren (beton) ........................................................................................................... 10
Ter plaatse gestorte betonvloeren ....................................................................................................... 11
TPG vloeren.................................................................................................................................... 11
Breedplaatvloeren (predallen) ............................................................................................................ 12
kanaalplaatvloeren/welfsels............................................................................................................... 14
kanaalplaatvloeren ......................................................................................................................... 14
gewelven ....................................................................................................................................... 16
staalplaatbetonvloeren ...................................................................................................................... 16
Overige vloeren .................................................................................................................................. 17
Betonnen ribbenvloeren ................................................................................................................. 17
Potten en balken ............................................................................................................................ 18
Houten ribbenvloeren ..................................................................................................................... 18
Houten CLT-vloeren ....................................................................................................................... 18
bekisten ............................................................................................................................................ 18
verbindingen...................................................................................................................................... 20
Prefab kolom op funderingsplaat ..................................................................................................... 20
Oplegging TPG balk en vloer: ........................................................................................................... 20
Prefab kolom en kolom: .................................................................................................................. 21
Prefab kolom en balk: ..................................................................................................................... 21
Prefab balk en TPG vloer: ................................................................................................................ 21
Thermische onderbrekingen ............................................................................................................... 22
Speciale verbindingen ........................................................................................................................ 23
Deuvel: .......................................................................................................................................... 23
1
, Stekkendoos (stabox): .................................................................................................................... 23
constructiestaal ................................................................................................................................ 24
Warmgewalste profielen: ................................................................................................................ 24
Kokers en buizen – warmgewalste of koudgevormd: ......................................................................... 24
Verbindingen ..................................................................................................................................... 25
Lassen vs. Bouten: ......................................................................................................................... 25
Staalskelet en vloer: ....................................................................................................................... 25
Funderingsplaat en kolom: .............................................................................................................. 26
Kolom met kolom: .......................................................................................................................... 26
Kolom met ligger – scharnierend:..................................................................................................... 26
Kolom met ligger – momentvast: ..................................................................................................... 26
Ligger en secundaire ligger: ............................................................................................................. 27
constructiehout ................................................................................................................................. 27
Traditioneel constructiehout: .......................................................................................................... 27
Engineerd constructiehout: ............................................................................................................. 28
houtskeletconstructie ........................................................................................................................ 29
Balken of ribbenvloer: ..................................................................................................................... 29
Skeletwand: ................................................................................................................................... 29
Wand en vloer samen: .................................................................................................................... 30
verbindingen...................................................................................................................................... 31
raveelverbindingen ......................................................................................................................... 31
Verbindingen vloer-kolom ............................................................................................................... 31
Verbinding kolom – balk .................................................................................................................. 32
Verbinding spant ............................................................................................................................ 32
Specifieke detaillering en aandachtspunten ........................................................................................ 32
Ontwerp en uitvoering ........................................................................................................................ 33
randvoorwaarden .............................................................................................................................. 33
Gevel: functie en uitstraling ............................................................................................................ 33
Bouwfysische scheiding ................................................................................................................. 33
Bouwkundige scheiding .................................................................................................................. 34
Synthese gevelopbouw ...................................................................................................................... 34
3 conceptuele functionele lagen ..................................................................................................... 34
Overzicht afwerkingen ........................................................................................................................ 36
terminologie ...................................................................................................................................... 37
Modulaire baksteenformaten .......................................................................................................... 37
Benamingen afgeleide/verzaagde stenen ......................................................................................... 38
Maatklasse – afwijkingen op een gegeven afmeting ........................................................................... 38
2
, metselwerkverbanden .................................................................................................................... 38
Koppenmaat – correct uitzetten van metselwerk in plan ................................................................... 39
Lagenmaat – correct uitzetten van metselwerk in de hoogte .............................................................. 39
Types voegwerk .............................................................................................................................. 39
spouwmuren ..................................................................................................................................... 40
dilatatievoegen .............................................................................................................................. 40
Evolutie van de muur ...................................................................................................................... 40
Spouwankers – verankeren van het gevelmetselwerk ........................................................................ 40
Ventilatie – open stootvoeg ............................................................................................................. 41
Typedetail – dakrand ....................................................................................................................... 41
Typedetail – hellend dak.................................................................................................................. 42
Typedetail funderingsaanzet ........................................................................................................... 42
Typedetail – dak en gevel................................................................................................................. 43
Openingen en lateien ......................................................................................................................... 43
Openingen in metselwerk ............................................................................................................... 43
Lateien en metselwerk .................................................................................................................... 44
metselwerkconsoles .......................................................................................................................... 44
Steunconstructie maken voor gevelmetselwerk ............................................................................... 44
Steunconstructie maken voor gevelmetselwerk ............................................................................... 45
Wapening van metselwerk .................................................................................................................. 45
principe ......................................................................................................................................... 45
toepassingsvoorbeelden................................................................................................................. 46
Wapening in een samenwerkende latei ............................................................................................ 46
Gevelelementen beton ....................................................................................................................... 47
Prefab beton .................................................................................................................................. 47
Verschillende afwerkingen .............................................................................................................. 48
Principe verankering ....................................................................................................................... 48
Principe details .............................................................................................................................. 49
Principe bekisting ........................................................................................................................... 49
prefab Sandwichelementen beton ...................................................................................................... 49
opbouw ......................................................................................................................................... 49
Principe constructie ....................................................................................................................... 50
natuursteengevel ............................................................................................................................... 50
Principe constructie ....................................................................................................................... 50
Voorbeelden ankers ....................................................................................................................... 51
Aandacht voor hoeken .................................................................................................................... 51
Aandacht voor plafonds .................................................................................................................. 51
3
, Principe secundaire constructie ......................................................................................................... 52
Regelwerk – horizontaal en/of verticaal ............................................................................................ 52
Aandacht – stelmogelijkheid ivm tolerantie ...................................................................................... 53
Bevestigingen en voegen .................................................................................................................... 53
Zichtbare en onzichtbare bevestigingen ........................................................................................... 53
voegen ........................................................................................................................................... 53
systeemopbouwen ......................................................................................................................... 54
Opgehangen bekleding (verborgen bevestiging) ................................................................................... 54
Verticale secundaire constructie ..................................................................................................... 54
Horizontale secundaire structuur .................................................................................................... 55
Stappenplan ...................................................................................................................................... 55
Gevelontwerp en materiaalkeuze .................................................................................................... 56
Bepalen van de pakketopbouwen .................................................................................................... 56
Opmaak detail ............................................................................................................................... 57
resultaat ........................................................................................................................................ 57
SAMENVATTING STRUCTUUR EN AANSLUITING
INTRO
DOEL:
- Globaal overzicht van de principes van een ‘gesloten ruwbouw’, zijnde een gebouw dat
thermisch geïsoleerd is en water- en winddicht is.
- De juiste bouwkundige vragen (kunnen) stellen en tot een bouwkundig ontwerp kunnen komen
die het architectuur ontwerp versterkt/ondersteunt.
Let wel: slides zijn geen naslagwerk van alle mogelijke oplossingen. Ze beogen een overzicht van de
constructieprincipes voor het uitwerken van een architectuurontwerp.
Bouwen en detailleren = maatwerk
BOUWTOLERANTIES
Het is uitermate belangrijk met de imperfecties van bouwmaterialen en de plaatsing ervan, ten alle tijden
rekening te houden!
Imperfecties van materialen bestaan uit:
- Afwijking op maat en vorm
- Toleranties bij het plaatsen van de bouwelementen
- Toleranties omwille van uitzetting van materialen
- Meetfouten en menselijke fouten
- Afwijkingen van kleuren
4