Samenvatting Jurisprudentie en artikelen - IPR

JURISPRUDENTIE – INLEDING PRIVAATRECHT
Blauuboer/Berlips

Berlips verkoopt een huis aan Blaauboer. Bij de verkoop komt hij met Blaauboer overheen dat hij een
weg zal aanleggen op een naastgelegen strook grond die zijn eigendom blijft. Daarna draagt Berlips de
grond over aan een ander, Zonder dat de weg is aangelegd. Blaauboer eist schadevergoeding vanwege
de wanprestatie van Berlips, maar volgens Berlips kan Blaauboer de aanleg van de weg gewoon nog
van de nieuwe eigenaar vorderen.

Rechtsvraag: is degene die door overdracht recht hebben er wordt van een goeds verplicht om de
verplichtingen na te komen, die de eerdere rechthebbende met betrekking tot die zaak is aangegaan?

Beslissing: de persoonlijke verplichtingen ten aanzien van een goed gaan niet over op degene die dat
goed onder bijzondere titel verkrijgt.

Art. 3:80 geeft bij verkrijging en verlies van goederen aan of sprake is van algemene titel of van
bijzondere titel. Een opvolger onder algemene titel verkrijgt niet alleen de rechten, maar ook de
verplichtingen van zijn voorganger. Van verkrijging onder bijzondere titel gaan één of meer bepaalde
goederen van de één overgaan op de ander.

De argumenten van de HR:
1. Een overeenkomst is Alleen van kracht tussen partijen.
2. Als Blaauboers recht kon worden uitgeoefend tegen iedere rechthebbende op de grond waarop
de weg moest worden aangelegd, zou het een goederenrechtelijk karakter hebben.
3. Er bestaat de wettelijke mogelijkheid om een last met betrekking tot een onroerende zaak droit
de suite (goederenrechtelijk) te geven door de vestiging van een erfdienstbaarheid.
4. Berlips verplichting was niet ingeschreven of inschrijfbaar, strijd met de
openbaarheidsgedachte.
5. Regeling schuldoverneming: iemand een verplichting alleen kan overnemen als de schuldeiser
daarmee instemt.

Uitzonderingen: sommige persoonlijke verplichtingen gaan wel over op de verkrijger onder
bijzondere titel, dit zijn kwalitatieve verplichtingen.
In tegenstelling tot persoonlijke verplichtingen ten aanzien van een goed gaan persoonlijke rechten ten
aanzien van een goed vaak wel over de verkrijger van dat goed onder bijzondere titel, dit zijn
kwalitatieve rechten.
Een persoonlijk recht gaat mee over op de verkrijger van een goed als dat recht voor overgang vatbaar
is en in een zodanig verband staat met het goed dat de schuldeiser slechts belang heeft bij dat recht
zolang hij ook het goed heeft.




1

, Quint/Te Poel

Een verbintenis hoeft niet rechtstreeks op een wetsbepaling te zijn gebaseerd, maar kan ook
voortvloeien uit het systeem van de wet, mits dit aansluit bij wel In de wet geregelde verbintenissen.

Quint had op basis van een overeenkomst met Hubertus te poel panden gebouwd. Hij dacht dat
Hubertus de eigenaar van de grond was, maar na voltooiing van de panden bleek dat zijn broer
Heinrich eigenaar van de grond was. Hubertus bleek niet in staat te zijn om Quint te betalen. Quint
vorderde van Heinrich schadeloosstelling, onder meer op grond van onrechtvaardige verrijking.

Voor het eerst erkent de Hoge Raad dat ook buiten de wettelijke bronnen van de verbintenis kunnen
bestaan.
Niet elke verbintenis moet rechtstreeks op een wettelijke bepaling stoelen. In de gevallen die niet door
de wet geregeld zijn, moet de oplossing worden aanvaard die in het stelsel van de wet past en aansluit
bij wel in de wet geregelde gevallen.




Dépex/Curatoren van Bergel e.a.
Voor de vraag of een installatie bestanddeel is van een fabrieksgebouw is het van belang of het
gebouw en de installatie constructief op elkaar zijn afgestemd en hoeveel het fabrieksgebouw als
fabrieksgebouw onaf is Zonder de installatie.

Dépex heeft aan Begkel een waterdistillatie-inrichting verkocht en geleverd. Dépex Heeft een
eigendomsvoorbehoud gemaakt, waardoor Bergel houder van de zaak is.
Pas als Bergel de koopprijs heeft betaald, wordt hij bezitter van de zaak en verkrijgt hij daarmee de
onvoorwaardelijke en volledige eigendom.
Bergel gaat failliet, waardoor Dépex de installatie op eist op grond van het eigendomsvoorbehoud.
De curatoren en de kredietverschaffers vinden dat de installatie niet behoeft te worden afgestaan,
omdat Bergel eigenaar is geworden van de installatie door natrekking.

HR: Als het fabrieksgebouwen en de installatie in constructief opzicht op elkaar zijn afgestemd, is dat
een aanwijzing dat naar verkeersopvattingen natrekking heeft plaatsgevonden.
Een andere aanwijzing dat naar verkeersopvattingen natrekking heeft plaatsgevonden is Als het
fabrieksgebouw zonder de installatie ‘als fabrieksgebouw’ onvoltooid is.

Overeenstemming met portacabin, de HR noemt dezelfde criteria.




2

, Ontvanger/Rabo (Portacabin)
Een gebouw kan een roerend zijn doordat het naar aard en inrichting bestemd is om duurzaam ter
plaatse te blijven.

Buys Had op zijn bedrijfsterrein een portacabin geplaatst. Als Buys in betalingsproblemen komt,
twisten de hypotheker en de ontvanger der rijksbelastingen erover of die portacabin onroerend is, of
dat het een roerende zaak is.
- Als het onroerend is, heeft de bank als hypotheek er recht op de opbrengst ervan.

Het Gerechtshof overweegt dat de portacabin in het oog algemeen roerend is, maar dat deze
portacabin, in deze omstandigheden onroerend is.
- De portacabin is naast een ander gebouw als bedrijfsruimte in gebruik genomen.
- Beide gebouwen waren door een schutting met elkaar verbonden en de portacabin was door
een ingegraven maar demonteerbare plint met de grond Verenigd.


HR: Een gebouw kan duurzaam met de grond verenigd zijn doordat het naar aard en inrichting
bestemd is om duurzaam ter plaatse te blijven. Of het bestemd is om duurzaam ter plaatse te blijven
hangt af van de kenbare bedoeling van de bouwer.
- Het is niet meer van belang dat het technisch gezien mogelijk is het gebouw te verplaatsen.
Verkeersopvattingen zijn geen zelfstandige maatstaf voor beantwoording van de vraag of een zaak
roerend of onroerend is.
- De verkeersopvattingen zijn wel een zelfstandig criterium voor de bepaling van de vraag of
een zaak een bestanddeel is van een andere zaak.




3