3
Titel 3.
Insolventierecht
PROF. BRULOOT
LISA VAN CAENEGEM
, P a g i n a | 67
INHOUD
1.1 Faillissementsvoorwaarden ...................................................................................................... 68
Toepassingsgebied..................................................................................................................... 68
De onderneming ...................................................................................................................... 68
Duurzaam ophouden te betalen.............................................................................................. 69
Geschokt krediet ..................................................................................................................... 69
1.2 Initiatiefrecht ............................................................................................................................. 69
Aangifte door schuldenaar .......................................................................................................... 69
Dagvaarding door schuldeiser .................................................................................................... 70
Openbaar ministerie ................................................................................................................... 70
Voorlopig bewindvoerder ............................................................................................................ 70
1.3 Faillissementsvonnis ................................................................................................................ 70
Inhoud ......................................................................................................................................... 70
Bekendmaking ............................................................................................................................ 70
1.4 Rechtsgevolgen t.a.v. vermogen gefailleerde .......................................................................... 70
A Buitenbezitstelling ................................................................................................................... 70
B Vorming ‘Boedel’ ..................................................................................................................... 71
Passief van de boedel ............................................................................................................. 71
Actief van de boedel................................................................................................................ 71
C Stopzetting maatregelen van tenuitvoerlegging ..................................................................... 71
D Eisbaarheid termijnschulden ................................................................................................... 71
E Stuiting loop interesten ............................................................................................................ 72
1.5 Rechtsgevolgen t.a.v. Vroegere handelingen .......................................................................... 72
Gerechtelijke niet-tegenwerpelijkheid ......................................................................................... 72
Handelingen in de verdachte periode ......................................................................................... 72
Verplicht niet-tegenwerpelijke handelingen ............................................................................ 72
Facultatief niet-tegenwerpelijke handelingen ......................................................................... 72
Faillissementspauliana ............................................................................................................... 73
Lopende overeenkomsten .......................................................................................................... 73
Faillissement van de koper ......................................................................................................... 73
Faillissement huurder roerend goed ........................................................................................... 73
Faillissement gehuwde natuurlijke persoon ............................................................................... 73
1.6 Verloop van de procedure ........................................................................................................ 73
2.1 Ondernemingen in moeilijkheden............................................................................................. 75
Depistage .................................................................................................................................... 75
Data van depistage ................................................................................................................. 75
Veroop van depistage ............................................................................................................. 75
, P a g i n a | 68
Bewarende maatregelen............................................................................................................. 75
Aanstelling ondernemingsbemiddelaar ................................................................................... 75
Aanstelling gerechtsmandataris .............................................................................................. 75
Aanstelling voorlopig bewindvoerder (I).................................................................................. 75
Aanstelling van voorlopig bewindvoerder (II) .......................................................................... 76
Buitengerechtelijk minnelijk akkoord .......................................................................................... 76
2.2 Gerechtelijke reorganisatie ...................................................................................................... 76
Doelstelling ................................................................................................................................. 76
Krachtlijnen ................................................................................................................................. 76
Start procedure ........................................................................................................................... 76
Toegangsvoorwaarden ........................................................................................................... 76
Start ......................................................................................................................................... 77
De opschorting ............................................................................................................................ 78
Gevolgen ................................................................................................................................. 78
2.3 Reorganisatieschema’s ............................................................................................................ 79
Minnelijk akkoord ........................................................................................................................ 79
Collectief akkoord ....................................................................................................................... 80
Wettelijke regeling ................................................................................................................... 80
Goedkeuring van plan door schuldeisers ............................................................................... 80
Homologatie ............................................................................................................................ 81
Uitvoering ................................................................................................................................ 81
Overdracht onder gerechtelijk gezag.......................................................................................... 81
Organisatie van de overdracht ................................................................................................ 81
H1. FAILLLISSEMENT
1.1 FAILLISSEMENTSVOORW AARDEN
TOEPASSINGSGEBIED
DE ONDERNEMING
- Art. I.1, 1° WER Alle rechtspersonen kunnen failliet verklaard worden
o VZW
o Vrij beroep
o Bestuurder
▪ Voeren ook een zelfstandige beroepsactiviteit uit
, P a g i n a | 69
▪ Kunnen dus ook failliet verklaard worden
▪ Dit is niet hetzelfde als het faillissement van de venn.
• Als zaakvoerder ben je niet verantwoordelijk voor de schulden van
je onderneming
o Onbeperkt aansprakelijke vennoot
o Ontbonden rechtspersoon
▪ Euthanasie van de rechtspersoon
▪ Is geen mogelijkheid om faillissement te vermijden
▪ Je kan nog failliet verklaard worden tot 6 maand na de ontbinding
o Overleden ondernemer
▪ Je kan nog failliet verklaard worden tot 6 maand na het overlijden
DUURZAAM OPHOUDEN TE BETALEN
= Staking van betaling
- Duurzaam; het is geen probleem die zich maar tijdelijk voordoet
- We kijken naar de liquide middelen wanneer we iemand failliet verklaren
o Niet naar de balans en de solvabiliteit
o Ofwel betaal je ofwel betaal je niet → Feitenkwestie
GESCHOKT KREDIET
- Schuldeisers weigeren uitstel van betaling te verlenen
- Je krijgt geen krediet meer van de bank, want deze vertrouwd jou niet
GELEIDE SCHAAL NAAR INSOLVENTIE
Je bent niet van de ene op de andere dag insolvabel
1. De staat
• Eerst stop je met het betalen van belastingen en btw
2. Leveranciers
3. Banken
• Stoppen met het terugbetalen van kredieten
4. Lonen van de werknemers
1.2 INITIATIEFRECHT
AANGIFTE DOOR SCHULDE NAAR
- De boeken neerleggen
o Boekhouding aan de rechtbank afgeven
- Verplicht na 1 maand staking van betalen
o Art. XX.102 WER
o Uitzondering;
▪ Verzoek/toekenning van reorganisatie
▪ VZW (zijn niet verplicht om de aangifte zelf te doen)
- Sancties
o Art. 189 SW
o Art. 530 W.Venn / Art. XX.225, §1 WER)
o Art. XX.227 WER; ‚wrongfull trading’
▪ Kennelijk grove fout werd gemaakt
, P a g i n a | 70
DAGVAARDING DOOR SCHULDEISER
- Een leverancier die lang niet betaald wordt kan zelf de rechtbank binnenstappen & de
schuldenaar dagvaarden
OPENBAAR MINISTERIE
- Parket, staande magistratuur
- Depistage
o Wanneer men denkt/weet dat de onderneming een denkmantel is voor malafide
feiten
VOORLOPIG BEW INDVOERD ER
- (pesten van de onderneming)
- Indiciën van faillissement
o Niet genoeg bewijzen
- Wordt ambtshalve aangesteld of op verzoekschrift van belanghebbenden
o Art. XX.32 WER
- Meestal een advocaat
o Kan de procedure starten
1.3 FAILLISSEMENTSVONNIS
Indien de ondernemingsrechtbank de voorwaarden heeft aanvaard. Het startschot van de
procedure.
Je bent pas failliet als het vonnis bekend gemaakt wordt
INHOUD
- Aanstelling curator neutrale advocaat
o Wordt belast om de onderneming op te delen/te kuisen
- Aanstelling rechter-commissaris
o Brug tussen ondernemingsrechtbank en de curator
o Hij houdt individueel toezicht op de curator
o Soms moet de curator toestemming vragen aan de R.C.
- Vaststellen van de datum in de tijd van ‘staking van betaling’
o Max. 6 maanden terug in de tijd
Overschreiding
VERDACHTE PERIODE Vandaag
voorwaarden
BEKENDMAKING
- In het Belgisch staatsblad
1.4 RECHTSGEVOLGEN T.A.V. VERMOGEN GEFAILLEERDE
A BUITENBEZITSTELLING
- Art. XX.110 WER
- De bestuurder mag niet meer aan de goederen komen, ze dienen om verkocht te worden
- Verlies van beheer aan curator
- Vorm van collectief beslag voor de schuldeisers in de boedel
- De handelingen van de gefailleerde zijn niet tegenwerpelijk aan de boedel
, P a g i n a | 71
- Nul-uur regel
o Alle handelingen die door de bestuurder werden gesteld na 00u op de dag
waarop het vonnis bekendgemaakt werd, zijn niet geldig
o Werkt tot 10u voor de bekendmaking
- Gevolgen
o Geen beschikking over goederen
o Verbod op betalen aan SE
o Verbod op ontvangt van SE
o Nieuwe activiteit? Art. XX.110, §3, Lid 2 WER
B VORMING ‘BOEDEL’
Gelijke betaling van de schuldeisers
PASSIEF VAN DE BOEDEL
- De massa schuldeisers
- Chirografaire SE’s (onderaan de lijst)
- Algemeen Bevoorrechte SE’s
o OH-diensten, RSZ, werknemers
NIET; SEPARATISTEN
- Bijzonder bevoorrechte SE’S
o Onbetaalde verhuurder onroerende goederen, niet-betaalde verkoper roerende
goederen
- Hypothecaire en pandhoudende SE’s
- Schulden aangegaan door de curator na het faillissement
ACTIEF VAN DE BOEDEL
- Alle activa van de gefailleerde
o Niet; activa verworven uit nieuwe activiteit
- Uitzondering
o Onbeslagbaar goederen
o Vergoeding van lichamelijke schade
o Door curator toegerekend levensonderhoud (Art. XX.141 HER)
C STOPZETTING MAATREGELEN VAN TENUITVOERLEGGING
- Art. XX.120-121 WER
- SE’s in boedel
o Stopzetten van alle individuele beslagen
▪ Collectieve vereffening
o Voortzetting alle vorderingen tegen curator (art. XX.118 WER)
- SE’s buiten de boedel
o Principe; houden van individuele vervolgings- en uitvoeringsrechten
D EISBAARHEID TERMIJ NSCHULDEN
- Art. XX.116 WER
- Ratio: snelle afwikkeling faillissement
- Principe; schuldvorderingen op termijn worden onmiddellijk opeisbaar
, P a g i n a | 72
o Geldt voor alle schulden van de gefailleerde
- Bv. Krediet op 10 jaar, moet bij faillissement onmiddellijk terugbetaald worden
E STUITING LOOP INTERESTEN
- Ratio; fixatie passief & accumulatie schulden vermijden
- Schulden in de boedel: Stuiten t.o.v. de massa
- Schulden buiten de boedel: Geen stuiting van interesten
1.5 RECHTSGEVOLGEN T.A.V. VROEGERE HANDELINGEN
- Bij onregelmatigheden in de prefaillissementsperiode
GERECHTELIJKE NIET -TEGENW ERPELIJKHEID
- Procedure van een overeenkomst over onroerende goederen
o Onderhandse akte
o Notariële akte
o Overschrijven in het hypotheekkantoor Publiciteit
OH NOT. A Faillissement Overschrijving
In dit geval, is de overeenkomst niet tegenwerpelijk tegen de schuldeisers. De handeling wordt
geacht niet te hebben bestaan. De akte werd nog niet overgeschreven & daarbij niet publiek
gemaakt. Daarom geldt de overeenkomst niet en moet er geen rekening mee gehouden worden.
HANDELINGEN IN DE VERDACHTE PERIODE
- Handelingen gesteld in de periode tussen de voldoening van de
faillissementsvoorwaarden en de eigenlijke faillissementsverklaring
- Enkel indien ernstige en objectieve omstandigheden ondubbelzinnig aangeven dat de
betalingen reeds voorheen hebben opgehouden
- De gevolgen van deze handelingen zijn niet-tegenwerpelijk
o Tegenpartij moet teruggeven aan de boedel (goed of bij equivalent)
Overschreiding
VERDACHTE PERIODE Vandaag
voorwaarden
VERPLICHT NIET-TEGENW ERPELIJKE HANDELINGEN
- Art. XX.111 WER
1. Handelingen om niet/met aanzienlijk onevenwicht
2. Betalen van niet-vervallen schulden
3. Betalen van vervallen schuld met iets anders dan geld
4. Zekerheid voor eerder aangegane schuld
• Zakelijke zekerheid (bv. nieuwe hypotheek op oude schuld)
FACULTATIEF NIET-TEGENWERPELIJKE HANDELINGEN
- Art. XX.112 WER
, P a g i n a | 73
- Betalingen + handelingen onder bezwarende titel
- Kennis duurzaam ophouden van betaling
o Insider trading
- Nadelig voor de boedel
FAILLISSEMENTSPAULIANA
- Art. XX.114 WER
- Acties terugdraaien die nadelig zijn voor de SE
- Zoals de pauliaanse vordering bij Bertel Degroote
- Staat los van de verdachte periode
- Vordering kan exclusief door de curator worden uitgevoerd
LOPENDE OVEREENKOMST EN
- Prestatie die nog moet gebeuren
- Faillissement heeft geen effect op de overeenkomst
o Curator moet de overeenkomst verder uitvoeren
▪ Wordt meestal niet gedaan. Curator wordt dan in gebreke gesteld, hij
moet dan binnen 15 dagen iets laten weten. Doet hij dit niet is de
overeenkomst beëindigd en heeft de schuldeiser recht op een
schadevergoeding (Beland in de boedel). Als de curator reageert, maar
niet presteert, blijft de SE gehouden aan de prestatie
- Uitzonderingen;
o Intuitu personae
o Ontbindende voorwaarde in contract
FAILLISSEMENT VAN DE KOPER
- Reeds geleverde producten
- Revindicatie binnen 8 dagen
o Revindicatie is het recht van de eigenaar van een roerende of van een
onroerende zaak om die van eenieder die deze zaak zonder recht onder zich
heeft op te eisen
- Bevoorrecht zolang de roerende goederen roerend blijven
- Eigendomsvoorbehoud (Art. XX.194, Lid 2 WER)
o Schriftelijk
o Uiterlijk bij levering
o Nog in natura aanwezig
FAILLISSEMENT HUURDER ROEREND GOED
- Voortzetting; beland in de boedel
- Ontbinding; terugname van het goed + Chirografaire schuld (Geen voorrang)
FAILLISSEMENT GEHUW DE NATUURLIJKE PERSOO N
- Art. XX.189-190 WER
- Gehele gemeenschap dient als onderpand
- NIET het eigen vermogen van de andere echtgenoot
- Uitzondering bij huwelijksstelsel scheiding van goederen
1.6 VERLOOP VAN DE PROCEDURE
, P a g i n a | 74
• Eventueel verzegeling
• Boedelbeschrijving
Failliet
verklaring • Eventueel voortzetting activiteit
• Aangifte
Schuld- • Goedkeuring
vordering
• Samenstelling
Boedel
• Beheer
• Eventueel vergadering schuldeisers
• Verkoop activa
Vereffening • Uitdeling aan schuldeisers
• Na zitting
Skuiting
Art. XX.173. § 1. Indien de gefailleerde een natuurlijke persoon is, zal hij ten aanzien van de
schuldeisers worden bevrijd van de restschulden, (…
§ 2. De kwijtschelding wordt enkel toegekend door de rechtbank op verzoek van de gefailleerde,
welk verzoekschrift hij dient te voegen bij zijn aangifte van het faillissement of dient neer te
leggen in het register uiterlijk drie maanden na de bekendmaking van het faillissementsvonnis,
zelfs indien het faillissement is afgesloten voor het verstrijken van die termijn. Het verzoekschrift
wordt door de griffier ter kennis gebracht van de curator. Deze legt uiterlijk na één maand een
verslag neer in het register over omstandigheden die kunnen aanleiding geven tot de vaststelling
van kennelijk grove fouten, bedoeld in § 3. (…)
, P a g i n a | 75
H2. PREVENTIEVE MECHANISMEN
2.1 ONDERNEMINGEN IN MOEILIJKHEDEN
Trachten de ondernemingswaarde te redden, niet de onderneming zelf.
DEPISTAGE
- Art. XX.25 WER
- Onderzoek dat de kamers voor handelsonderzoek van de ondernemingsrechtbank
voeren bij ondernemingen in moeilijkheden
- Georganiseerd binnen de ondernemingsrechtbank
o Algemene opvolging van ondernemingen
o Doel; Beschermen van de schuldeisers
DATA VAN DEPISTAGE
- Kamers binnen de rechtbank beschikken over heel veel gegevens.
- Verschillende databanken met verschillende opgeslagen gegevens
- 1 x per maand worden de gegevens bekeken & selecteren ze ondernemingen in
moeilijkheden
VEROOP VAN DEPISTAGE
1. Opsporing
2. Oproeping voor verhoor
3. Verhoor van andere personen
4. Opvragen van nuttige informatie
Reorganisatieprocedure (vermijd dat je een faillissementsprocedure moet opstarten)
BEW ARENDE MAATREGELE N
AANSTELLING ONDERNEMINGSBEMIDDELAAR
- Art. XX.36 WER
- Gebeurt voor de procedure
- Iemand die namens de onderneming met de schuldeisers gaat praten
- Gebeurt op initiatief van de schuldenaar
- Aanbieden van minnelijke schikkingen
AANSTELLING GERECHTSMANDATARIS
- Art. XX.30 WER
- Voor de procedure
- Op verzoek van andere belanghebbenden
- Indien de organisatie zelf niet in actie schiet
- Bij gevaar voor de continuïteit van de onderneming
AANSTELLING VOORLOPIG BEWINDVOERDER (I)
- Art. XX.31 WER
Titel 3.
Insolventierecht
PROF. BRULOOT
LISA VAN CAENEGEM
, P a g i n a | 67
INHOUD
1.1 Faillissementsvoorwaarden ...................................................................................................... 68
Toepassingsgebied..................................................................................................................... 68
De onderneming ...................................................................................................................... 68
Duurzaam ophouden te betalen.............................................................................................. 69
Geschokt krediet ..................................................................................................................... 69
1.2 Initiatiefrecht ............................................................................................................................. 69
Aangifte door schuldenaar .......................................................................................................... 69
Dagvaarding door schuldeiser .................................................................................................... 70
Openbaar ministerie ................................................................................................................... 70
Voorlopig bewindvoerder ............................................................................................................ 70
1.3 Faillissementsvonnis ................................................................................................................ 70
Inhoud ......................................................................................................................................... 70
Bekendmaking ............................................................................................................................ 70
1.4 Rechtsgevolgen t.a.v. vermogen gefailleerde .......................................................................... 70
A Buitenbezitstelling ................................................................................................................... 70
B Vorming ‘Boedel’ ..................................................................................................................... 71
Passief van de boedel ............................................................................................................. 71
Actief van de boedel................................................................................................................ 71
C Stopzetting maatregelen van tenuitvoerlegging ..................................................................... 71
D Eisbaarheid termijnschulden ................................................................................................... 71
E Stuiting loop interesten ............................................................................................................ 72
1.5 Rechtsgevolgen t.a.v. Vroegere handelingen .......................................................................... 72
Gerechtelijke niet-tegenwerpelijkheid ......................................................................................... 72
Handelingen in de verdachte periode ......................................................................................... 72
Verplicht niet-tegenwerpelijke handelingen ............................................................................ 72
Facultatief niet-tegenwerpelijke handelingen ......................................................................... 72
Faillissementspauliana ............................................................................................................... 73
Lopende overeenkomsten .......................................................................................................... 73
Faillissement van de koper ......................................................................................................... 73
Faillissement huurder roerend goed ........................................................................................... 73
Faillissement gehuwde natuurlijke persoon ............................................................................... 73
1.6 Verloop van de procedure ........................................................................................................ 73
2.1 Ondernemingen in moeilijkheden............................................................................................. 75
Depistage .................................................................................................................................... 75
Data van depistage ................................................................................................................. 75
Veroop van depistage ............................................................................................................. 75
, P a g i n a | 68
Bewarende maatregelen............................................................................................................. 75
Aanstelling ondernemingsbemiddelaar ................................................................................... 75
Aanstelling gerechtsmandataris .............................................................................................. 75
Aanstelling voorlopig bewindvoerder (I).................................................................................. 75
Aanstelling van voorlopig bewindvoerder (II) .......................................................................... 76
Buitengerechtelijk minnelijk akkoord .......................................................................................... 76
2.2 Gerechtelijke reorganisatie ...................................................................................................... 76
Doelstelling ................................................................................................................................. 76
Krachtlijnen ................................................................................................................................. 76
Start procedure ........................................................................................................................... 76
Toegangsvoorwaarden ........................................................................................................... 76
Start ......................................................................................................................................... 77
De opschorting ............................................................................................................................ 78
Gevolgen ................................................................................................................................. 78
2.3 Reorganisatieschema’s ............................................................................................................ 79
Minnelijk akkoord ........................................................................................................................ 79
Collectief akkoord ....................................................................................................................... 80
Wettelijke regeling ................................................................................................................... 80
Goedkeuring van plan door schuldeisers ............................................................................... 80
Homologatie ............................................................................................................................ 81
Uitvoering ................................................................................................................................ 81
Overdracht onder gerechtelijk gezag.......................................................................................... 81
Organisatie van de overdracht ................................................................................................ 81
H1. FAILLLISSEMENT
1.1 FAILLISSEMENTSVOORW AARDEN
TOEPASSINGSGEBIED
DE ONDERNEMING
- Art. I.1, 1° WER Alle rechtspersonen kunnen failliet verklaard worden
o VZW
o Vrij beroep
o Bestuurder
▪ Voeren ook een zelfstandige beroepsactiviteit uit
, P a g i n a | 69
▪ Kunnen dus ook failliet verklaard worden
▪ Dit is niet hetzelfde als het faillissement van de venn.
• Als zaakvoerder ben je niet verantwoordelijk voor de schulden van
je onderneming
o Onbeperkt aansprakelijke vennoot
o Ontbonden rechtspersoon
▪ Euthanasie van de rechtspersoon
▪ Is geen mogelijkheid om faillissement te vermijden
▪ Je kan nog failliet verklaard worden tot 6 maand na de ontbinding
o Overleden ondernemer
▪ Je kan nog failliet verklaard worden tot 6 maand na het overlijden
DUURZAAM OPHOUDEN TE BETALEN
= Staking van betaling
- Duurzaam; het is geen probleem die zich maar tijdelijk voordoet
- We kijken naar de liquide middelen wanneer we iemand failliet verklaren
o Niet naar de balans en de solvabiliteit
o Ofwel betaal je ofwel betaal je niet → Feitenkwestie
GESCHOKT KREDIET
- Schuldeisers weigeren uitstel van betaling te verlenen
- Je krijgt geen krediet meer van de bank, want deze vertrouwd jou niet
GELEIDE SCHAAL NAAR INSOLVENTIE
Je bent niet van de ene op de andere dag insolvabel
1. De staat
• Eerst stop je met het betalen van belastingen en btw
2. Leveranciers
3. Banken
• Stoppen met het terugbetalen van kredieten
4. Lonen van de werknemers
1.2 INITIATIEFRECHT
AANGIFTE DOOR SCHULDE NAAR
- De boeken neerleggen
o Boekhouding aan de rechtbank afgeven
- Verplicht na 1 maand staking van betalen
o Art. XX.102 WER
o Uitzondering;
▪ Verzoek/toekenning van reorganisatie
▪ VZW (zijn niet verplicht om de aangifte zelf te doen)
- Sancties
o Art. 189 SW
o Art. 530 W.Venn / Art. XX.225, §1 WER)
o Art. XX.227 WER; ‚wrongfull trading’
▪ Kennelijk grove fout werd gemaakt
, P a g i n a | 70
DAGVAARDING DOOR SCHULDEISER
- Een leverancier die lang niet betaald wordt kan zelf de rechtbank binnenstappen & de
schuldenaar dagvaarden
OPENBAAR MINISTERIE
- Parket, staande magistratuur
- Depistage
o Wanneer men denkt/weet dat de onderneming een denkmantel is voor malafide
feiten
VOORLOPIG BEW INDVOERD ER
- (pesten van de onderneming)
- Indiciën van faillissement
o Niet genoeg bewijzen
- Wordt ambtshalve aangesteld of op verzoekschrift van belanghebbenden
o Art. XX.32 WER
- Meestal een advocaat
o Kan de procedure starten
1.3 FAILLISSEMENTSVONNIS
Indien de ondernemingsrechtbank de voorwaarden heeft aanvaard. Het startschot van de
procedure.
Je bent pas failliet als het vonnis bekend gemaakt wordt
INHOUD
- Aanstelling curator neutrale advocaat
o Wordt belast om de onderneming op te delen/te kuisen
- Aanstelling rechter-commissaris
o Brug tussen ondernemingsrechtbank en de curator
o Hij houdt individueel toezicht op de curator
o Soms moet de curator toestemming vragen aan de R.C.
- Vaststellen van de datum in de tijd van ‘staking van betaling’
o Max. 6 maanden terug in de tijd
Overschreiding
VERDACHTE PERIODE Vandaag
voorwaarden
BEKENDMAKING
- In het Belgisch staatsblad
1.4 RECHTSGEVOLGEN T.A.V. VERMOGEN GEFAILLEERDE
A BUITENBEZITSTELLING
- Art. XX.110 WER
- De bestuurder mag niet meer aan de goederen komen, ze dienen om verkocht te worden
- Verlies van beheer aan curator
- Vorm van collectief beslag voor de schuldeisers in de boedel
- De handelingen van de gefailleerde zijn niet tegenwerpelijk aan de boedel
, P a g i n a | 71
- Nul-uur regel
o Alle handelingen die door de bestuurder werden gesteld na 00u op de dag
waarop het vonnis bekendgemaakt werd, zijn niet geldig
o Werkt tot 10u voor de bekendmaking
- Gevolgen
o Geen beschikking over goederen
o Verbod op betalen aan SE
o Verbod op ontvangt van SE
o Nieuwe activiteit? Art. XX.110, §3, Lid 2 WER
B VORMING ‘BOEDEL’
Gelijke betaling van de schuldeisers
PASSIEF VAN DE BOEDEL
- De massa schuldeisers
- Chirografaire SE’s (onderaan de lijst)
- Algemeen Bevoorrechte SE’s
o OH-diensten, RSZ, werknemers
NIET; SEPARATISTEN
- Bijzonder bevoorrechte SE’S
o Onbetaalde verhuurder onroerende goederen, niet-betaalde verkoper roerende
goederen
- Hypothecaire en pandhoudende SE’s
- Schulden aangegaan door de curator na het faillissement
ACTIEF VAN DE BOEDEL
- Alle activa van de gefailleerde
o Niet; activa verworven uit nieuwe activiteit
- Uitzondering
o Onbeslagbaar goederen
o Vergoeding van lichamelijke schade
o Door curator toegerekend levensonderhoud (Art. XX.141 HER)
C STOPZETTING MAATREGELEN VAN TENUITVOERLEGGING
- Art. XX.120-121 WER
- SE’s in boedel
o Stopzetten van alle individuele beslagen
▪ Collectieve vereffening
o Voortzetting alle vorderingen tegen curator (art. XX.118 WER)
- SE’s buiten de boedel
o Principe; houden van individuele vervolgings- en uitvoeringsrechten
D EISBAARHEID TERMIJ NSCHULDEN
- Art. XX.116 WER
- Ratio: snelle afwikkeling faillissement
- Principe; schuldvorderingen op termijn worden onmiddellijk opeisbaar
, P a g i n a | 72
o Geldt voor alle schulden van de gefailleerde
- Bv. Krediet op 10 jaar, moet bij faillissement onmiddellijk terugbetaald worden
E STUITING LOOP INTERESTEN
- Ratio; fixatie passief & accumulatie schulden vermijden
- Schulden in de boedel: Stuiten t.o.v. de massa
- Schulden buiten de boedel: Geen stuiting van interesten
1.5 RECHTSGEVOLGEN T.A.V. VROEGERE HANDELINGEN
- Bij onregelmatigheden in de prefaillissementsperiode
GERECHTELIJKE NIET -TEGENW ERPELIJKHEID
- Procedure van een overeenkomst over onroerende goederen
o Onderhandse akte
o Notariële akte
o Overschrijven in het hypotheekkantoor Publiciteit
OH NOT. A Faillissement Overschrijving
In dit geval, is de overeenkomst niet tegenwerpelijk tegen de schuldeisers. De handeling wordt
geacht niet te hebben bestaan. De akte werd nog niet overgeschreven & daarbij niet publiek
gemaakt. Daarom geldt de overeenkomst niet en moet er geen rekening mee gehouden worden.
HANDELINGEN IN DE VERDACHTE PERIODE
- Handelingen gesteld in de periode tussen de voldoening van de
faillissementsvoorwaarden en de eigenlijke faillissementsverklaring
- Enkel indien ernstige en objectieve omstandigheden ondubbelzinnig aangeven dat de
betalingen reeds voorheen hebben opgehouden
- De gevolgen van deze handelingen zijn niet-tegenwerpelijk
o Tegenpartij moet teruggeven aan de boedel (goed of bij equivalent)
Overschreiding
VERDACHTE PERIODE Vandaag
voorwaarden
VERPLICHT NIET-TEGENW ERPELIJKE HANDELINGEN
- Art. XX.111 WER
1. Handelingen om niet/met aanzienlijk onevenwicht
2. Betalen van niet-vervallen schulden
3. Betalen van vervallen schuld met iets anders dan geld
4. Zekerheid voor eerder aangegane schuld
• Zakelijke zekerheid (bv. nieuwe hypotheek op oude schuld)
FACULTATIEF NIET-TEGENWERPELIJKE HANDELINGEN
- Art. XX.112 WER
, P a g i n a | 73
- Betalingen + handelingen onder bezwarende titel
- Kennis duurzaam ophouden van betaling
o Insider trading
- Nadelig voor de boedel
FAILLISSEMENTSPAULIANA
- Art. XX.114 WER
- Acties terugdraaien die nadelig zijn voor de SE
- Zoals de pauliaanse vordering bij Bertel Degroote
- Staat los van de verdachte periode
- Vordering kan exclusief door de curator worden uitgevoerd
LOPENDE OVEREENKOMST EN
- Prestatie die nog moet gebeuren
- Faillissement heeft geen effect op de overeenkomst
o Curator moet de overeenkomst verder uitvoeren
▪ Wordt meestal niet gedaan. Curator wordt dan in gebreke gesteld, hij
moet dan binnen 15 dagen iets laten weten. Doet hij dit niet is de
overeenkomst beëindigd en heeft de schuldeiser recht op een
schadevergoeding (Beland in de boedel). Als de curator reageert, maar
niet presteert, blijft de SE gehouden aan de prestatie
- Uitzonderingen;
o Intuitu personae
o Ontbindende voorwaarde in contract
FAILLISSEMENT VAN DE KOPER
- Reeds geleverde producten
- Revindicatie binnen 8 dagen
o Revindicatie is het recht van de eigenaar van een roerende of van een
onroerende zaak om die van eenieder die deze zaak zonder recht onder zich
heeft op te eisen
- Bevoorrecht zolang de roerende goederen roerend blijven
- Eigendomsvoorbehoud (Art. XX.194, Lid 2 WER)
o Schriftelijk
o Uiterlijk bij levering
o Nog in natura aanwezig
FAILLISSEMENT HUURDER ROEREND GOED
- Voortzetting; beland in de boedel
- Ontbinding; terugname van het goed + Chirografaire schuld (Geen voorrang)
FAILLISSEMENT GEHUW DE NATUURLIJKE PERSOO N
- Art. XX.189-190 WER
- Gehele gemeenschap dient als onderpand
- NIET het eigen vermogen van de andere echtgenoot
- Uitzondering bij huwelijksstelsel scheiding van goederen
1.6 VERLOOP VAN DE PROCEDURE
, P a g i n a | 74
• Eventueel verzegeling
• Boedelbeschrijving
Failliet
verklaring • Eventueel voortzetting activiteit
• Aangifte
Schuld- • Goedkeuring
vordering
• Samenstelling
Boedel
• Beheer
• Eventueel vergadering schuldeisers
• Verkoop activa
Vereffening • Uitdeling aan schuldeisers
• Na zitting
Skuiting
Art. XX.173. § 1. Indien de gefailleerde een natuurlijke persoon is, zal hij ten aanzien van de
schuldeisers worden bevrijd van de restschulden, (…
§ 2. De kwijtschelding wordt enkel toegekend door de rechtbank op verzoek van de gefailleerde,
welk verzoekschrift hij dient te voegen bij zijn aangifte van het faillissement of dient neer te
leggen in het register uiterlijk drie maanden na de bekendmaking van het faillissementsvonnis,
zelfs indien het faillissement is afgesloten voor het verstrijken van die termijn. Het verzoekschrift
wordt door de griffier ter kennis gebracht van de curator. Deze legt uiterlijk na één maand een
verslag neer in het register over omstandigheden die kunnen aanleiding geven tot de vaststelling
van kennelijk grove fouten, bedoeld in § 3. (…)
, P a g i n a | 75
H2. PREVENTIEVE MECHANISMEN
2.1 ONDERNEMINGEN IN MOEILIJKHEDEN
Trachten de ondernemingswaarde te redden, niet de onderneming zelf.
DEPISTAGE
- Art. XX.25 WER
- Onderzoek dat de kamers voor handelsonderzoek van de ondernemingsrechtbank
voeren bij ondernemingen in moeilijkheden
- Georganiseerd binnen de ondernemingsrechtbank
o Algemene opvolging van ondernemingen
o Doel; Beschermen van de schuldeisers
DATA VAN DEPISTAGE
- Kamers binnen de rechtbank beschikken over heel veel gegevens.
- Verschillende databanken met verschillende opgeslagen gegevens
- 1 x per maand worden de gegevens bekeken & selecteren ze ondernemingen in
moeilijkheden
VEROOP VAN DEPISTAGE
1. Opsporing
2. Oproeping voor verhoor
3. Verhoor van andere personen
4. Opvragen van nuttige informatie
Reorganisatieprocedure (vermijd dat je een faillissementsprocedure moet opstarten)
BEW ARENDE MAATREGELE N
AANSTELLING ONDERNEMINGSBEMIDDELAAR
- Art. XX.36 WER
- Gebeurt voor de procedure
- Iemand die namens de onderneming met de schuldeisers gaat praten
- Gebeurt op initiatief van de schuldenaar
- Aanbieden van minnelijke schikkingen
AANSTELLING GERECHTSMANDATARIS
- Art. XX.30 WER
- Voor de procedure
- Op verzoek van andere belanghebbenden
- Indien de organisatie zelf niet in actie schiet
- Bij gevaar voor de continuïteit van de onderneming
AANSTELLING VOORLOPIG BEWINDVOERDER (I)
- Art. XX.31 WER
