Samenvatting H1 |Systeem Aarde | De Geo |VWO
5
Inhoud (Klik en spring naar…)
Hoofdstuk 1: Actieve aarde: endogene processen.......................................2
Paragraaf 1.1: Ontstaan en opbouw..........................................................2
Paragraaf 1.2: Het verhaal van gesteenten..............................................3
Paragraaf 1.3: De continenten als puzzelstukjes......................................5
Paragraaf 1.4: Platentektoniek..................................................................7
Paragraaf 1.5: De aarde brandt en beeft..................................................8
, Hoofdstuk 1: Actieve aarde: endogene processen
Paragraaf 1.1: Ontstaan en opbouw
De zon in de belangrijkste energiebron hier op aarde, het zorgt dat er
leven mogelijk is op aarde.
Aardwetenschappers zijn al eeuwenlang benieuwd naar de inwendige
aarde en endogene processen. Om deze processen te begrijpen moet je
weten hoe de aarde is opgebouwd. We zijn achter de opbouw van de aarde
gekomen door het bestuderen van aardbevingsgolven & de bestudering
van magma en lava, en de gesteenten daarvan.
Indeling van inwendige aarde vanuit chemische samenstelling en
viscositeit (=mate van stroperigheid):
Kern
o Bestaand uit nikkel en ijzer
o 1. Binnenkern:
Viscositeit: Door hoge druk
(zwaartekracht), vaste stof
o 2. Buitenkern:
Viscositeit: Door lagere
druk, vloeibaar
Mantel
o Bestaand uit zuurstof, silicium,
magnesium en ijzer.
o 1. Ondermantel
Viscositeit: Plastisch (taai-stroperig)
o 2. Asthenosfeer
Viscositeit: Plastisch, maar vloeibaarder dan in de
ondermantel, door lagere druk en lagere temperatuur.
Aardkorst
o Bestaand uit zuurstof, silicium, aluminium en ijzer.
o Viscositeit: Vaste stof, stijf, breekbaar
o Onderverdeeld in aardplaten die over de plastische
asthenosfeer ‘glijden’.
Aardkorst + afgekoelde buitenste deel van de mantel = lithosfeer
In continentale korst zitten veel gesteente met een relatief licht gewicht,
zoals graniet.
De oceanische korst bestaat vooral uit basalt met een zwaarder gewicht.
De oceanische korst heeft een hogere dichtheid dan de continentale korst.
5
Inhoud (Klik en spring naar…)
Hoofdstuk 1: Actieve aarde: endogene processen.......................................2
Paragraaf 1.1: Ontstaan en opbouw..........................................................2
Paragraaf 1.2: Het verhaal van gesteenten..............................................3
Paragraaf 1.3: De continenten als puzzelstukjes......................................5
Paragraaf 1.4: Platentektoniek..................................................................7
Paragraaf 1.5: De aarde brandt en beeft..................................................8
, Hoofdstuk 1: Actieve aarde: endogene processen
Paragraaf 1.1: Ontstaan en opbouw
De zon in de belangrijkste energiebron hier op aarde, het zorgt dat er
leven mogelijk is op aarde.
Aardwetenschappers zijn al eeuwenlang benieuwd naar de inwendige
aarde en endogene processen. Om deze processen te begrijpen moet je
weten hoe de aarde is opgebouwd. We zijn achter de opbouw van de aarde
gekomen door het bestuderen van aardbevingsgolven & de bestudering
van magma en lava, en de gesteenten daarvan.
Indeling van inwendige aarde vanuit chemische samenstelling en
viscositeit (=mate van stroperigheid):
Kern
o Bestaand uit nikkel en ijzer
o 1. Binnenkern:
Viscositeit: Door hoge druk
(zwaartekracht), vaste stof
o 2. Buitenkern:
Viscositeit: Door lagere
druk, vloeibaar
Mantel
o Bestaand uit zuurstof, silicium,
magnesium en ijzer.
o 1. Ondermantel
Viscositeit: Plastisch (taai-stroperig)
o 2. Asthenosfeer
Viscositeit: Plastisch, maar vloeibaarder dan in de
ondermantel, door lagere druk en lagere temperatuur.
Aardkorst
o Bestaand uit zuurstof, silicium, aluminium en ijzer.
o Viscositeit: Vaste stof, stijf, breekbaar
o Onderverdeeld in aardplaten die over de plastische
asthenosfeer ‘glijden’.
Aardkorst + afgekoelde buitenste deel van de mantel = lithosfeer
In continentale korst zitten veel gesteente met een relatief licht gewicht,
zoals graniet.
De oceanische korst bestaat vooral uit basalt met een zwaarder gewicht.
De oceanische korst heeft een hogere dichtheid dan de continentale korst.
