Samenvatting Scheikunde centraal examen - HAVO
Dit is een samenvatting van alle informatie die je moet weten voor het centraal examen
scheikunde. Het is een samenvatting geschreven aan de hand van de methode: "Pulsar
Chemie".
Aangezien deze samenvatting alle informatie bevat voor het hele examen, kan je hem dus ook
heel goed gebruiken wanneer je zelf een andere methode had.
1
,Hoofdstuk 1
Aantal Proton = Aantal elektron
Atoomnummer = aantal protonen in de kern.
Massa proton= massa neutron.
Massagetal= protonen + neutronen.
Bij een volledige verbranding van koolwaterstoffen ontstaan: koolstofdioxide en water.
Moleculaire stoffen: zowel in vaste als in vloeibare toestand geleiden ze geen stroom.
Formule van etheen: C2H4
H H
\ / streepjes(covelentie): atoomsoorten:
C=C
1 H, F, Cl, Br, I
/ \
2 O,S
H H 3 N,P
4 C
Onverzadigde koolwaterstof: 1 of meer keer een = staat te weinig H dus
Verzadigde koolwaterstof: alleen --- dus geen = genoeg H dus.
Kraken: je maakt van grote moleculen kleinere moleculen. C12H26 C8H18 + C4H8
Alkanen zijn koolwaterstoffen, algemene formule: CnH(2n +2)
Formule Naam
CH4 Methaan
C2H6 Ethaan
C3H8 Propaan
C4H10 Butaan
C5H12 Pentaan
C6H14 Hexaan
C7H16 Heptaan
C8H18 Octaan
C-C C
C-C-C C-C-C-C
Onvertakt Vertakt
H
Bv: H – C – Cl = chloormethaan.
H
H H H H H
Vb: H – C – C – C – C – C – H Naam= 2-chloorpentaan en niet 4-
H H H Cl H
2
, Structuurformule Naam
C2H4 H H Etheen
\ /
C=C
/ \
H H
C4H8 H H H 2-buteen
| | |
H–C–C=C–C–H
| | |
H H H
CnH2n
Bij alkenen komen vanaf C4H8 isomeren voor.
H H H H
\ / | |
C=C + Br – Br H – C – C – H (reactie van etheen en broom) => een additiereactie =toevoeging
/ \ | |
H H Br Br
Formule Structuurformule Naam
Ch3OH H Methanol
|
H – C- OH
|
H
C3H7OH H H H 2-Propanol
| | |
H–C–C–C–H
| | |
H OH H
Dit zijn alcoholen hier is H aan O en O aan C
De formule hierbij is CnH(2n +1)OH * Vanaf C3 H7 OH vinden er isomeren plaats.
Methaanzuur, ethaanzuur etc
3
, Formule Structuurformule Naam
HCOOH O methaanzuur
//
H–C
\
OH
C2 H5 COOH H H O Propaanzuur
| | //
H–C–C–C
| | \
H H OH
Kristalliseert: dit zijn ionen die los van elkaar kunnen bewegen en op een vaste plaats gaan zitten.
Lijn= tussen ionen die neerslag vormen
Stippels= tussen ionen die geen neerslag vormen.
Tribune ionen: de ionen die gewoon in de oplossing blijven zitten en die geen neerslag vormen.
Bij filtreren=> het residu= de neerslag. Filtraat is de goede oplossing.
Filtraat zit nog water bij, dus damp het in en je krijgt de goede oplossing.
Lichte metalen= lage dichtheid Natrium, kalium, aluminium, titaan. Etc.
Zwarte metalen= hoge dichtheid koper, barium, lood, kwik, ijzer etc.
Verontreinigd: lost niet op met water.
Naam Vb Geleiding Bestaat uit Binding Kookpunt /
smeltpunt
Moleculaire H2O, Nooit Niet metaal Atoombinding Laag
stoffen (bij kamertemp,
een gas)
Metalen Cu,Zn,Fe Altijd Metaal -Van der Waals Hoog
binding
-metaalbinding
Zouten Mg Cl2 -Vloeibaar -Metaal + Ionbinding Hoog
-Opgelost -Niet metaal- (trekken elkaar
sterk aan)
4
Dit is een samenvatting van alle informatie die je moet weten voor het centraal examen
scheikunde. Het is een samenvatting geschreven aan de hand van de methode: "Pulsar
Chemie".
Aangezien deze samenvatting alle informatie bevat voor het hele examen, kan je hem dus ook
heel goed gebruiken wanneer je zelf een andere methode had.
1
,Hoofdstuk 1
Aantal Proton = Aantal elektron
Atoomnummer = aantal protonen in de kern.
Massa proton= massa neutron.
Massagetal= protonen + neutronen.
Bij een volledige verbranding van koolwaterstoffen ontstaan: koolstofdioxide en water.
Moleculaire stoffen: zowel in vaste als in vloeibare toestand geleiden ze geen stroom.
Formule van etheen: C2H4
H H
\ / streepjes(covelentie): atoomsoorten:
C=C
1 H, F, Cl, Br, I
/ \
2 O,S
H H 3 N,P
4 C
Onverzadigde koolwaterstof: 1 of meer keer een = staat te weinig H dus
Verzadigde koolwaterstof: alleen --- dus geen = genoeg H dus.
Kraken: je maakt van grote moleculen kleinere moleculen. C12H26 C8H18 + C4H8
Alkanen zijn koolwaterstoffen, algemene formule: CnH(2n +2)
Formule Naam
CH4 Methaan
C2H6 Ethaan
C3H8 Propaan
C4H10 Butaan
C5H12 Pentaan
C6H14 Hexaan
C7H16 Heptaan
C8H18 Octaan
C-C C
C-C-C C-C-C-C
Onvertakt Vertakt
H
Bv: H – C – Cl = chloormethaan.
H
H H H H H
Vb: H – C – C – C – C – C – H Naam= 2-chloorpentaan en niet 4-
H H H Cl H
2
, Structuurformule Naam
C2H4 H H Etheen
\ /
C=C
/ \
H H
C4H8 H H H 2-buteen
| | |
H–C–C=C–C–H
| | |
H H H
CnH2n
Bij alkenen komen vanaf C4H8 isomeren voor.
H H H H
\ / | |
C=C + Br – Br H – C – C – H (reactie van etheen en broom) => een additiereactie =toevoeging
/ \ | |
H H Br Br
Formule Structuurformule Naam
Ch3OH H Methanol
|
H – C- OH
|
H
C3H7OH H H H 2-Propanol
| | |
H–C–C–C–H
| | |
H OH H
Dit zijn alcoholen hier is H aan O en O aan C
De formule hierbij is CnH(2n +1)OH * Vanaf C3 H7 OH vinden er isomeren plaats.
Methaanzuur, ethaanzuur etc
3
, Formule Structuurformule Naam
HCOOH O methaanzuur
//
H–C
\
OH
C2 H5 COOH H H O Propaanzuur
| | //
H–C–C–C
| | \
H H OH
Kristalliseert: dit zijn ionen die los van elkaar kunnen bewegen en op een vaste plaats gaan zitten.
Lijn= tussen ionen die neerslag vormen
Stippels= tussen ionen die geen neerslag vormen.
Tribune ionen: de ionen die gewoon in de oplossing blijven zitten en die geen neerslag vormen.
Bij filtreren=> het residu= de neerslag. Filtraat is de goede oplossing.
Filtraat zit nog water bij, dus damp het in en je krijgt de goede oplossing.
Lichte metalen= lage dichtheid Natrium, kalium, aluminium, titaan. Etc.
Zwarte metalen= hoge dichtheid koper, barium, lood, kwik, ijzer etc.
Verontreinigd: lost niet op met water.
Naam Vb Geleiding Bestaat uit Binding Kookpunt /
smeltpunt
Moleculaire H2O, Nooit Niet metaal Atoombinding Laag
stoffen (bij kamertemp,
een gas)
Metalen Cu,Zn,Fe Altijd Metaal -Van der Waals Hoog
binding
-metaalbinding
Zouten Mg Cl2 -Vloeibaar -Metaal + Ionbinding Hoog
-Opgelost -Niet metaal- (trekken elkaar
sterk aan)
4
