IMMUNOLOGIE DEELTOETS II
Samenvatting alle hoorcolleges
Parham hoofdstuk 9 t/m 17
,H9
De interactie tussen B-cellen en antigenen die worden gepresenteerd op folliculaire dendritische
cellen (FDC's) is essentieel voor de activatie en rijping van B-cellen. FDC's zijn gespecialiseerde cellen
die voorkomen in de kiemcentra van lymfoïde follikels, voornamelijk in de lymfeklieren en milt. Ze
vangen intacte antigenen, zoals immuuncomplexen, op hun celoppervlak en behouden ze daar. B-
cellen herkennen deze intacte antigenen met behulp van hun B-celreceptoren (BCR's) en vormen
zogenaamde cognate interacties met FDC's.
Aan de andere kant herkennen T-cellen antigenen die zijn verwerkt en gepresenteerd door
antigeenpresenterende cellen (APC's) zoals dendritische cellen (DC's). DC's zijn zeer efficiënte APC's
die antigenen opnemen, verwerken en vervolgens presenteren aan T-cellen. T-cellen, via hun T-
celreceptoren (TCR's), herkennen deze gepresenteerde antigenen en vormen cognate interacties met
DC's.
,In het geval van B-cellen die antigenen presenteren aan CD4 T-cellen, verloopt het proces als volgt:
1. Internalisatie van antigenen via BCR: B-cellen hebben B-celreceptoren (BCR's) op hun celoppervlak.
Wanneer een BCR een antigeen herkent, wordt het antigeen geïnternaliseerd (opgenomen) door de
B-cel.
2. Antigeenverwerking via de exogene (extracellulaire) route: Nadat het antigeen is geïnternaliseerd,
wordt het verwerkt in de B-cel. Dit gebeurt via de exogene route, waarbij het antigeen wordt
afgebroken in kleinere stukjes.
3. Presentatie van specifieke peptiden via MHC II: De afgebroken antigeenfragmenten worden
vervolgens gepresenteerd op het celoppervlak van de B-cel door middel van moleculen die bekend
staan als MHC II (Major Histocompatibility Complex II).
4. Cognate interactie: CD4 T-cellen, ook wel helper T-cellen genoemd, herkennen de specifieke
peptiden die worden gepresenteerd door MHC II op de B-cellen. Dit leidt tot een cognate interactie
tussen de CD4 T-cel en de B-cel, waarbij de T-cel signalen afgeeft die de activatie van de B-cel
bevorderen.
De eerste expansie van B-cellen vindt plaats in het merg van de lymfeklier. Hier worden plasmacellen
gevormd die immunoglobuline M (IgM) produceren. De tweede expansie van B-cellen vindt plaats in
het kiemcentrum van de B-cel follikel. Vanaf dat moment wordt het een secundaire follikel of
kiemcentrum genoemd. In het kiemcentrum vindt de selectie en rijping van B-cellen plaats, waarbij
sommige B-cellen differentiëren naar geheugen B-cellen of plasmacellen die immunoglobulinen van
hogere affiniteit produceren.
, Hier zijn wat aanvullende details over de processen die plaatsvinden in de germinal centers en de rol
van folliculaire dendritische cellen (FDC's):
1) Isotype-switching door AID: In de germinal centers vindt isotype-switching plaats, waarbij het IgM-
isotype wordt omgezet in IgG, IgA of IgE-isotypen. Dit proces wordt gemedieerd door het enzym
Activation-Induced Cytidine Deaminase (AID). AID richt zich op specifieke schakelregio's (switch
regions) in het zware keten-locus van het immunoglobulinegen en veroorzaakt recombinatie van de
schakelregio's. Hierdoor worden de Cm- en Cd-gen-sequenties uitgesplitst, terwijl andere
constanteregio's worden getranscribeerd. Cytokines spelen een rol bij het beïnvloeden van het
isotype-switchingproces.
2) Somaat hypermutatie door AID: Somaat hypermutatie is een proces waarbij er willekeurige
puntmutaties optreden in de variabele domeinen van het BCR-gen. Dit wordt veroorzaakt door het
enzym AID. Deze willekeurige mutaties leiden tot variatie in de sequentie van het BCR en kunnen
resulteren in hogere of lagere affiniteiten voor het specifieke antigeen. Somaat hypermutatie vindt
plaats in de germinal centers.
In de germinal centers vindt ook selectie plaats van B-cellen met hogere affiniteiten voor het
antigeen. B-cellen die een hogere affiniteit hebben door willekeurige mutaties in de variabele
domeinen, hebben meer kans om te overleven en te prolifereren, terwijl B-cellen met lagere
affiniteiten worden geëlimineerd.
Folliculaire dendritische cellen (FDC's) spelen een cruciale rol in dit proces. Ze vormen een "depot"
van antigenen voor B-cellen door binding met complement en Fc-receptoren. FDC's presenteren het
antigeen op hun oppervlak en kunnen langdurig antigenen vasthouden. Dit stelt B-cellen in staat om
langdurig in contact te blijven met het antigeen, wat belangrijk is voor de selectie, differentiatie en
rijping van B-cellen in de germinal centers.
Samenvatting alle hoorcolleges
Parham hoofdstuk 9 t/m 17
,H9
De interactie tussen B-cellen en antigenen die worden gepresenteerd op folliculaire dendritische
cellen (FDC's) is essentieel voor de activatie en rijping van B-cellen. FDC's zijn gespecialiseerde cellen
die voorkomen in de kiemcentra van lymfoïde follikels, voornamelijk in de lymfeklieren en milt. Ze
vangen intacte antigenen, zoals immuuncomplexen, op hun celoppervlak en behouden ze daar. B-
cellen herkennen deze intacte antigenen met behulp van hun B-celreceptoren (BCR's) en vormen
zogenaamde cognate interacties met FDC's.
Aan de andere kant herkennen T-cellen antigenen die zijn verwerkt en gepresenteerd door
antigeenpresenterende cellen (APC's) zoals dendritische cellen (DC's). DC's zijn zeer efficiënte APC's
die antigenen opnemen, verwerken en vervolgens presenteren aan T-cellen. T-cellen, via hun T-
celreceptoren (TCR's), herkennen deze gepresenteerde antigenen en vormen cognate interacties met
DC's.
,In het geval van B-cellen die antigenen presenteren aan CD4 T-cellen, verloopt het proces als volgt:
1. Internalisatie van antigenen via BCR: B-cellen hebben B-celreceptoren (BCR's) op hun celoppervlak.
Wanneer een BCR een antigeen herkent, wordt het antigeen geïnternaliseerd (opgenomen) door de
B-cel.
2. Antigeenverwerking via de exogene (extracellulaire) route: Nadat het antigeen is geïnternaliseerd,
wordt het verwerkt in de B-cel. Dit gebeurt via de exogene route, waarbij het antigeen wordt
afgebroken in kleinere stukjes.
3. Presentatie van specifieke peptiden via MHC II: De afgebroken antigeenfragmenten worden
vervolgens gepresenteerd op het celoppervlak van de B-cel door middel van moleculen die bekend
staan als MHC II (Major Histocompatibility Complex II).
4. Cognate interactie: CD4 T-cellen, ook wel helper T-cellen genoemd, herkennen de specifieke
peptiden die worden gepresenteerd door MHC II op de B-cellen. Dit leidt tot een cognate interactie
tussen de CD4 T-cel en de B-cel, waarbij de T-cel signalen afgeeft die de activatie van de B-cel
bevorderen.
De eerste expansie van B-cellen vindt plaats in het merg van de lymfeklier. Hier worden plasmacellen
gevormd die immunoglobuline M (IgM) produceren. De tweede expansie van B-cellen vindt plaats in
het kiemcentrum van de B-cel follikel. Vanaf dat moment wordt het een secundaire follikel of
kiemcentrum genoemd. In het kiemcentrum vindt de selectie en rijping van B-cellen plaats, waarbij
sommige B-cellen differentiëren naar geheugen B-cellen of plasmacellen die immunoglobulinen van
hogere affiniteit produceren.
, Hier zijn wat aanvullende details over de processen die plaatsvinden in de germinal centers en de rol
van folliculaire dendritische cellen (FDC's):
1) Isotype-switching door AID: In de germinal centers vindt isotype-switching plaats, waarbij het IgM-
isotype wordt omgezet in IgG, IgA of IgE-isotypen. Dit proces wordt gemedieerd door het enzym
Activation-Induced Cytidine Deaminase (AID). AID richt zich op specifieke schakelregio's (switch
regions) in het zware keten-locus van het immunoglobulinegen en veroorzaakt recombinatie van de
schakelregio's. Hierdoor worden de Cm- en Cd-gen-sequenties uitgesplitst, terwijl andere
constanteregio's worden getranscribeerd. Cytokines spelen een rol bij het beïnvloeden van het
isotype-switchingproces.
2) Somaat hypermutatie door AID: Somaat hypermutatie is een proces waarbij er willekeurige
puntmutaties optreden in de variabele domeinen van het BCR-gen. Dit wordt veroorzaakt door het
enzym AID. Deze willekeurige mutaties leiden tot variatie in de sequentie van het BCR en kunnen
resulteren in hogere of lagere affiniteiten voor het specifieke antigeen. Somaat hypermutatie vindt
plaats in de germinal centers.
In de germinal centers vindt ook selectie plaats van B-cellen met hogere affiniteiten voor het
antigeen. B-cellen die een hogere affiniteit hebben door willekeurige mutaties in de variabele
domeinen, hebben meer kans om te overleven en te prolifereren, terwijl B-cellen met lagere
affiniteiten worden geëlimineerd.
Folliculaire dendritische cellen (FDC's) spelen een cruciale rol in dit proces. Ze vormen een "depot"
van antigenen voor B-cellen door binding met complement en Fc-receptoren. FDC's presenteren het
antigeen op hun oppervlak en kunnen langdurig antigenen vasthouden. Dit stelt B-cellen in staat om
langdurig in contact te blijven met het antigeen, wat belangrijk is voor de selectie, differentiatie en
rijping van B-cellen in de germinal centers.
