Samenvatting psychologie, instap klaar voor de toets

Psychologie leerjaar 2

Boek: levenslooppsychologie
Systeemgericht werken

Hoorcollege 1

Definitie van systeem in de sociale wetenschappen:
Het systeem wijst op een eenheid, opgebouwd uit deelverhoudingen.
Het gaat niet alleen om de delen op zich, ook niet om het geheel maar om de doelgerichte
betrekkingen tussen de delen.

Wat is een systeem?

Groepen vormen een systeem:
• De F-jes van de voetbalclub
• Peutergroep kinderdagverblijf
• Tweedejaars pedagogiek Sittard
-> Wij richten ons vooral op het gezin

de pedagogiek wordt het meest gekeken naar het gezinssysteem. Ook andere groepen
kunnen als systeem bekeken worden. Dit kan op stage heel relevant zijn. Ook kun je kijken
naar hoe een klas of een cohort als systeem functioneert

,Systeemtheorie

De theorie bestudeert het individu in relatie tot zijn omgeving en gaat daarbij uit van
circulaire verklaringsmodellen in tegenstelling tot lineaire oorzaak-gevolgmodellen. Men
gaat ervan uit dat het gedrag van een kind verklaarbaar is vanuit de context waarbinnen het
zich ontwikkeld. MAAR het is ook andersom: het gedrag van het kind maakt dat de omgeving
er op een bepaalde manier op reageert.

Interpunctie: mensen geven verschillende invullingen aan een vraag over de ontwikkeling
van een kind in deze systeemtheorie.

De systeemtheorie gaat er van uit dat er nooit een verklaring is en ook niet een simpel linear
verband. De belangrijkste kernpunten van de systeemtheorie:

- een systeem bestaat uit verschillende delen die onderling samenhangen en elkaar
wederzijds beïnvloeden. Veranderingen in een deel van het systeem worden altijd
gevolgd door veranderingen in andere delen.
Bijv. Wanneer kind iets doet, reageert de omgeving hierop. Gebeurt er iets in de
omgeving reageert het kind hier ook op.

- systemen kunnen worden gezien als zichzelf handhavende eenheden, die
voortdurend in wisselwerking staan met hun omgeving.

- een systeem heeft de mogelijkheid in zich om zich te handhaven. Het stemt zich
voortdurend af op de omgeving en is in een dynamisch evenwicht met die omgeving.
Alle gedragingen van de eenheden in het systeem hebben hier een functie in.

- Systemen hebben het vermogen om zichzelf te besturen en reproduceren.

Systeemtheorie in de pedagogiek

In de sociale wetenschappen en in de orthopedagogiek hebben we te maken met sociale
systemen: systemen die bestaan uit mensen, zoals een gezin, school, vrienden of een
vereniging.

Kenmerkend voor een sociaal systeem is dat het nooit is afgesloten naar buiten toe, er is
altijd een verbinding met de context en andere systemen. Sociale systemen zijn dus open
systemen omdat er een wisselwerking is met de omgeving/andere systemen.

, Het individu als systeem

Mens= systeem
Met subsystemen
Open systeem in relatie met omgeving
Beïnvloeding over en weer




Input
Materie, energie en informatie die door de grens van het systeem heen komen

Throughput
De bewerking die het systeem uitvoert met de materie, energie of informatie die
binnenkomt

Output
De materie, energie of informatie die het systeem teruggeeft aan de omgeving

 Suprafamiliaire systeem

Familie = systeem
Gezinnen en individuen die elkaar beïnvloeden.

 Omgeving als systeem

Omgeving = systeem
Vb. Buurt, school, werk, etc.

 Ziek  gezond systeem

Elk systeem kan meer of minder open zijn Gesloten - Open
Ziek - Gezond
Entropie - Negentropie
Verliest energie - In balans


Entropie: proces waarin opvoeder geen
energie meer heeft om zichzelf of voor een
ander te zorgen

Negentropie: er is energie beschikbaar
waardoor het systeem zich beweegt.