1. HET DOEL VAN MAATSCHAPPIJLEER
1.1 REGELS EN SAMENLEVEN
In iedere samenleving zijn regels. De waardering voor regels lopen uiteen, de ouders vinden het een
maar kinderen denken er heel anders over. De verhoudingen van een gezin zie je terug in de hele
samenleving. De regels die daar gelden, hangen af van:
- De opvatngen van degenen die de meeste macht hebben
- De invloed van diegenen die een ondergeschikte posite innemen
- De machtsmiddelen die beide groepen hebben
In Nederland worden regels democratsch vastgesteld. Burgers kunnen via verkiezingen invloed
uitoefenen op de regels in de samenleving. Daarmee krijgen we ook iets te zeggen over
maatschappelijke problemen, een maatschappelijk probleem is:
- Als het gevolgen heef voor grote groepen in de samenleving
Maatschappelijke problemen raken veel mensen in de samenleving, we spreken ook wel van
sociale problemen. Veel maatschappelijke problemen zijn grensoverschrijdend, zoals
kinderarbeid.
- Ontstaan door maatschappelijke ontwikkelingen
Maatschappelijke problemen ontstaan doordat een samenleving dynamisch is en sommige
ontwikkelingen onbedoelde en onvoorziene gevolgen kunnen hebben.
- Te maken met tegengestelde belangen
Mensen denken verschillend over maatschappelijke problemen. Belangentegenstellingen
ontstaan door verschillen in politeke visie, in geloofs- en levensovertuiging en in
sociaaleconomische posite. Tegengestelde belangen zie je niet alleen tussen mensen, maar
ook bij één persoon. Bij één persoon spreek je dan van een dilemma, een lastge keuze uit
twee of meer alternateven.
- Als het om een gemeenschappelijke oplossing vraagt
Om een probleem optelossen moeten verschillende belangen worden afgewogen. Het
oplossen van maatschappelijke problemen brengt altjd nieuwe regels en weten met zich
mee. Daarom noem je deze problemen tevens politeke problemen.
1.2 HET VAK MAATSCHAPPIJLEER
Er zijn vier thema’s die worden behandeld, namelijk Nederland als:
- Rechtsstaat
We behandelen hoe de persoonlijke vrijheid en rechtszekerheid van ons land gewaarborgd
is. De overheid mag je niet zomaar oppakken, maar mag het wachten totdat het misgaat? De
kernvraag is ‘wat is de essente van de rechtsstaat en hoe ver mag de overheid gaan om onze
vrijheid en veiligheid te garanderen’
- Parlementaire democrate
Hier gaat het over de manier waarop politci besluiten nemen. Maar ook of de burgers
invloed hebben. De kernvraag is ‘op welke manier wordt Nederland bestuurd en hoe
functoneert de politeke besluitvorming in de praktjk’
- Pluriforme samenleving