,Inhoud
zelfkatheterisatie................................................................................................................ 3
Blaaskatheter man......................................................................................................... 3
Blaaskatheterisatie vrouw.............................................................................................. 8
ABCDE Methodiek......................................................................................................... 12
Tracheostoma................................................................................................................... 17
, ZELFKATHETERISATIE
Er zijn situaties waarin de zorgvrager met regelmaat een blaaskatheterisatie moet
ondergaan, maar waar een zorgverlener niet voor nodig is. Dat wordt zelfkatheterisatie
genoemd.
Zelfkatheterisatie komt voor op alle leeftijden. Sommige zorgvragers moeten het tijdelijk
doen en anderen de rest van hun leven. Het betreft ongeveer evenveel vrouwen als
mannen. Het betreft zorgvragers met bijvoorbeeld MS, Spina Bifida of een dwarslaesie.
Het op juiste wijze katheteriseren moet de zorgvragers bij aanvang geleerd worden. De
verpleegkundige is een van de hulpverleners die deze instructie kan verzorgen.
Blaaskatheterisatie is het inbrengen van een flexibele buis in de urineblaas. Hiermee kun
je urine laten aflopen of stoffen in de blaas brengen. Bijvoorbeeld omdat iemand de blaas
niet volledig kan legen of om de blaas te spoelen.
Een katheter die door de urinebuis gaat = transurethrale katheter
Een katheter die door de buikwand naar de blaas gaat = suprapubische katheter.
Katheteriseren kan op verschillende manieren.
Je kan eenmalig katheteriseren, een verblijfkatheter aanbrengen voor langere tijd of
intermitterend katheteriseren om de blaas met tussenpozen te legen, dit doe je steeds
met een katheter voor eenmalig gebruik.
Bij intermitterend katheteriseren is de kans op infecties kleiner dan bij een
verblijfskatheter en blijft de elasticiteit van de blaas beter doordat die regelmatig gevuld
wordt.
BLAASKATHETER MAN
De nieren filteren afvalstoffen uit het bloed, hierna blijven
water en afvalstoffen over: urine.
Urineleiders verbinden de nieren met de blaas. Door middel
van peristaltiek vervoeren ze urine van de nieren naar de
blaas.
In de urineblaas wordt urine opgevangen. De sluit- en
bekkenbodemspier voorkomen dat urine gelijk doorstroomt
naar de urinebuis.
Prostaat is geen onderdeel van het urinewegstelsel, het kan
wel het plassen/katheteriseren moeilijker maken.
Sluitspier zorgt ervoor dat de mictie willekeurig plaats kan
vinden. Deze spier knijpt de urinebuis dicht, tijdens mictie
ontspant de spier. Via de urinebuis stroomt de urine vanuit de blaas naar buiten.
Indicaties voor katheteriseren zijn:
-afnemen van een urinekweek bij een incontinente zorgvrager
-medicatie in de blaas toedienen via blaasinstillatie (blaasspoeling)
-een gestoorde blaasfunctie
-comfort voor terminaal zieke zorgvragers
zelfkatheterisatie................................................................................................................ 3
Blaaskatheter man......................................................................................................... 3
Blaaskatheterisatie vrouw.............................................................................................. 8
ABCDE Methodiek......................................................................................................... 12
Tracheostoma................................................................................................................... 17
, ZELFKATHETERISATIE
Er zijn situaties waarin de zorgvrager met regelmaat een blaaskatheterisatie moet
ondergaan, maar waar een zorgverlener niet voor nodig is. Dat wordt zelfkatheterisatie
genoemd.
Zelfkatheterisatie komt voor op alle leeftijden. Sommige zorgvragers moeten het tijdelijk
doen en anderen de rest van hun leven. Het betreft ongeveer evenveel vrouwen als
mannen. Het betreft zorgvragers met bijvoorbeeld MS, Spina Bifida of een dwarslaesie.
Het op juiste wijze katheteriseren moet de zorgvragers bij aanvang geleerd worden. De
verpleegkundige is een van de hulpverleners die deze instructie kan verzorgen.
Blaaskatheterisatie is het inbrengen van een flexibele buis in de urineblaas. Hiermee kun
je urine laten aflopen of stoffen in de blaas brengen. Bijvoorbeeld omdat iemand de blaas
niet volledig kan legen of om de blaas te spoelen.
Een katheter die door de urinebuis gaat = transurethrale katheter
Een katheter die door de buikwand naar de blaas gaat = suprapubische katheter.
Katheteriseren kan op verschillende manieren.
Je kan eenmalig katheteriseren, een verblijfkatheter aanbrengen voor langere tijd of
intermitterend katheteriseren om de blaas met tussenpozen te legen, dit doe je steeds
met een katheter voor eenmalig gebruik.
Bij intermitterend katheteriseren is de kans op infecties kleiner dan bij een
verblijfskatheter en blijft de elasticiteit van de blaas beter doordat die regelmatig gevuld
wordt.
BLAASKATHETER MAN
De nieren filteren afvalstoffen uit het bloed, hierna blijven
water en afvalstoffen over: urine.
Urineleiders verbinden de nieren met de blaas. Door middel
van peristaltiek vervoeren ze urine van de nieren naar de
blaas.
In de urineblaas wordt urine opgevangen. De sluit- en
bekkenbodemspier voorkomen dat urine gelijk doorstroomt
naar de urinebuis.
Prostaat is geen onderdeel van het urinewegstelsel, het kan
wel het plassen/katheteriseren moeilijker maken.
Sluitspier zorgt ervoor dat de mictie willekeurig plaats kan
vinden. Deze spier knijpt de urinebuis dicht, tijdens mictie
ontspant de spier. Via de urinebuis stroomt de urine vanuit de blaas naar buiten.
Indicaties voor katheteriseren zijn:
-afnemen van een urinekweek bij een incontinente zorgvrager
-medicatie in de blaas toedienen via blaasinstillatie (blaasspoeling)
-een gestoorde blaasfunctie
-comfort voor terminaal zieke zorgvragers
