Interbellum en Tweede Wereldoorlog
(1918-1945)
Hoofdzaken
● Waardoor de Duitse democratie na de Eerste Wereldoorlog wankel was.
● Hoe en waardoor de nazi’s aan de macht kwamen.
● Hoe Nazi-Duitsland werd bestuurd.
● Hoe de Tweede Wereldoorlog ontstond en wat er gebeurde in landen onder
Duitse heerschappij.
Leidende vraag
Wat leidde tot de opkomst van het nationaalsocialisme en welke gevolgen had dit
voor Duitsland en Europa?
, De wankelende democratie van Weimar
In de Eerste Wereldoorlog braken in Duitsland opstanden uit. Matrozen en arbeiders
in Kiel gingen muiten, omdat de oorlog verloren was → Mensenmassa’s gingen de
straat op om vrede te eisen. Op 9 november 1918 riep de leider van de
sociaaldemocraten vanaf het Rijksdaggebouw in Berlijn de republiek uit → Keizer
vluchtte naar Nederland → Wapenstilstand. De naoorlogse parlementsverkiezingen
werden gewonnen door de sociaaldemocratische SPD → Leiding in de
regering → Opbouw van een parlementaire democratie. In 1919 nam het parlement
een grondwet aan → In Weimar, omdat Berlijn onrustig was → Republiek van
Weimar.
Duitse democratie wankel → Keizer gevlucht → Oude conservatieve elite had nog
invloed. Officieren, hoge ambtenaren, industriëlen, rechters en
professoren → Parlement weinig zeggen. Extremisten van links en
rechts → Democratie omver werpen. Door het politiek geweld verloren de burgers
het vertrouwen in de democratie. In juni 1919 werd het vertrouwen in de democratie
nog minder, door het verdrag van Versailles → Duitsland werd schuldig verklaard
van de oorlog en moest herstelbetalingen doen → Regering tekende, anders
bezetting. Conservatieven en rechtsextremisten noemden de regering landverraders
en misdadigers, omdat de regering het verdrag van Versailles tekende. Duitsland
had de oorlog niet verloren, maar was verraden door de democratische leiders die
om de wapenstilstand hadden gevraagd en door de socialistische arbeiders en
soldaten die in opstand waren gekomen. Theorie onjuist, maar was geloofwaardig,
omdat in Duitsland niet was geschoten en de legerpropaganda successen hadden
gemeld. Door de dolkstootlegende verloren de democratische partijen in 1920 de
verkiezingen → Democraten afhankelijk van de conservatieven. Partijen onderling
verdeeld → Niet goede regering. Regeringen stonden machteloos tegen de
economische problemen en het straatgeweld.
De Duitse economie leed onder de herstelbetalingen en het verlies van gebieden
met grondstoffen. In 1923 viel de economie stil ← Ruzie met de geallieerden over de
herstelbetalingen. Duitsland betaalde niet snel → Franse troepen bezetten het
Roergebied om machines weg te halen → Duitse regering riep de bevolking op om
te staken → Geld bijdrukken → Inflatie → Duitse markt werd
waardeloos → Spaarder verloren hun geld, arbeiders konden met het loon niks
kopen → Duitsland gaf het verzet tegen de geallieerden op. In 1924 werd een plan
opgesteld door de Amerikaanse bankier Dawes om Duitsland geld te lenen voor het
economisch herstel → Dawesplan → Frankrijk trok zich terug. Van 1924 tot 1929
groeide de Duitse economie door het Dawesplan → Internationale spanningen
verdwenen. In 1925 erkende Duitsland de westgrens met Frankrijk → Duitsland werd
toegelaten als lid van de Volkenbond.
(1918-1945)
Hoofdzaken
● Waardoor de Duitse democratie na de Eerste Wereldoorlog wankel was.
● Hoe en waardoor de nazi’s aan de macht kwamen.
● Hoe Nazi-Duitsland werd bestuurd.
● Hoe de Tweede Wereldoorlog ontstond en wat er gebeurde in landen onder
Duitse heerschappij.
Leidende vraag
Wat leidde tot de opkomst van het nationaalsocialisme en welke gevolgen had dit
voor Duitsland en Europa?
, De wankelende democratie van Weimar
In de Eerste Wereldoorlog braken in Duitsland opstanden uit. Matrozen en arbeiders
in Kiel gingen muiten, omdat de oorlog verloren was → Mensenmassa’s gingen de
straat op om vrede te eisen. Op 9 november 1918 riep de leider van de
sociaaldemocraten vanaf het Rijksdaggebouw in Berlijn de republiek uit → Keizer
vluchtte naar Nederland → Wapenstilstand. De naoorlogse parlementsverkiezingen
werden gewonnen door de sociaaldemocratische SPD → Leiding in de
regering → Opbouw van een parlementaire democratie. In 1919 nam het parlement
een grondwet aan → In Weimar, omdat Berlijn onrustig was → Republiek van
Weimar.
Duitse democratie wankel → Keizer gevlucht → Oude conservatieve elite had nog
invloed. Officieren, hoge ambtenaren, industriëlen, rechters en
professoren → Parlement weinig zeggen. Extremisten van links en
rechts → Democratie omver werpen. Door het politiek geweld verloren de burgers
het vertrouwen in de democratie. In juni 1919 werd het vertrouwen in de democratie
nog minder, door het verdrag van Versailles → Duitsland werd schuldig verklaard
van de oorlog en moest herstelbetalingen doen → Regering tekende, anders
bezetting. Conservatieven en rechtsextremisten noemden de regering landverraders
en misdadigers, omdat de regering het verdrag van Versailles tekende. Duitsland
had de oorlog niet verloren, maar was verraden door de democratische leiders die
om de wapenstilstand hadden gevraagd en door de socialistische arbeiders en
soldaten die in opstand waren gekomen. Theorie onjuist, maar was geloofwaardig,
omdat in Duitsland niet was geschoten en de legerpropaganda successen hadden
gemeld. Door de dolkstootlegende verloren de democratische partijen in 1920 de
verkiezingen → Democraten afhankelijk van de conservatieven. Partijen onderling
verdeeld → Niet goede regering. Regeringen stonden machteloos tegen de
economische problemen en het straatgeweld.
De Duitse economie leed onder de herstelbetalingen en het verlies van gebieden
met grondstoffen. In 1923 viel de economie stil ← Ruzie met de geallieerden over de
herstelbetalingen. Duitsland betaalde niet snel → Franse troepen bezetten het
Roergebied om machines weg te halen → Duitse regering riep de bevolking op om
te staken → Geld bijdrukken → Inflatie → Duitse markt werd
waardeloos → Spaarder verloren hun geld, arbeiders konden met het loon niks
kopen → Duitsland gaf het verzet tegen de geallieerden op. In 1924 werd een plan
opgesteld door de Amerikaanse bankier Dawes om Duitsland geld te lenen voor het
economisch herstel → Dawesplan → Frankrijk trok zich terug. Van 1924 tot 1929
groeide de Duitse economie door het Dawesplan → Internationale spanningen
verdwenen. In 1925 erkende Duitsland de westgrens met Frankrijk → Duitsland werd
toegelaten als lid van de Volkenbond.
