Bemoeizorg ethiek
Wat is bemoeien?
- Bemoeien is een vorm van ongevraagd betreden van iemand privacy
- Mind your own business
- What your neighbor does (within the law) is none of your concern
- Accept that behavior is not evil, simply because it is different
Ontwikkelingen in de psychiatrie
- Ontmantelen van hospitaliserende instituten
- Aantal patiënten wonend in GGZ; in periode 2008-2020 met 30% verminderd
- Intramuraal -> extramuraal
- Behandelen van patiënten, zoveel mogelijk in eigen omgeving
- Meer aandacht voor patiënten rechten
Ontwikkelingen in de ethiek van de GGZ
- Klassiek dilemma: bestwil <-> autonomie
- Modern uitgangspunt: hoe het goede leven voor patiënt vinden/ bevorderen?
- Verlangen van psychiatrische patiënt om erbij te horen en van betekenis te zijn wordt
onderkend als fundamenteel menselijk
- Zorg-ethiek
Bemoeien: goed of slecht?
Positief
- Bijvoorbeeld: een goede vriend(in) zit in de put
- Je voelt je betrokken en daardoor (mede)verantwoordelijk
- Je neemt het risico van bemoeial te zijn omdat het andere risico is iemand laten barsten
Negatief
- Principieel: bemoei je eigen zaken! Mensen mogen hun eigen keuzes maken, ook als dat niet
jouw idee van goede keuzes is
- Praktisch: kan jij voor een ander bepalen wat goed/slecht voor hem/haar is?
Waarom wel of niet bemoeien?
- Omdat het anders nog slechter met iemand zou gaan
- Omdat ik in deze functie dat wel moet (politie, maatschappelijk werk, leerkracht, vriend,
ouder)
Waarom niet bemoeien?
- Wie ben ik dat ik het voor een ander kan bepalen wat goed voor hem is?
- Het is mijn taak niet
Bemoeiverantwoordelijkheid
- Het ontlopen van bemoeiverantwoordelijkheid; beroep doen op negatieve aspecten van
bemoeien (het is mijn zaak niet) bij gevaarlijke of pijnlijke situaties
- Bijvoorbeeld: de buren en onderwijzers van de mishandelde kinderen
- Met wie moet ik mij wel/ niet bemoeien?
Zelfbindingscontract: Odysseus-contact
- Psychiatrische patiënt geeft zonder dwang of drang, in een situatie van wilsbekwaamheid en
beslisvaardigheid -in een contract- aan:
- Hoe, door wie en onder welke omstandigheden zijn wens genegeerd mag worden
Wat is bemoeien?
- Bemoeien is een vorm van ongevraagd betreden van iemand privacy
- Mind your own business
- What your neighbor does (within the law) is none of your concern
- Accept that behavior is not evil, simply because it is different
Ontwikkelingen in de psychiatrie
- Ontmantelen van hospitaliserende instituten
- Aantal patiënten wonend in GGZ; in periode 2008-2020 met 30% verminderd
- Intramuraal -> extramuraal
- Behandelen van patiënten, zoveel mogelijk in eigen omgeving
- Meer aandacht voor patiënten rechten
Ontwikkelingen in de ethiek van de GGZ
- Klassiek dilemma: bestwil <-> autonomie
- Modern uitgangspunt: hoe het goede leven voor patiënt vinden/ bevorderen?
- Verlangen van psychiatrische patiënt om erbij te horen en van betekenis te zijn wordt
onderkend als fundamenteel menselijk
- Zorg-ethiek
Bemoeien: goed of slecht?
Positief
- Bijvoorbeeld: een goede vriend(in) zit in de put
- Je voelt je betrokken en daardoor (mede)verantwoordelijk
- Je neemt het risico van bemoeial te zijn omdat het andere risico is iemand laten barsten
Negatief
- Principieel: bemoei je eigen zaken! Mensen mogen hun eigen keuzes maken, ook als dat niet
jouw idee van goede keuzes is
- Praktisch: kan jij voor een ander bepalen wat goed/slecht voor hem/haar is?
Waarom wel of niet bemoeien?
- Omdat het anders nog slechter met iemand zou gaan
- Omdat ik in deze functie dat wel moet (politie, maatschappelijk werk, leerkracht, vriend,
ouder)
Waarom niet bemoeien?
- Wie ben ik dat ik het voor een ander kan bepalen wat goed voor hem is?
- Het is mijn taak niet
Bemoeiverantwoordelijkheid
- Het ontlopen van bemoeiverantwoordelijkheid; beroep doen op negatieve aspecten van
bemoeien (het is mijn zaak niet) bij gevaarlijke of pijnlijke situaties
- Bijvoorbeeld: de buren en onderwijzers van de mishandelde kinderen
- Met wie moet ik mij wel/ niet bemoeien?
Zelfbindingscontract: Odysseus-contact
- Psychiatrische patiënt geeft zonder dwang of drang, in een situatie van wilsbekwaamheid en
beslisvaardigheid -in een contract- aan:
- Hoe, door wie en onder welke omstandigheden zijn wens genegeerd mag worden
