SAMENVATTING Seksueel geweld: slachtoffers

SITUERING, BEGRIPPEN,
PREVALENTIE
1. SITUERING SEKSUEEL GEWELD
Positieve seksuele Seksuele grensoverschrijding
interactie = elke vorm van seksueel contact waarbij de grenzen
 Wederzijdse van een persoon worden overschreden.
instemming Meestal gepaard met gedrag van één persoon waar
 Vrijwilligheid een andere persoon geen weerstand tegen kan
 Gelijkwaardigheid bieden
Seksueel grensoverschrijdend gedrag (SGOG)

≠ Seksueel geweld (SG)
≠ Grensoverschrijdend gedrag
Bestaat uit:

Seksueel misbruik = elke vorm Seksuele intimidatie = gedrag met een
van seksueel contact tussen seksuele betekenis, met als doel/gevolg
volwassene en kind, of andere aantasting van de waardigheid van een persoon,
situatie waarbij misbruik gemaakt ihb wanneer een bedreigende, vijandige,
wordt van leeftijds- of beledigende, vernederende of kwetsende situatie
machtsverschil w gecreëerd
Incest = seksueel contact tussen familieleden
Sexting = het online delen van Grooming = het proces waarbij een volw een
seksueel getinte tekstberichtjes, minderjarige benadert en manipuleert met het
foto’s of video’s tussen oog op seksueel contact
bekenden/onbekenden
Wraakporno = tegen de wil van Sextortion = wnr tieners via internet overtuigd
de ander online beelden w om intieme beelden van zz door te sturen,
verspreiden met als doel de ander waarna de afpersers dreigen de beelden te
te beschadigen verspreiden als het slachtoffer niet met geld
komt

1.1 WANNEER GRENSOVERSCHRIJDEND GEDRAG

Er zijn verschillende gradaties, kunnen beschreven worden dmv het vlaggensysteem van
sensoa.

Ook zeker de persoonlijke beleving en nood aan zorg van het slachtoffer in acht nemen!
Want dit wordt niet opgenomen in vlaggensysteem ☹

Criterium Groene vlag Gele vlag Rode vlag Zwarte vlag
Wederzijdse Duidelijk & Niet duidelijk Eenmalig gebrek Herhaaldelijk
instemming plezier gebrek
Vrijwillig Afwezigheid Lichte dwang Eenmalig Herhaaldelijk
van dwang of beloning gebruik van gebruik van of
afpersing, dreiging met …
manipulatie,
kracht,..
Gelijkwaardig Gelijkwaardige Lichte Grotere Significant
heid partners ongelijkheid ongelijkheid in onderscheid in

, in maturiteit, eenmalige herhaaldelijke
lt, situatie situaties
intelligentie,..
Aangepast Tenminste Gedrag van Gedrag van Gedrag van
aan leeftijd 20% van de mensen die mensen die tot mensen die tot
mensen van tot andere veel veel
deze lt ltgroep oudere/jongere oudere/jongere
vertonen zo’n behoren ltgroepen ltgroepen
gedrag behoren behoren
Passend in Gedrag stoort Gezien Gedrag is meer Gedrag is erg
omstandighed niemand, omstandighed aanstootgevend aanstootgeven
en privacy w en in gedrag (kwetsend/ d (shockerend)
gerespecteerd licht beledigend) en of onwettelijk
aanstootgeve niet aangepast
nd
(onbeleefd)
Zelfrespect Zelfrespect is Gedrag zou Gedrag heeft Gedrag heeft
voldoende; de persoon fysieke, ernstige
gedrag is niet zelf kunnen emotionele, schadelijke
kwetsbaar voor schaden psychologische fysieke,
eigen persoon gevolgen die emotionele,
schadelijk zijn psych gevolgen

1.2 VERSCHILLENDE PERSPECTIEVEN

3 perspectieven bepalen standpunten slachtoffer, dader en reactie  altijd nuance in
geweld!


Maatschappelijk
Relationeel
Perspectief
Perspectief
Maatschappelijke regels
Relatie tussen pleger & Feitelijk perspectief
over wat als (on)aan-
slachtoffer = gewelsdaden tussen
vaardbaar w gezien minstens 2 personen
vb partnergeweld,
vb culturele normen, Vb psychisch, emotioneel,
huiselijk geweld,
verschil NE-BE in fysiek, seksueel, sociaal,
kindermishandeling economisch
wetgeving
oudermishandeling,..

Juridische definitie seksueel
geweld

 Aanranding van de eerbaarheid ~ seksuele handelingen
 Verkrachting ~ penetratie
 Aanzetting tot ontucht

Hulpverlening Justitie
Vertrekpunt Vermoeden Feiten en bewijslast
Wat heb ik meegemaakt Verhaal Getuigenis – videoverhoor
Het verleden Om beter te begrijpen Om recidive na te gaan
Perspectief Lange termijn antwoorden Korte termijn antwoorden

, Werken met Betrokkenheid Distantie
Straf Morele Sanctie
verantwoordelijkheid
In het vertrouwenscentrum geen zoektocht naar waarheid, geen wetten bekijken,..  op
zoek naar beleving om slachtoffer te helpen




! Ook belangrijk onderscheid tussen intrafamiliale en extrafamiliale dader  intrafam
daders moet VK niet aangeven, want de eerste optie is om met hen samen te werken

 Pas wnr samenwerken niet werkt, moeten zij naar justitie gaan
 Dit komt vanuit bescherming kind en te voorkomen dat het gezin uit elkaar valt

2. PREVALENTIE VAN SEKSUEEL GEWELD
Er zijn verschillende problemen of moeilijkheden mbt het onderzoek naar de prevalentie:

1) Er zijn verschillende definities en perspectieven mogelijk waardoor het moeilijk is
om de ervaringen duidelijk te vergelijken en af te bakenen. Wetgevingen zijn ook
verschillend tussen landen  lastig om goede onderzoeksopzet te maken
2) Self-report kan leiden tot onderschatting bvb het vergeten van traumatische
gebeurtenissen jaren gelden in kindertijd door onderdrukking
3) Onderzoek heel binair: man-vrouw

2.1 KWETSBARE GROEPEN

Mensen met een beperking vaker slachtoffer van grensoverschrijding en verkrachting!
 kunnen zich moeilijker verweren en grenzen inschatten

Seksueel geweld komt ook vaker voor bij queer groepen, muv lesbische vrouwen

Vluchtelingen, asielzoekers, mensen zonder wettig verblijf

 Extra kwetsbaar!  land van herkomst, onderweg, land van aankomst
 74% slachtoffer seksueel geweld: zelf of zeer dichtbij meegemaakt
 Van de geweldervaringen: 58% seksueel geweld
 Van de seksueel geweldincidenten: vrouwen 71% - mannen 30%
 Plegers: vooral mannen, 9% vrouwen
 Ook professionals!  23% van de geweldincidenten

3. TYPE DADER
Frequente scenario’s

 Vaste partner; die aandringt, die boos wordt op zin te krijgen
 Los contact/bekende; die aandringt, gebruik maakt van dronkenschap, onverhoeds
fysiek contact maakt

Bij volwassen vrouwen: relatief vaak (ex)partner, iets minder vaak vriend of kennis

Bij volwassen mannen: relatief vaak vriendin/kennis, iets minder vaak (ex)partner