Samenvatting orthopedie

Chirurgische zorg: patho/farmaco - orthopedie
Orthos + paed = recht maken van kinderen
 Nicolas Andry 1741

Diagnose en behandeling van het beweginsstesel:
 De aangeboren afwijken van het steun – en bewegingsapperaat (bv: scoliose)
 Fracturen van gewrichten en botten -> traumatologie
 Standafwijkingen van gewrichten
 Gewrichtsziekten en slijtage (arthrose)
 Peesafwijkingen

→De behandeling kan conservatief of operatief

Traumatologie diagnose en behandeling:
1. Fracturen:
= onderbreking van de anatomische continuïteit van het bot
Indeling:
Volgens inwerkende kracht
→Low energy impact: met lage snelheid/ lage kracht
→High energy impact: met hoge kracht bv: verkeersongeval/trauma – grote schade

Klinisch:
→Groenhoutfractuur:
 Typisch bij kinderen
 Periost is dik en elastisch -> vervormbaar

→Fissuur = barst
 Meestal thv epifyse
 Kenmerken:
o Continuïteit van het bot slecht gedeeltelijk gebroken
o Fragmenten zijn niet verplaatst
o Er is goed contact tussen de breukvlakken

→Volledige fractuur
 Verplaatsing van botfragment

→Multifragmentaire breuk/communitieve fractuur
 Meer dan 2 breukfragmenten
→Stressfractuur
 Door inwerking van krachten. Vaak waar bot zwak is (bv: overbelasting)
 Voorkeursplaatsen:
o Metatarsalen
o Proximale tibia
o Femurhals
 Oorzaken:
o Plotse toename in acitviteitsniveau (overbelasting)
▪ Toename frequentie
▪ Toename intensiteit
o Andere:
▪ Slechte conditie, materiaal, looptechniek, ondergrond
→Geïmpacteerde breuk
1

,In relatie met omliggende structuren:
→Gesloten fractuur
 = Integriteit huid is inorde
 Geen verbinding met buitenwereld

→Open fractuur
 = Integriteit huid is aangetast
o Kan door het botfragment zelf veroorzaakt zijn of door externe kracht (=penetrerende kracht)
 Verbinding met de buitenwereld
 Infectierisico !




→Verwikkelde fractuur
 Aantasting van
o Bloedvaten
o Zenuwen
o Inwendige organen
▪ Bekken: blaas, urethra
▪ Wervel: ruggenmerg
▪ Rib: aorta, longen

→Pathologische fractuur
 = Ontstaan door tumoren
 Extreme osteoporose == botontkalking

Volgens morfologie en locatie:
Morfologie: beschrijft vorm van een breuk
 Dwarse fractuur -> door rechtstreekse kracht
 Longitudinale -> door rechtstreekse kracht
 Schuine fractuur -> door rechtstreekse kracht
 Spirale vormige -> door axiale kracht/torsie
 Multifragmantaire fractuur -> door hoogenergetische kracht/high impact
 T en Y fractuur -> door hoogenergetische kracht/ high impact




De verplaatsing van de breukdelen wordt bepaald door:
 Spieren en peesaanhechtingen (bv: patella, enkel, …)
 Zwaartekracht
 Grootte van de kracht
 Richting van de kracht
 Morfologie van de breuk
 Weke delen rond
2

, Locatie:
→Intra-articulair (complex)
→Extra-articulair
Diagnose:
Bij 10% vd fracturen is de diagnose niet gesteld na 10 dagen

Anamnese:
= algemeen kader
→Leeftijd: incidentie fracturen in functie van de leeftijd
→Inwerkende kracht (low energy, high energy)
→Wat is er gebeurt?

Klinische symptomen:
→Pijn
→Abnormale stand
→Abnormale beweegelijkheid
→Zwelling = hydrops
→Lokale drukpijn

Schade:
→Bot is gebroken
→Periost is gescheurd
→Merg is vernield
→Omgevende weke delen minstens gekneusd
→Vele (kleine) bloedvaten gescheurd

➔ Hematoom

Wanneer is er spraken van een polytrauma?
 Meer dan 1 letsel
 Meer dan 1 fractuur
 En lucatie en fractuur
 Meer dan 1 stelsel
➔ Multidiscipinair behandelen

Beelvorming:
→Röntgenopnames – RX
→CT scan bij intra-articulaire fracturen/polytrauma
→Echografie – weke delen, pezen
→MRI – weke delen




3