Geneeskunde acute buik
Anatomie buik
- Oesofagus/ diafragma
- Maag/ milt
- Duodenum
- Galwegen/ lever/ pancreas
- Nieren + ureteren
- Jejunum
- Ileum
- Caecum + appendix
- Colon ascendens
- Colon transversum
- Sigmoïd
- Rectum/ uterus/ blaas
- Anus
Peritoneum = buikvlies
Acute buik: het plotseling verschijnen van buiksymptomen bij een tevoren symptoom loos individu >
duidt meestal op chirurgische afwijking
Oorzaken:
- 25% appendicitis: ontsteking van het wormvormig aanhangsel
- 10% acute cholecystitis: galblaasontsteking
- 5% dunne darm ileus: inhoud van de darm kan het lumen(?) niet goed of helemaal niet
passeren
- 3% geperforeerd ulcus: perforatie naar de vrije buikholte, oorzaak is het ulcus duodemi (?)
- 3% acute pancreatitis: alvleesklierontsteking, oorzaak in 80% van gevallen door galstenen of
alcohol
- Peridiverticulitis: uitstulpingen in de wand van het colon die ontstoken zijn geraakt, dit treed
vaak op bij oudere mensen en word dan diverticulotes genoemd, deze ventrikels zijn
uitstulpingen van het slijmvlies door de spierlaag van de darmwand
- Overig: darminfarct, volvulus (stildraaien om de lengte as, treed vooral op bij het sigmoïd, bij
een lang mesoterium (een lange ophangwand)), tubaruptuur (EUG)(sprake van een scheur
van de wand van de eileider, bij bevruchting in de eileider (buiten baarmoederlijke
zwangerschap) kan de eileider scheuren), ruptuur aneurysma aortae (scheur in de wand van
de aorta, op het moment van verzwakking van de wand, dit kan leiden tot een aneurysma
(verwijden van het bloedvat) en dit kan voor een scheur in bloedvatzorgen)
- Ook: pneumonie, niestenen, …
Diagnostiek:
- A/ Klachten: buikpijn (verloop, vervoerspijn, bewegingsdrang, plaats, continu/ koliek,
uitstraling), koorts, misselijkheid (N), braken (V), algemene malaise, verminderde eetlust
- O/ Algemene indruk, bewustzijn: pols, tensie en ademhaling, temp., icterus, cyanose,
oedeem, turgor, CVD (centraal veneuze druk (druk in rechter atrium) valt af te lezen in de
eventuele stuwing die optreedt in de halsvenen) , lymfomen
- Thorax: hart/ longen
- Abdomen: let op defense musculaire (passief spierverzet, kan patiënt niets aan doen) >
plankharde buik (kan de patiënt niets aan doen, zeer ernstig symptoom)
o Teken van peritoneale prikkeling
Anatomie buik
- Oesofagus/ diafragma
- Maag/ milt
- Duodenum
- Galwegen/ lever/ pancreas
- Nieren + ureteren
- Jejunum
- Ileum
- Caecum + appendix
- Colon ascendens
- Colon transversum
- Sigmoïd
- Rectum/ uterus/ blaas
- Anus
Peritoneum = buikvlies
Acute buik: het plotseling verschijnen van buiksymptomen bij een tevoren symptoom loos individu >
duidt meestal op chirurgische afwijking
Oorzaken:
- 25% appendicitis: ontsteking van het wormvormig aanhangsel
- 10% acute cholecystitis: galblaasontsteking
- 5% dunne darm ileus: inhoud van de darm kan het lumen(?) niet goed of helemaal niet
passeren
- 3% geperforeerd ulcus: perforatie naar de vrije buikholte, oorzaak is het ulcus duodemi (?)
- 3% acute pancreatitis: alvleesklierontsteking, oorzaak in 80% van gevallen door galstenen of
alcohol
- Peridiverticulitis: uitstulpingen in de wand van het colon die ontstoken zijn geraakt, dit treed
vaak op bij oudere mensen en word dan diverticulotes genoemd, deze ventrikels zijn
uitstulpingen van het slijmvlies door de spierlaag van de darmwand
- Overig: darminfarct, volvulus (stildraaien om de lengte as, treed vooral op bij het sigmoïd, bij
een lang mesoterium (een lange ophangwand)), tubaruptuur (EUG)(sprake van een scheur
van de wand van de eileider, bij bevruchting in de eileider (buiten baarmoederlijke
zwangerschap) kan de eileider scheuren), ruptuur aneurysma aortae (scheur in de wand van
de aorta, op het moment van verzwakking van de wand, dit kan leiden tot een aneurysma
(verwijden van het bloedvat) en dit kan voor een scheur in bloedvatzorgen)
- Ook: pneumonie, niestenen, …
Diagnostiek:
- A/ Klachten: buikpijn (verloop, vervoerspijn, bewegingsdrang, plaats, continu/ koliek,
uitstraling), koorts, misselijkheid (N), braken (V), algemene malaise, verminderde eetlust
- O/ Algemene indruk, bewustzijn: pols, tensie en ademhaling, temp., icterus, cyanose,
oedeem, turgor, CVD (centraal veneuze druk (druk in rechter atrium) valt af te lezen in de
eventuele stuwing die optreedt in de halsvenen) , lymfomen
- Thorax: hart/ longen
- Abdomen: let op defense musculaire (passief spierverzet, kan patiënt niets aan doen) >
plankharde buik (kan de patiënt niets aan doen, zeer ernstig symptoom)
o Teken van peritoneale prikkeling