Pedagogische visies Brezinka en Imelman
Kinder rechten (Mulderij): Drie vrijheden
Wetenschapstheoretische stromingen (MalshaertTraas)
Vormen van sociale integratie (heyting)
Jeugdparticipatie (Bois)
, Pedagogiek
Tekst Heytin
1. Normbesef in relatie tot sociale integratie
Gebrekkig normbesef wordt al gauw als oorzaak gezien van openbare misdragingen door
jongeren. Het begrip normbesef verwijst naar die individuele kenmerken, die nodig zijn om
als een constructief lid van de samenleving te kunnen functioneren en waarvan integratie
van de samenleving afankelijk is. Er is hierbij een relatie tussen de manier waarop de
interne samenhang van een samenleving wordt begrepen en het type normbesef dat deze
integratie ondersteunt.
2. Maatschappelijke integratie, normbesef en opvoeding in de jaren 50
Toen werd door opvoeders en beleidsmakers ook al gezien dat het gedrag van jongeren als
problematisch voor de maatschappelijke orde wordt ervaren. De oorzaak werd vooral in een
gebrek aan binding: jongeren zouden zich niet meer gebonden voelen aan de traditionele
normen en waarden en die dus ook ongegeneerd overtreden. Dit zou dan weer liggen aan
verkeerde voorbeeldfuncties. En hier zou dus verandering in moeten komen.
Visie van deze maatschappij (assimilatiee gelijk maken):
- Een geïnteresseerde samenleving kent door iedereen geldende waarden en normen.
Door traditie.
- Het vereiste normbesef: een individuele binding aan deze maatschappelijke
basisvoorwaarden.
- Dit normbesef ontwikkelen in de opvoeding: opvoeders demonstreren in de inrichting
van hun eigen leven de expressie van deze waarden ‘het goede voorbeeld’.
3. Maatschappelijke integratie, normbesef en opvoeding in de jaren 70
Meer en meer mensen begonnen te twijfelen of de traditionele en overgeleverde waarden
wel noodzakelijk de beste waarden vertegenwoordigen. Steeds meer mensen vonden dat de
mensen zelf de verantwoordelijkheid moeten nemen voor de waarden waarop de
maatschappij als geheel beruste. Om de eenheid van de maatschappij te herstellen, zouden
we een beroep moeten doen op het oordeelsvermogen om de beste waarden voor de
samenleving te vinden en we zouden een beroep moeten doen op onze communicatieve
vermogens om het onderling over deze waarden eens te worden.
Visie van deze maatschappij (emancipatiee vrijmaking van de onnodige belemmeringen die
een traditie mensen kan opleggen):
- Een geïnteresseerde samenleving kent ook hier door iedereen geldende waarden en
normen. Door onderling overeengekomen en persoonlijk onderschreven.
- Het vereiste normbesef: medeverantwoordelijkheid voor de kwantiteit van de
maatschappelijke basiswaarden.
- Dit normbesef ontwikkelen in de opvoeding: In de opvoeding waren er in deze jaren geen
‘voorbeelden’. Kinderen moesten hun keuzes. naar elkaar verwoorden en
verantwoorden. In de opvoeding stond dus autonome en communicatieve
oordeelsvorming centraal.
4. Maatschappelijke integratie, normbesef en opvoeding in de jaren 00
Mensen beginnen langzaamaan in te zien dat het niet zo gemakkelijk gaat om het eens te
worden met elkaar en dat persoonlijke overtuigingen van elkaar (blijven) verschillen.
Consensus leek steeds minder haalbaar te worden in de samenleving. Het schakelde om naar