Schema jurisprudentie FRI
Hoorcollege 2 + 3 – aandelenfusie in besloten verhoudingen: overnameproces,
contractvorming, voorfase, DD, SPA, aandeelhoudersovereenkomst
1
,Hoog Overname Hoog Catharijne-complex. ABP cs. kopen de JV Hoog
Catharijne Catharijne B.V. (activa en passiva) van FGH en Breevast. ABP doet met een
DD, deskundig DD team onderzoek naar HC. Er wordt een due diligence
informatie/med rapport opgesteld (het “groene boek”). Verkopers hebben geen
edelingsplicht deskundige bijstand. Koper heeft toegang tot administratie. Geen data
room. Een lening van de gemeente Utrecht aan HC wordt over het hoofd
gezien. Verkopers hebben informatiegarantie gegeven.
Kern: aan het begrip ‘instaan voor’ komt niet steeds eenzelfde, door ‘vast
juridisch spraakgebruik’ bepaalde betekenis toe in die zin dat degene die
instaat, daarmee in beginsel aansprakelijkheid aanvaardt voor (de
schadelijke gevolgen van) het uitblijven van gebeurtenissen, handelingen
of feiten, voor het intreden of uitblijven waarvan hij instaat. Ook voor de
betekenis van een begrip als hier aan de orde, komt het aan op de zin die
partijen bij de overeenkomst in de gegeven omstandigheden over en weer
redelijkerwijs aan het begrip en de bepaling waarin het is gehanteerd,
mochten toekennen, en op hetgeen zij te dien aanzien redelijkerwijs van
elkaar mochten verwachten (Haviltex).
De overweging dat in de gegeven omstandigheden (zie arrest) de
reikwijdte van de verplichting van de verkoper om de koper alle informatie
te verschaffen, mede werd bepaald door hetgeen de verkoper aan
onderzoeksinspanningen mocht verwachten, en de daarop steunende
conclusies geven geen blijk van een onjuiste rechtsopvatting of van een
onbegrijpelijke uitleg van de akte van inbreng. De verkoper mag onder
bepaalde omstandigheden verwachten dat de koper om aanvullende
informatie vraagt.
M&M Beheer M&M Beheer II B.V. (een professionele partij) koopt in september 1993 een B.V.
Informatie/ die kwalificeert als een Fiscale Beleggingsinstelling (FBI). Voor een FBI geldt
mededelingspli een 0-tarief voor Vpb. Voor de FBI-status is vereist dat tenminste 3/4e van de
cht aandeelhouders niet onderworpen zijn aan Vpb. Bij verkoop aan M&M Beheer II
B.V. zou het gewone Vpb tarief van toepassing worden. M&M wist dit niet.
Tijdens DD blijkt dat in de balans een herbeleggingsreserve en
afrondingsreserve zijn opgenomen (specifieke reserves voor een FBI). M&M
vraagt aan verkoper waarom er geen Vpb op de balans is voorzien. Na de
transactie volgt een Vpb aanslag van ruim NLG 500.000 vanwege verlies van
FBI-status.
Kern: Daar waar de verkoper ervan uit moet gaan dat de koper kennelijk een
verkeerde voorstelling van zaken heeft, geldt voor de verkoper een spreekplicht.
CBB/JPO Maatstaf voor aansprakelijkheid bij afbreken onderhandelingen: a) ieder van de
Pre- onderhandelende partijen is vrij de onderhandelingen af te breken, tenzij... b) dit
contractuele op grond van het gerechtvaardigd vertrouwen van de wederpartij in het tot stand
fase komen van de overeenkomst of in verband met andere omstandigheden van het
geval onaanvaardbaar zou zijn.
Meyer/ Meyer verkoopt 100% aandelen Pontmeyer (waarmee zij fiscale eenheid vormt)
Pontmeyer aan VHP. SPA bevatte belastingvrijwaring. Voor closing stuurt Pontmeyer nog
Uitleg OVK aanslag VPB Pontmeyer door naar Meyer, die Meyer betaalt en na closing wil
vorderen van VPB. PontMeyer: mag niet: tekst SPA is helder, geen recht op
vergoeding o.g.v. taalkundige uitleg. Kern: Onder omstandigheden kan
feitenrechter voorshands beslissend gewicht toekennen aan de meest voor de
hand liggende taalkundige uitleg van de tekst. Van belang zijn daarbij de
volgende omstandigheden: a) aard van de transactie; b) omvang en
gedetailleerdheid van het contract; c) wijze van totstandkoming contract
(betrokkenheid juridisch deskundigen) en d) in het bijzonder de ‘entire
agreement clause’. Overnamecontract is gedetailleerd, tussen professionele
partijen, met hulp van (juridisch) adviseurs en bevatte entire agreement clause.
Conclusie: taalkundige uitleg doorslaggevend bij overnamecontracten.
Lundiform/ Overeenkomst voor levering hardware door Lundiform aan nieuwe winkels van
2
,Mexx Mexx met volgende bepaling: “3.4 Mexx guarantees to purchase all Hardware
Uitleg OVK stock of Lundiform that is ordered on the basis of Mexx’s confirmed forecast and
that is necessary for the Shops listed on the Mexx forecast.” Aan overeenkomst
wordt een initiële forecast gehecht. Al voor het tekenen duidelijk was dat
forecast achterhaald was en dat proces voor sturen nieuwe forecasts niet zal
worden gebruikt. Mexx beëindigt contract voortijdig, zonder dat zij de voorraad
uit de initiële forecast heeft afgenomen. Lundiform vordert betaling o.g.v.
taalkundige uitleg (want Meyer/PontMeyer-omstandigheden), waarbij initiële
forecast bepalend is.
Ook in Meyer/PontMeyer gevallen kunnen overige omstandigheden van het
geval meebrengen dat een andere betekenis dan de taalkundige aan de
bepalingen van de ovk moet worden toegekend.
Afvalzorg/ Slotereind verkoopt in 1997 twee dochtervennootschappen aan Afvalzorg. In de
Slotereind SPA wordt bepaald dat: "indien zich een inbreuk op de garanties voordoet,
Uitleg OVK Afvalzorg Slotereind daarvan zo spoedig mogelijk in kennis dient te stellen.“
Afvalzorg meldt een inbreuk op een garantie 1,5 jaar later. Slotereind stelt dat dit
niet "zo spoedig mogelijk" is gemeld en dat de te late melding van Afvalzorg leidt
tot het verval van recht op schadevergoeding.
Kern: de HR stelt dat gekeken moet worden naar enerzijds het ingrijpende
rechtsgevolg van een te late melding (verval van recht op schadevergoeding) en
anderzijds de concrete belangen - in dit geval van Slotereind - die geschaad zijn
door het late tijdstip waarop de melding is gedaan. Daarbij kan een beroep op
een vervalbeding (door Slotereind) onder omstandigheden naar maatstaven van
redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar zijn. Bevestiging dat overige
omstandigheden andere dan taalkundige uitleg (“zo spoedig mogelijk”) kunnen
rechtvaardigen.
Monumentenm Koop door vastgoedontwikkelaar in 2011 van monumentaal grachtenpand van
aatschappij Valerbosch voor EUR 3,5m. Discussie over vervanging van de fundering; blijft
Valerbosch onduidelijk tijdens onderhandelingen; er wordt een garantietekst opgenomen in
Uitleg OVK de koopovereenkomst. Bij levering nog steeds onduidelijkheid. Levering gaat
door omdat verkoper zekerheid stelt voor funderingsonderzoek. Uiteindelijk blijkt
dat heipalen nooit zijn vervangen. Koper doet beroep op garantie. Verkoper stelt
dat de tekst van de overeenkomst niet als een garantie moet worden uitgelegd.
Kern: HR stelt dat het aan de rechter is om te bepalen welke omstandigheden
relevant zijn om tot een taalkundige uitleg over te gaan.
3
, Hoorcollege 4+5 – private equity
4
Hoorcollege 2 + 3 – aandelenfusie in besloten verhoudingen: overnameproces,
contractvorming, voorfase, DD, SPA, aandeelhoudersovereenkomst
1
,Hoog Overname Hoog Catharijne-complex. ABP cs. kopen de JV Hoog
Catharijne Catharijne B.V. (activa en passiva) van FGH en Breevast. ABP doet met een
DD, deskundig DD team onderzoek naar HC. Er wordt een due diligence
informatie/med rapport opgesteld (het “groene boek”). Verkopers hebben geen
edelingsplicht deskundige bijstand. Koper heeft toegang tot administratie. Geen data
room. Een lening van de gemeente Utrecht aan HC wordt over het hoofd
gezien. Verkopers hebben informatiegarantie gegeven.
Kern: aan het begrip ‘instaan voor’ komt niet steeds eenzelfde, door ‘vast
juridisch spraakgebruik’ bepaalde betekenis toe in die zin dat degene die
instaat, daarmee in beginsel aansprakelijkheid aanvaardt voor (de
schadelijke gevolgen van) het uitblijven van gebeurtenissen, handelingen
of feiten, voor het intreden of uitblijven waarvan hij instaat. Ook voor de
betekenis van een begrip als hier aan de orde, komt het aan op de zin die
partijen bij de overeenkomst in de gegeven omstandigheden over en weer
redelijkerwijs aan het begrip en de bepaling waarin het is gehanteerd,
mochten toekennen, en op hetgeen zij te dien aanzien redelijkerwijs van
elkaar mochten verwachten (Haviltex).
De overweging dat in de gegeven omstandigheden (zie arrest) de
reikwijdte van de verplichting van de verkoper om de koper alle informatie
te verschaffen, mede werd bepaald door hetgeen de verkoper aan
onderzoeksinspanningen mocht verwachten, en de daarop steunende
conclusies geven geen blijk van een onjuiste rechtsopvatting of van een
onbegrijpelijke uitleg van de akte van inbreng. De verkoper mag onder
bepaalde omstandigheden verwachten dat de koper om aanvullende
informatie vraagt.
M&M Beheer M&M Beheer II B.V. (een professionele partij) koopt in september 1993 een B.V.
Informatie/ die kwalificeert als een Fiscale Beleggingsinstelling (FBI). Voor een FBI geldt
mededelingspli een 0-tarief voor Vpb. Voor de FBI-status is vereist dat tenminste 3/4e van de
cht aandeelhouders niet onderworpen zijn aan Vpb. Bij verkoop aan M&M Beheer II
B.V. zou het gewone Vpb tarief van toepassing worden. M&M wist dit niet.
Tijdens DD blijkt dat in de balans een herbeleggingsreserve en
afrondingsreserve zijn opgenomen (specifieke reserves voor een FBI). M&M
vraagt aan verkoper waarom er geen Vpb op de balans is voorzien. Na de
transactie volgt een Vpb aanslag van ruim NLG 500.000 vanwege verlies van
FBI-status.
Kern: Daar waar de verkoper ervan uit moet gaan dat de koper kennelijk een
verkeerde voorstelling van zaken heeft, geldt voor de verkoper een spreekplicht.
CBB/JPO Maatstaf voor aansprakelijkheid bij afbreken onderhandelingen: a) ieder van de
Pre- onderhandelende partijen is vrij de onderhandelingen af te breken, tenzij... b) dit
contractuele op grond van het gerechtvaardigd vertrouwen van de wederpartij in het tot stand
fase komen van de overeenkomst of in verband met andere omstandigheden van het
geval onaanvaardbaar zou zijn.
Meyer/ Meyer verkoopt 100% aandelen Pontmeyer (waarmee zij fiscale eenheid vormt)
Pontmeyer aan VHP. SPA bevatte belastingvrijwaring. Voor closing stuurt Pontmeyer nog
Uitleg OVK aanslag VPB Pontmeyer door naar Meyer, die Meyer betaalt en na closing wil
vorderen van VPB. PontMeyer: mag niet: tekst SPA is helder, geen recht op
vergoeding o.g.v. taalkundige uitleg. Kern: Onder omstandigheden kan
feitenrechter voorshands beslissend gewicht toekennen aan de meest voor de
hand liggende taalkundige uitleg van de tekst. Van belang zijn daarbij de
volgende omstandigheden: a) aard van de transactie; b) omvang en
gedetailleerdheid van het contract; c) wijze van totstandkoming contract
(betrokkenheid juridisch deskundigen) en d) in het bijzonder de ‘entire
agreement clause’. Overnamecontract is gedetailleerd, tussen professionele
partijen, met hulp van (juridisch) adviseurs en bevatte entire agreement clause.
Conclusie: taalkundige uitleg doorslaggevend bij overnamecontracten.
Lundiform/ Overeenkomst voor levering hardware door Lundiform aan nieuwe winkels van
2
,Mexx Mexx met volgende bepaling: “3.4 Mexx guarantees to purchase all Hardware
Uitleg OVK stock of Lundiform that is ordered on the basis of Mexx’s confirmed forecast and
that is necessary for the Shops listed on the Mexx forecast.” Aan overeenkomst
wordt een initiële forecast gehecht. Al voor het tekenen duidelijk was dat
forecast achterhaald was en dat proces voor sturen nieuwe forecasts niet zal
worden gebruikt. Mexx beëindigt contract voortijdig, zonder dat zij de voorraad
uit de initiële forecast heeft afgenomen. Lundiform vordert betaling o.g.v.
taalkundige uitleg (want Meyer/PontMeyer-omstandigheden), waarbij initiële
forecast bepalend is.
Ook in Meyer/PontMeyer gevallen kunnen overige omstandigheden van het
geval meebrengen dat een andere betekenis dan de taalkundige aan de
bepalingen van de ovk moet worden toegekend.
Afvalzorg/ Slotereind verkoopt in 1997 twee dochtervennootschappen aan Afvalzorg. In de
Slotereind SPA wordt bepaald dat: "indien zich een inbreuk op de garanties voordoet,
Uitleg OVK Afvalzorg Slotereind daarvan zo spoedig mogelijk in kennis dient te stellen.“
Afvalzorg meldt een inbreuk op een garantie 1,5 jaar later. Slotereind stelt dat dit
niet "zo spoedig mogelijk" is gemeld en dat de te late melding van Afvalzorg leidt
tot het verval van recht op schadevergoeding.
Kern: de HR stelt dat gekeken moet worden naar enerzijds het ingrijpende
rechtsgevolg van een te late melding (verval van recht op schadevergoeding) en
anderzijds de concrete belangen - in dit geval van Slotereind - die geschaad zijn
door het late tijdstip waarop de melding is gedaan. Daarbij kan een beroep op
een vervalbeding (door Slotereind) onder omstandigheden naar maatstaven van
redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar zijn. Bevestiging dat overige
omstandigheden andere dan taalkundige uitleg (“zo spoedig mogelijk”) kunnen
rechtvaardigen.
Monumentenm Koop door vastgoedontwikkelaar in 2011 van monumentaal grachtenpand van
aatschappij Valerbosch voor EUR 3,5m. Discussie over vervanging van de fundering; blijft
Valerbosch onduidelijk tijdens onderhandelingen; er wordt een garantietekst opgenomen in
Uitleg OVK de koopovereenkomst. Bij levering nog steeds onduidelijkheid. Levering gaat
door omdat verkoper zekerheid stelt voor funderingsonderzoek. Uiteindelijk blijkt
dat heipalen nooit zijn vervangen. Koper doet beroep op garantie. Verkoper stelt
dat de tekst van de overeenkomst niet als een garantie moet worden uitgelegd.
Kern: HR stelt dat het aan de rechter is om te bepalen welke omstandigheden
relevant zijn om tot een taalkundige uitleg over te gaan.
3
, Hoorcollege 4+5 – private equity
4
