Voorbereiding dag 2 – De vaatpatiënt
Werk aan de hand van de KNGF-richtlijn symptomatisch arterieel vaatlijden een onderzoeksplan uit
voor de sPAV patiënt uit de casus (mw. Hilda Googers). Verdiep je hierbij vooral ook in de aspecten
van de inspectie en observatie, en de methodologische kwaliteit van de aanbevolen klinimetrie. Wat
zijn hierbij de consequenties voor het fysiotherapeutisch handelen?
Beschrijf per hypothese het onderzoeksdoel, de onderzoeksrationale (beschrijving van het
theoretisch/wetenschappelijk fundament) en onderbouwing van de in te zetten klinimetrie. Maak
hierbij gebruik van het model HOACII.
Diagnostische fase 1
Naam: Mevr. Hilda Googers
Leeftijd: 66 jaar
Geslacht: Vrouw
Reden van verwijzing:
Atherosclerotisch vaatlijden a. poplitea rechts; Fontaine 2a.Controleafspraak vaatchirurg over 3
maanden. Bij geen progressie gaarne overleg na 6 weken.
Medicatie:
- Ascal 1xdaags, bloedverdunners
- Simvastatine 1x daags, cholesterolverlager
- Benazepril 1 daags, bloeddrukverlager
Hulpvraag:
Hilda wil graag zo snel mogelijk van haar pijnklachten af. Het is nazomer en voor het weer te koud en
te nat wordt, zou ze graag nog een paar lange wandeltochten maken in het weekend.
Initiële hypothese:
• Verminderd ziekte inzicht
• Verminderd inspanningsvermogen (verminderde loopafstand, verminderd
uithoudingsvermogen en verminderd vermogen om met klachten om te gaan)
• Verminderd activiteiten en participatie niveau
• Verminderde spierkracht
• Verminderde mobiliteit
• verminderde coördinatie/stabiliteit
• verstoorde sensibiliteit
• angst voor lichamelijke inspanning
Diagnostische fase 2
Medisch dossier:
Hilda heeft al een tijdje een wat hogere bloeddruk waarvoor zij/hij al langer medicatie gebruikt,
voorgeschreven door de huisarts. Sinds kort is daar medicatie voor een te hoog cholesterol
bijgekomen. In het verleden is Hilda al eens bij de fysiotherapeut geweest i.v.m. lage rugklachten. De
fysiotherapie heeft toen heel goed geholpen. In de familie is er sprake van hart- en vaatproblematiek.
Anamnese en 1e indruk:
, Somatische aspecten:
- Pijn en vermoeidheidsgevoel in beide onderbenen (links meer dan rechts)
Heel soms ook kramp in de linker kuit.
- Oorzaak onbekend; langzaam ingeslopen. Sinds 6 maanden lichte klachten in de onderbenen
maar laatste 2 a 3 maanden plotselinge toename in pijn bij het wandelen.
Functiestoornissen en beperkingen in activiteiten
- Pijn, stijfheid en vermoeidheid beide kuiten. Soms ook klachten in het bovenbeen aan de
laterale zijde.
Beperkingen in de activiteiten:
- kortere wandelingen en lange wandeltochten met haar partner.
Tijdsverloop
- Ongeveer 6 maanden geleden begon de pijn in de kuitregio samen met pijn in het bovenbeen
aan de laterale zijde. Afhankelijk dacht Hilda dat de klachten vanzelf wel over zouden gaan.
De pijn in de onderbenen viel wel mee, maar de pijn in het bovenbeen was meer prominent
aanwezig. Toen de klachten na een paar weken niet minder werden is Hilda naar haar
huisarts gegaan, waar hij pijnstillers kreeg. De huisarts dacht dat de pijn wel eens uit de heup
zou kunnen komen en dat het met pijnstilling en rust wel over zou gaan.
Een tijdje ging het wat beter. De pijn in de onderbenen werd wel langzaam steeds erger. Drie
maanden geleden nam de pijn in m.n. de linker kuit zo fors toe tijdens wandelen dat het niet
meer goed lukte om aan 1 stuk door te wandelen. Toen de klachten bleven nam Hilda
contact op met de fysiotherapeut in de buurt. Hij/zij dacht dat het uit de rug of uit de heup
zou komen en de vorige keer had de fysiotherapeut echt wonderen verricht bij de
rugklachten. De fysiotherapeut heeft Hilda echter geadviseerd om contact op te nemen met
de huisarts. De huisarts vertelde aan Hilda dat hij een vermoeden had op een probleem in de
vaten in het been, en heeft toen de zogenaamde enkel-arm index bepaald. Deze bleek in het
link been aanzienlijk lager te zijn. De huisarts verwees Hilda naar de vaatchirurg. Ongeveer
twee weken geleden werd bij bezoek aan de vaatchirurg bloedonderzoek en vaatonderzoek
verricht waarna de diagnose ‘Claudicatio Intermittens’ gesteld werd. Hilda kreeg een
verwijzing naar de fysiotherapeut voor behandeling. Daarnaast kreeg Hilda medicatie.
Intensiteit (verergerende en verzachtende factoren)
- De intensiteit van de klachten is afhankelijk van het inspanningsniveau. Bij ongeveer 10
minuten wandelen achter elkaar beginnen de klachten. Hilda kan dan nog ongeveer 5-10
minuten doorwandelen met pijn en dan gaat het echt niet meer. Bij fietsen treedt geen pijn
op, maar wel vermoeid en een stijf gevoel in de onderbenen. Rust houden of direct staken
van de inspanning verzacht de pijnklachten.
Contextuele aspecten:
- Cognities: Hilda is enigszins verbaasd dat ze/hij vaatproblemen blijkt te hebben. Ze had echt
verwacht dat de klachten uit de rug of de heup zouden komen. Dat deze klachten met
leefstijl te maken hebben vind ze ook vreemd. We wandelen veel en eten gezond naar eigen
zeggen. Oke, ze is iets te zwaar, maar dat moet toch kunnen. Het is niet alsof ik mega
overgewicht heb (zegt ze) In het verleden heeft Hilda gerookt, maar daar is ze 5 jaar geleden
mee gestopt. Hilda heeft heel veel vertrouwen in de fysiotherapeut. Die kan haar vast weer
van de klachten af helpen. Dat moet echt, want wandelen is zo belangrijk. Dat moet gewoon
weer kunnen zoals voorheen.
- Emoties: Hilda baalt behoorlijk van de klacht omdat het wandelen zo belangrijk voor haar is.
Door de nieuwe diagnose die zo afwijkt van wat zij verwacht had zijn er vragen over de
Werk aan de hand van de KNGF-richtlijn symptomatisch arterieel vaatlijden een onderzoeksplan uit
voor de sPAV patiënt uit de casus (mw. Hilda Googers). Verdiep je hierbij vooral ook in de aspecten
van de inspectie en observatie, en de methodologische kwaliteit van de aanbevolen klinimetrie. Wat
zijn hierbij de consequenties voor het fysiotherapeutisch handelen?
Beschrijf per hypothese het onderzoeksdoel, de onderzoeksrationale (beschrijving van het
theoretisch/wetenschappelijk fundament) en onderbouwing van de in te zetten klinimetrie. Maak
hierbij gebruik van het model HOACII.
Diagnostische fase 1
Naam: Mevr. Hilda Googers
Leeftijd: 66 jaar
Geslacht: Vrouw
Reden van verwijzing:
Atherosclerotisch vaatlijden a. poplitea rechts; Fontaine 2a.Controleafspraak vaatchirurg over 3
maanden. Bij geen progressie gaarne overleg na 6 weken.
Medicatie:
- Ascal 1xdaags, bloedverdunners
- Simvastatine 1x daags, cholesterolverlager
- Benazepril 1 daags, bloeddrukverlager
Hulpvraag:
Hilda wil graag zo snel mogelijk van haar pijnklachten af. Het is nazomer en voor het weer te koud en
te nat wordt, zou ze graag nog een paar lange wandeltochten maken in het weekend.
Initiële hypothese:
• Verminderd ziekte inzicht
• Verminderd inspanningsvermogen (verminderde loopafstand, verminderd
uithoudingsvermogen en verminderd vermogen om met klachten om te gaan)
• Verminderd activiteiten en participatie niveau
• Verminderde spierkracht
• Verminderde mobiliteit
• verminderde coördinatie/stabiliteit
• verstoorde sensibiliteit
• angst voor lichamelijke inspanning
Diagnostische fase 2
Medisch dossier:
Hilda heeft al een tijdje een wat hogere bloeddruk waarvoor zij/hij al langer medicatie gebruikt,
voorgeschreven door de huisarts. Sinds kort is daar medicatie voor een te hoog cholesterol
bijgekomen. In het verleden is Hilda al eens bij de fysiotherapeut geweest i.v.m. lage rugklachten. De
fysiotherapie heeft toen heel goed geholpen. In de familie is er sprake van hart- en vaatproblematiek.
Anamnese en 1e indruk:
, Somatische aspecten:
- Pijn en vermoeidheidsgevoel in beide onderbenen (links meer dan rechts)
Heel soms ook kramp in de linker kuit.
- Oorzaak onbekend; langzaam ingeslopen. Sinds 6 maanden lichte klachten in de onderbenen
maar laatste 2 a 3 maanden plotselinge toename in pijn bij het wandelen.
Functiestoornissen en beperkingen in activiteiten
- Pijn, stijfheid en vermoeidheid beide kuiten. Soms ook klachten in het bovenbeen aan de
laterale zijde.
Beperkingen in de activiteiten:
- kortere wandelingen en lange wandeltochten met haar partner.
Tijdsverloop
- Ongeveer 6 maanden geleden begon de pijn in de kuitregio samen met pijn in het bovenbeen
aan de laterale zijde. Afhankelijk dacht Hilda dat de klachten vanzelf wel over zouden gaan.
De pijn in de onderbenen viel wel mee, maar de pijn in het bovenbeen was meer prominent
aanwezig. Toen de klachten na een paar weken niet minder werden is Hilda naar haar
huisarts gegaan, waar hij pijnstillers kreeg. De huisarts dacht dat de pijn wel eens uit de heup
zou kunnen komen en dat het met pijnstilling en rust wel over zou gaan.
Een tijdje ging het wat beter. De pijn in de onderbenen werd wel langzaam steeds erger. Drie
maanden geleden nam de pijn in m.n. de linker kuit zo fors toe tijdens wandelen dat het niet
meer goed lukte om aan 1 stuk door te wandelen. Toen de klachten bleven nam Hilda
contact op met de fysiotherapeut in de buurt. Hij/zij dacht dat het uit de rug of uit de heup
zou komen en de vorige keer had de fysiotherapeut echt wonderen verricht bij de
rugklachten. De fysiotherapeut heeft Hilda echter geadviseerd om contact op te nemen met
de huisarts. De huisarts vertelde aan Hilda dat hij een vermoeden had op een probleem in de
vaten in het been, en heeft toen de zogenaamde enkel-arm index bepaald. Deze bleek in het
link been aanzienlijk lager te zijn. De huisarts verwees Hilda naar de vaatchirurg. Ongeveer
twee weken geleden werd bij bezoek aan de vaatchirurg bloedonderzoek en vaatonderzoek
verricht waarna de diagnose ‘Claudicatio Intermittens’ gesteld werd. Hilda kreeg een
verwijzing naar de fysiotherapeut voor behandeling. Daarnaast kreeg Hilda medicatie.
Intensiteit (verergerende en verzachtende factoren)
- De intensiteit van de klachten is afhankelijk van het inspanningsniveau. Bij ongeveer 10
minuten wandelen achter elkaar beginnen de klachten. Hilda kan dan nog ongeveer 5-10
minuten doorwandelen met pijn en dan gaat het echt niet meer. Bij fietsen treedt geen pijn
op, maar wel vermoeid en een stijf gevoel in de onderbenen. Rust houden of direct staken
van de inspanning verzacht de pijnklachten.
Contextuele aspecten:
- Cognities: Hilda is enigszins verbaasd dat ze/hij vaatproblemen blijkt te hebben. Ze had echt
verwacht dat de klachten uit de rug of de heup zouden komen. Dat deze klachten met
leefstijl te maken hebben vind ze ook vreemd. We wandelen veel en eten gezond naar eigen
zeggen. Oke, ze is iets te zwaar, maar dat moet toch kunnen. Het is niet alsof ik mega
overgewicht heb (zegt ze) In het verleden heeft Hilda gerookt, maar daar is ze 5 jaar geleden
mee gestopt. Hilda heeft heel veel vertrouwen in de fysiotherapeut. Die kan haar vast weer
van de klachten af helpen. Dat moet echt, want wandelen is zo belangrijk. Dat moet gewoon
weer kunnen zoals voorheen.
- Emoties: Hilda baalt behoorlijk van de klacht omdat het wandelen zo belangrijk voor haar is.
Door de nieuwe diagnose die zo afwijkt van wat zij verwacht had zijn er vragen over de
