100% tevredenheidsgarantie Direct beschikbaar na je betaling Lees online óf als PDF Geen vaste maandelijkse kosten 4.2 TrustPilot
logo-home
Samenvatting

Samenvatting Filosofie

Beoordeling
-
Verkocht
-
Pagina's
77
Geüpload op
18-09-2025
Geschreven in
2024/2025

Samenvatting: Filosofie Wat? Lessen, PowerPoints, Boek Boeken? 'Ken jezelf, inleiding in de filosofie' Lesgever(s)? Yvan Houtteman

Instelling
Vak











Oeps! We kunnen je document nu niet laden. Probeer het nog eens of neem contact op met support.

Gekoppeld boek

Geschreven voor

Instelling
Studie
Vak

Documentinformatie

Heel boek samengevat?
Ja
Geüpload op
18 september 2025
Aantal pagina's
77
Geschreven in
2024/2025
Type
Samenvatting

Onderwerpen

Voorbeeld van de inhoud

INHOUDSTAFEL
Hoofdstuk 1: De oorsprong van de filosofie....................................................................................4
Ken jezelf: Gnothi seauton.............................................................................................................4
Filosofie?.............................................................................................................................................4
Oorsprong van de filosofie.............................................................................................................5
Mythos............................................................................................................................................5
Van mythos naar logos....................................................................................................................5
Logos in het Oosten.........................................................................................................................6
Filosofie tussen religie en wetenschap.......................................................................................6
Die grote vragen en domeinen......................................................................................................6
Soort van filosofische vragen...................................................................................................6
Het huis van de filosofie..................................................................................................................7
Wat is = zijn en zijnden...............................................................................................................7
Wat ‘behoort = drie grote waarden.........................................................................................7
Het Ware...................................................................................................................................7
Het Goede en het Rechtvaardige.......................................................................................8
Het Schone...............................................................................................................................8
De pre-socratische filosofie...........................................................................................................8
Thales van Milete.........................................................................................................................8
Anaximander van Milete............................................................................................................9
Pythagoras en de Verborgen orde..........................................................................................9
Parmenides: het eeuwige “zijn”...............................................................................................9
Herakleitos: de voortdurende “wording” of verandering................................................10
Democritos..................................................................................................................................10
Doel van filosofie in de opleiding?..............................................................................................10
Voorbeeldvragen algemeen..........................................................................................................10
Voorbeeldvragen - multiple choice.............................................................................................11
Ken Jezelf: Gnothi Seauton)..........................................................................................................11
Hoofdstuk 2: Socrates en de sofisten...............................................................................................11
Situering.............................................................................................................................................11
De sofisten........................................................................................................................................12
Rondtrekkende leraars.............................................................................................................12
Protagoras: De mens is de maat.............................................................................................12
Kritiek van Plato op de Sofisten.............................................................................................12
Socrates (469-399)..........................................................................................................................13
Socrates, De ‘Horzel’.................................................................................................................13
De socratische gespreksvoering............................................................................................13
Mensbeeld....................................................................................................................................14
Het Symposion over Eros...................................................................................................14
De Phaedo over dood en onsterfelijkheid......................................................................15
THEMA: Waarheid...........................................................................................................................15
De ‘dictatuur’ van het relativisme?........................................................................................15

, Kinderen van Apate...................................................................................................................15
Universalisme, relativisme en waarachtigheid...................................................................16
Ken jezelf...........................................................................................................................................17
Ik weet dat ik niets weet...........................................................................................................17
Hoofdstuk 3: De grot van Plato.........................................................................................................17
Situering.............................................................................................................................................17
Zijn en schijn....................................................................................................................................18
De wereld van de vormen........................................................................................................18
De allegorie van de grot...........................................................................................................18
Kennisleer en ethiek.......................................................................................................................19
Drie soorten van weten............................................................................................................19
Ethiek: ‘Het goede kennen is het goede doen’..................................................................20
Mensbeeld en politiek...................................................................................................................20
MENNER EN PAARDEN: VISIE OP DE MENSELIJKE ‘ZIEL’............................................20
MENSBEELD EN POLITIEKE UTOPIE.................................................................................20
Thema: De aard van de werkelijkheid.......................................................................................22
Ken jezelf: de verschijnselen verduisteren de waarheid......................................................23
Hoofdstuk 4: De teleologie van Aristoteles – over doelen en zingeving...............................24
Situering............................................................................................................................................24
Hilomorfisme: de vorm zit ‘in’ de dingen..................................................................................24
DE VORM IN DE DINGEN.......................................................................................................24
DE TELEOLOGISCHE VISIE: ENTELECHIE........................................................................24
TRAPSGEWIJZE OPBOUW VAN DE NATUUR....................................................................25
Ethica: deugdenleer.......................................................................................................................26
EUDAIMONIA (letterlijk: door een goede geest bezield zijn)........................................26
ETHISCHE EN INTELLECTUELE DEUGDEN.....................................................................27
DEUGDENLEER: DE WEG VAN HET MIDDEN...................................................................27
HET BEGRIP CATHARSIS........................................................................................................28
Politiek: de mens is een politiek dier.........................................................................................28
Thema: over doelen en zingeving...............................................................................................28
Samenvatting Aristoteles deugdenleer:....................................................................................29
Ken jezelf: de deugd is het midden tussen 2 uitersten.........................................................29
Hoofdstuk 5: De Tuin van Epicurus................................................................................................30
Situering: de hellenistische en romeinse periode.................................................................30
Het epicurisme................................................................................................................................30
EPICURUS...................................................................................................................................30
KOSMOLOGIE: MATERIALISME............................................................................................31
LEVENSKUNST...........................................................................................................................31
Vriendschap...........................................................................................................................31
Autonomie en autarkie (genoeg aan zichzelf)...............................................................32
(Tijd voor) reflectie en bezinning.....................................................................................32
Thema: geluk....................................................................................................................................32
MAAKT GELD GELUKKIG?.....................................................................................................32


1

, VERSCHILLENDE BETEKENISSEN VAN GELUK?.............................................................33
EEN GEDACHTE-EXPERIMENT: DE ‘ERVARINGSMACHINE’ VAN NOZICK.............33
Ken jezelf: leef verborgen.............................................................................................................34
Hoofdstuk 6: De stoïcijnen en het lot – over vrijheid.................................................................34
Situering............................................................................................................................................34
Het Stoïcisme..................................................................................................................................35
KOSMOLOGIE: PANTHEÏSME...............................................................................................35
ALLES IS BEPAALD, HET LOT BEPAALT.............................................................................36
LEVENSKUNST..........................................................................................................................36
Thema: vrijheid................................................................................................................................37
HANDELINGSVRIJHEID EN WILSVRIJHEID.......................................................................37
VRIJHEID EN VERANTWOORDELIJKHEID.........................................................................37
SPINOZA EN LIBET OMTRENT VRIJE WIL.........................................................................38
HET LIBERALISME....................................................................................................................38
Ken jezelf: het zijn niet de feiten die ons in verwarring brengen maar de interpretatie
vd feiten............................................................................................................................................39
Hoofdstuk 7: Michel de Montaigne, kind van de Renaissance – over reflectie...................39
Situering: de middeleeuwse filosofie als ‘dienstmaagd’ van de religie.............................39
De Renaissance of wedergeboorte van de oudheid..............................................................40
ECONOMISCHE GROEI EN NIEUWE ONTDEKKINGEN................................................40
NIEUW MENS- EN WERELDBEELD.....................................................................................40
NIEUW MENSBEELD.................................................................................................................41
Michel de Montaigne......................................................................................................................41
DE ESSAYS...................................................................................................................................41
DE MONTAIGNE ALS TROOST VOOR HET GEVOEL VAN ONVOLKOMENHEID....42
1. Lichamelijke onvolkomenheid.......................................................................................42
2. Culturele onvolkomenheid............................................................................................42
3. Intellectuele onvolkomenheid......................................................................................42
Thema: reflectie.............................................................................................................................43
Ken jezelf: ik ben een mens en niets menselijks is me vreemd..........................................44
Hoofdstuk 8: Rationalisme, empirisme en de wetenschappelijke revolutie.........................45
Situering............................................................................................................................................45
René Descartes................................................................................................................................46
Baruch de Spinoza..........................................................................................................................47
John Locke........................................................................................................................................47
David Hume......................................................................................................................................48
Thema: wetenschap.......................................................................................................................49
De inductieve methode...........................................................................................................49
Indeling wetenschappen.........................................................................................................49
Demarcatiecriteria en paradigmatheorie...........................................................................50
Wetenschap en technologie op een kruispunt...................................................................51
Ken jezelf: Sapare Aude.................................................................................................................51



2

, Hoofdstuk 9: De copernicaanse wending van Kant, een rationele ethiek en een nieuw
maatschappijmodel..............................................................................................................................51
Situering............................................................................................................................................51
De copernicaanse wending van kant.........................................................................................51
KANT.............................................................................................................................................51
DE ZUIVERE REDE EN DE COPERNICAANSE WENDING..............................................52
Kant versus Bentham: twee funderingen van ethiek.............................................................54
DE PRAKTISCHE REDE EN DE ETHIEK VAN DE PLICHT BIJ KANT............................54
UTILITARIST JEREMY BENTHAM EN ZIJN GEVOLGENETHIEK..................................55
Thema: de waarden van de verlichting.....................................................................................56
POLITIEK.....................................................................................................................................56
Montesquieu..........................................................................................................................56
De Concordet........................................................................................................................56
Rousseau................................................................................................................................56
ECONOMIE.................................................................................................................................57
Adam Smith............................................................................................................................57
SAMENLEVING...........................................................................................................................57
Diderot en d’Alembert.........................................................................................................57
GODSDIENST.............................................................................................................................57
Voltaire....................................................................................................................................57
Julien Offray De La Mettrie................................................................................................57
EMANCIPATIE VAN DE VROUW...........................................................................................58
Olympe de Gouges...............................................................................................................58
Mary Wollstonecraft...........................................................................................................58
Ken jezelf : the principels of justice are chosen behind a veil of ignorance...................58
Hoofdstuk 10: Schopenhauers Wil tot leven.................................................................................58
Situering............................................................................................................................................58
Voorspel op de romantiek: Jean-Jacques Rousseau..............................................................59
Arthur Schopenhauer....................................................................................................................60
LEVEN..........................................................................................................................................60
DE WERELD ALS WIL EN VOORSTELLING.......................................................................60
PESSIMISME...............................................................................................................................60
UITWEGEN UIT HET LIJDEN?................................................................................................61
1. Onthechting via kunst en muziek.................................................................................61
2. Verzaking aan de Wil van ascese..................................................................................61
ETHIEK GEBASEERD OP MEDEDOGEN..............................................................................61
ROMANTIEK VERSUS VERLICHTING..................................................................................62
Ken jezelf: l’homme qui a le plus vécu n’est pas celui qui a compté le plus d’années.
Mais celui qui a le plus senti la vie.............................................................................................63
Hoofdstuk 11: Nietzsche, filosoof met de hamer..........................................................................63
Situering...........................................................................................................................................63
Friedrich Nietzsche........................................................................................................................64
LEVEN..........................................................................................................................................64


3
€5,96
Krijg toegang tot het volledige document:

100% tevredenheidsgarantie
Direct beschikbaar na je betaling
Lees online óf als PDF
Geen vaste maandelijkse kosten

Maak kennis met de verkoper
Seller avatar
ninadewulf
1,0
(1)

Maak kennis met de verkoper

Seller avatar
ninadewulf Hogeschool Gent
Volgen Je moet ingelogd zijn om studenten of vakken te kunnen volgen
Verkocht
1
Lid sinds
6 maanden
Aantal volgers
0
Documenten
13
Laatst verkocht
3 maanden geleden

1,0

1 beoordelingen

5
0
4
0
3
0
2
0
1
1

Recent door jou bekeken

Waarom studenten kiezen voor Stuvia

Gemaakt door medestudenten, geverifieerd door reviews

Kwaliteit die je kunt vertrouwen: geschreven door studenten die slaagden en beoordeeld door anderen die dit document gebruikten.

Niet tevreden? Kies een ander document

Geen zorgen! Je kunt voor hetzelfde geld direct een ander document kiezen dat beter past bij wat je zoekt.

Betaal zoals je wilt, start meteen met leren

Geen abonnement, geen verplichtingen. Betaal zoals je gewend bent via iDeal of creditcard en download je PDF-document meteen.

Student with book image

“Gekocht, gedownload en geslaagd. Zo makkelijk kan het dus zijn.”

Alisha Student

Veelgestelde vragen