Hoofdstuk 13: Ademhaling
Ademhaling systeem: zuurstof in en koolstofdioxide uit het lichaam (bloed)
Ademhaling heeft twee betekenissen:
(1) gebruik van zuurstof in het metabolisme van organische moleculen door cellen, interne
of cellulaire ademhaling genoemd
(2) de uitwisseling van zuurstof en koolstofdioxide tussen een organisme en de externe
omgeving, longfysiologie genaamd.
Ademhaling systeem in een mens en andere zoogdieren bestaat uit: orale en nasale holtes,
reeks buizen die naar de long leiden en de borst structuur die verantwoordelijk is voor het
bewegen van de lucht in en uit de longen tijdens het ademhalen.
13.1: Organisatie van het ademhaling systeem
2 longen (links en rechts), beide verdeeld in lobben
De longen bestaan voornamelijk uit kleine lucht bevattende zakjes = Alveoli (enkelvoud,
Alveolus) oftewel longblaasjes
→ Ongeveer 300 miljoen in een volwassene
→ De longblaasjes zijn de plaatsen waar gas wordt uitgewisseld met het bloed.
Luchtwegen = de buizen waarin lucht vloeit van de externe omgeving naar de longblaasjes
en terug
Inspiratie (inademing) = beweging lucht vanuit extern milieu naar de longblaasjes
Expiratie (uitademing) = andere kant op (longblaasjes → extern milieu)
→ Gebeurt in een ademhaling cyclus
Gezond volwassene: 4 L lucht per minuut enters en verlaat de alveoli (en 5 L bloed door
lichaam); tijdens zware oefeningen wordt lucht per minuut 20x meer
Tijdens inademing gaat lucht:
1) Door de neus of mond of beide
2) Vervolgens komt het in de pharynx (keelholte) een doorgang voor eten en lucht
3) Keelholte takt in twee buizen: slokdarm en larynx (strottehoofd) (huisvest ook de
stembanden; lucht zorgt voor geluid)
Deze vier worden de upper luchtwegen genoemd.
, 4) Larynx opent in een lange buis = trachea
5) Trachea takt weer in twee bronchi enkelvoud bronchus); elk naar een long
6) Deze takken weer verder in bronchioles → terminale bronchioles → ademhaling
bronchioles → alveolar ducts → alveolar zakken
De wanden van de trachea en de bronchi hebben ringen van kraakbeen: dit geeft hen
cilindrische vorm en ondersteunt ze.
Conducting zone = van begin trachea tot eind bronchioles. Er zitten hier geen alveoli, dus
ook geen gas wisseling
Ademhaling zone = vanaf de ademhaling bronchioles tot de alveoli zakken. Hier vindt wel
gaswisseling plaats met het bloed
, Trilhaartjes in de neus-, mondholten en luchtweg vangen slechte deeltjes op zodat ze niet
naar de longen kunnen gaan → in de vorm van slijm gaan ze of uitgehoest of doorgeslikt
Het epitheel van de luchtwegen scheidt ook een waterige vloeistof af waarop het slijm vrij
kan rijden.
Cystic fibrosis (CF): dodelijke ziekte (meer onder white people) waarbij de productie van de
waterige laag niet goed tewerk gaat → Slijm wordt dik en hard en blijft in de luchtwegen
zitten → Komt door mutatie in het epitheel chloride kanaal CFTR eiwit.
Enkele alveolaire wand scheidt de lucht in twee aangrenzende alveoli. Meeste van de naar
de lucht gerichte oppervlakken van de wand zijn gevoerd door een continue laag, één cel
dik, van platte epitheelcellen die type I alveolaire cellen worden genoemd. Afwisselend
tussen deze cellen zitten dikkere, gespecialiseerde cellen die type II alveolaire cellen worden
genoemd die een detergensachtige substantie produceren Surfactant wordt genoemd en
die belangrijk is voor het voorkomen van de ineenstorting van de longblaasjes.
De alveolaire wanden bevatten capillairen. De wand tussen alveoli en capillair is heel dun en
het oppervlak is groot, waardoor stof uitwisseling heel makkelijk gaat. Hier gaat het om de
stoffen zuurstof en koolstofdioxide.
De longen liggen, zoals het hart, in de Thorax (borstkas) (ligt tussen nek en buik).
Diafragma: koepelvormig vel skeletspier die de thorax en de buik scheidt.
De wand van de thorax wordt gevormd door de wervelkolom, de ribben, het borstbeen
(sternum) en verschillende spiergroepen die tussen de ribben lopen die gezamenlijk de
Ademhaling systeem: zuurstof in en koolstofdioxide uit het lichaam (bloed)
Ademhaling heeft twee betekenissen:
(1) gebruik van zuurstof in het metabolisme van organische moleculen door cellen, interne
of cellulaire ademhaling genoemd
(2) de uitwisseling van zuurstof en koolstofdioxide tussen een organisme en de externe
omgeving, longfysiologie genaamd.
Ademhaling systeem in een mens en andere zoogdieren bestaat uit: orale en nasale holtes,
reeks buizen die naar de long leiden en de borst structuur die verantwoordelijk is voor het
bewegen van de lucht in en uit de longen tijdens het ademhalen.
13.1: Organisatie van het ademhaling systeem
2 longen (links en rechts), beide verdeeld in lobben
De longen bestaan voornamelijk uit kleine lucht bevattende zakjes = Alveoli (enkelvoud,
Alveolus) oftewel longblaasjes
→ Ongeveer 300 miljoen in een volwassene
→ De longblaasjes zijn de plaatsen waar gas wordt uitgewisseld met het bloed.
Luchtwegen = de buizen waarin lucht vloeit van de externe omgeving naar de longblaasjes
en terug
Inspiratie (inademing) = beweging lucht vanuit extern milieu naar de longblaasjes
Expiratie (uitademing) = andere kant op (longblaasjes → extern milieu)
→ Gebeurt in een ademhaling cyclus
Gezond volwassene: 4 L lucht per minuut enters en verlaat de alveoli (en 5 L bloed door
lichaam); tijdens zware oefeningen wordt lucht per minuut 20x meer
Tijdens inademing gaat lucht:
1) Door de neus of mond of beide
2) Vervolgens komt het in de pharynx (keelholte) een doorgang voor eten en lucht
3) Keelholte takt in twee buizen: slokdarm en larynx (strottehoofd) (huisvest ook de
stembanden; lucht zorgt voor geluid)
Deze vier worden de upper luchtwegen genoemd.
, 4) Larynx opent in een lange buis = trachea
5) Trachea takt weer in twee bronchi enkelvoud bronchus); elk naar een long
6) Deze takken weer verder in bronchioles → terminale bronchioles → ademhaling
bronchioles → alveolar ducts → alveolar zakken
De wanden van de trachea en de bronchi hebben ringen van kraakbeen: dit geeft hen
cilindrische vorm en ondersteunt ze.
Conducting zone = van begin trachea tot eind bronchioles. Er zitten hier geen alveoli, dus
ook geen gas wisseling
Ademhaling zone = vanaf de ademhaling bronchioles tot de alveoli zakken. Hier vindt wel
gaswisseling plaats met het bloed
, Trilhaartjes in de neus-, mondholten en luchtweg vangen slechte deeltjes op zodat ze niet
naar de longen kunnen gaan → in de vorm van slijm gaan ze of uitgehoest of doorgeslikt
Het epitheel van de luchtwegen scheidt ook een waterige vloeistof af waarop het slijm vrij
kan rijden.
Cystic fibrosis (CF): dodelijke ziekte (meer onder white people) waarbij de productie van de
waterige laag niet goed tewerk gaat → Slijm wordt dik en hard en blijft in de luchtwegen
zitten → Komt door mutatie in het epitheel chloride kanaal CFTR eiwit.
Enkele alveolaire wand scheidt de lucht in twee aangrenzende alveoli. Meeste van de naar
de lucht gerichte oppervlakken van de wand zijn gevoerd door een continue laag, één cel
dik, van platte epitheelcellen die type I alveolaire cellen worden genoemd. Afwisselend
tussen deze cellen zitten dikkere, gespecialiseerde cellen die type II alveolaire cellen worden
genoemd die een detergensachtige substantie produceren Surfactant wordt genoemd en
die belangrijk is voor het voorkomen van de ineenstorting van de longblaasjes.
De alveolaire wanden bevatten capillairen. De wand tussen alveoli en capillair is heel dun en
het oppervlak is groot, waardoor stof uitwisseling heel makkelijk gaat. Hier gaat het om de
stoffen zuurstof en koolstofdioxide.
De longen liggen, zoals het hart, in de Thorax (borstkas) (ligt tussen nek en buik).
Diafragma: koepelvormig vel skeletspier die de thorax en de buik scheidt.
De wand van de thorax wordt gevormd door de wervelkolom, de ribben, het borstbeen
(sternum) en verschillende spiergroepen die tussen de ribben lopen die gezamenlijk de
