2.1
Aarde is opgebouwd uit aantal lagen:
1. Aardkern binnenkern: nikkel & ijzer, 5000°C en vaste vorm
2. Aardkern buitenkern: iets meer vloeibaarder dan binnenkern
3. Aardmantel: taai-vloeibaar gesteente
4. Aardkorst: afgekoeld gesteente
Aardkorst en bovenste gedeelte van aardmantel zijn afgekoeld lithosfeer
2 soorten korsten:
Continentaal: Oceanisch:
- 40-80km dik - 8km dik
- Licht gesteente - Zwaar gesteente
- Bijv. graniet - Bijv. basalt
Wetenschappers komen achter deze kennis doordat ze trillingen opvangen en
registreren. Deze trillingsgolven ontstaan bij een aardbeving. Het type materiaal
waaruit de aarde is opgebouwd heeft invloed op de snelheid van deze golven.
De aardkorst is verdeeld in grote en kleine stukken aardplaten
Dit kunnen dus oceanische platen en continentale platen zijn.
Naam + soorten platen Gevolgen
1a Convergente plaatbeweging - Plooiingsgebergte
{continentaal continentaal} - Aardbevingen
1b Convergente plaatbeweging - Subductie
{oceanisch continentaal} - Explosief vulkanisme
- Middelmatig zware
aardbevingen
- Diepzeetrog
2 Divergente plaatbeweging - Effusief vulkanisme
- Lichte aardbevingen
3 Transforme plaatbeweging - Aardbevingen
Graniet
Basalt
, Bewegen van aardplaten platentektoniek, wordt veroorzaakt door processen in
aardmantel:
1. Heet magma komt tegen aardkorst aan
2. Magma koelt af en stroomt zijdelings weg
3. Veroorzaakte convectiestromen nemen stukken aardkorst mee.
Soms breekt aardkorst en stroomt magma als lava naar buiten divergente
breuken ontstaan. Die worden weer gevuld met nieuw lava en zo ontslaat een
nieuwe oceaanbodem. Vanuit midoceanische ruggen duwt de jonge oceanische
korst de rest van de aardplaat zijdelings weg.
Hoe verder van de midoceanische rug, hoe ouder de oceanische korst is.
Hoe ouder de oceaanbodem, hoe meer de aardkorst is afgekoeld.
Omdat er bij een midoceanische rug nieuwe aardkorst (oceaanbodem) bijkomt,
moeten er ook plaatsen zijn waar bestaande aardkorst verdwijnt.
Dit vindt plaats op plekken waar we subductie vinden. Daar duiken oude en zware
(afgekoelde) oceaanbodems in de aardmantel. Het gewicht van de duikende plaats
trekt als het ware de rest van de aardplaat achter zich aan.
Aarde is opgebouwd uit aantal lagen:
1. Aardkern binnenkern: nikkel & ijzer, 5000°C en vaste vorm
2. Aardkern buitenkern: iets meer vloeibaarder dan binnenkern
3. Aardmantel: taai-vloeibaar gesteente
4. Aardkorst: afgekoeld gesteente
Aardkorst en bovenste gedeelte van aardmantel zijn afgekoeld lithosfeer
2 soorten korsten:
Continentaal: Oceanisch:
- 40-80km dik - 8km dik
- Licht gesteente - Zwaar gesteente
- Bijv. graniet - Bijv. basalt
Wetenschappers komen achter deze kennis doordat ze trillingen opvangen en
registreren. Deze trillingsgolven ontstaan bij een aardbeving. Het type materiaal
waaruit de aarde is opgebouwd heeft invloed op de snelheid van deze golven.
De aardkorst is verdeeld in grote en kleine stukken aardplaten
Dit kunnen dus oceanische platen en continentale platen zijn.
Naam + soorten platen Gevolgen
1a Convergente plaatbeweging - Plooiingsgebergte
{continentaal continentaal} - Aardbevingen
1b Convergente plaatbeweging - Subductie
{oceanisch continentaal} - Explosief vulkanisme
- Middelmatig zware
aardbevingen
- Diepzeetrog
2 Divergente plaatbeweging - Effusief vulkanisme
- Lichte aardbevingen
3 Transforme plaatbeweging - Aardbevingen
Graniet
Basalt
, Bewegen van aardplaten platentektoniek, wordt veroorzaakt door processen in
aardmantel:
1. Heet magma komt tegen aardkorst aan
2. Magma koelt af en stroomt zijdelings weg
3. Veroorzaakte convectiestromen nemen stukken aardkorst mee.
Soms breekt aardkorst en stroomt magma als lava naar buiten divergente
breuken ontstaan. Die worden weer gevuld met nieuw lava en zo ontslaat een
nieuwe oceaanbodem. Vanuit midoceanische ruggen duwt de jonge oceanische
korst de rest van de aardplaat zijdelings weg.
Hoe verder van de midoceanische rug, hoe ouder de oceanische korst is.
Hoe ouder de oceaanbodem, hoe meer de aardkorst is afgekoeld.
Omdat er bij een midoceanische rug nieuwe aardkorst (oceaanbodem) bijkomt,
moeten er ook plaatsen zijn waar bestaande aardkorst verdwijnt.
Dit vindt plaats op plekken waar we subductie vinden. Daar duiken oude en zware
(afgekoelde) oceaanbodems in de aardmantel. Het gewicht van de duikende plaats
trekt als het ware de rest van de aardplaat achter zich aan.
