Samenvatting Marktgedrag - Overgeleverd aan de markt
Volkomen concurrentie
De marktvorm volledige mededinging of volkomen concurrentie heeft de volgende
kenmerken:
er zijn veel vragers en aanbieders. Een individuele vrager of een individuele aanbieder
heeft hierdoor geen invloed op de prijs. De prijs wordt dus bepaald door vraag en aanbod:
er ontstaat een evenwichtsprijs of marktprijs waarbij de gevraagde hoeveelheid gelijk
is aan de aangeboden hoeveelheid.
homogeen product. Alle producten zijn in de ogen van de kopers identiek. Kopers letten
alleen op de prijs.
vrije toetreding en vrije uittreding van producenten. Er zijn geen belemmeringen om
het product aan te bieden of om de markt als aanbieder weer te verlaten.
de markt is doorzichtig of transparant. De marktpartijen (vragers en aanbieders) zijn
volledig geïnformeerd over de eigenschappen van het product en de prijs.
In werkelijkheid komen alle kenmerken van volledige mededinging nooit tegelijk voor. Daarom is
deze marktvorm een theoretische marktvorm.
Figuur 1
Toelichting bij figuur 1:
, Bij volledige mededinging komt de verkoopprijs tot stand door de werking van
het marktmechanisme (vraag en aanbod, zie figuur A). Deze prijs is voor elke individuele
aanbieder een gegeven die deze aanbieder niet zelf kan veranderen. Daarom is GO (=P) een
horizontale lijn op het niveau van de marktprijs (zie figuur B). Als de prijs niet verandert geldt dat
GO = MO, beide lijnen vallen samen. Het gearceerde oppervlak in figuur B geeft de totale
maximale winst weer.
De gemiddelde opbrengst van een product is gelijk aan de prijs. Op een markt van volledige
mededinging geldt bovendien dat de gemiddelde opbrengst gelijk is aan de marginale opbrengst,
omdat elk extra verkocht product hetzelfde opbrengt als het vorige product. Dus P = GO = MO.
De maximale winst wordt bepaald door het punt MO = MK. De marginale kosten bepalen dus de
hoeveelheid producten die aangeboden worden. De marginale kosten geven de individuele
aanbodfunctie weer.
Berekening marktprijs en bijbehorende maximale winst voor een individuele
aanbieder:
Gegevens:
Qv = -2P + 70
Qa = P – 20
(Qa en Qv zijn totale aanbod en totale vraag op de markt x 100.000 stuks)
TK = 1/600 q2 + 40.000
(q is het individuele aanbod in stuks)
Uitwerking:
De marktprijs: Qa = Qv → P – 30 = -2P + 70 → P = € 30 (= MO).
MK = 1/300 q
MO = MK → 30 = 1/300 q → q = 9.000 stuks.
TO = P x q = 30 × 9.000 = € 270.000.
TK = 1/600 x 9.0002 + 40.000 = € 175.000.
TW = TO – TK = 270.000 – 175.000 = € 95.000.
Zolang er winst wordt gemaakt op een markt van volledige mededinging is het aantrekkelijk voor
ondernemers om toe te treden. Doordat het aanbod toeneemt zal de evenwichtsprijs dalen. Dit
proces van toetreding en daling van de marktprijs stopt als de winst nul is. Er
is bedrijfstakevenwicht. Ondernemers verdienen nu alleen nog het ondernemersloon dat is
opgenomen in de kosten.
Kostengegevens afleiden uit een grafiek.
Volkomen concurrentie
De marktvorm volledige mededinging of volkomen concurrentie heeft de volgende
kenmerken:
er zijn veel vragers en aanbieders. Een individuele vrager of een individuele aanbieder
heeft hierdoor geen invloed op de prijs. De prijs wordt dus bepaald door vraag en aanbod:
er ontstaat een evenwichtsprijs of marktprijs waarbij de gevraagde hoeveelheid gelijk
is aan de aangeboden hoeveelheid.
homogeen product. Alle producten zijn in de ogen van de kopers identiek. Kopers letten
alleen op de prijs.
vrije toetreding en vrije uittreding van producenten. Er zijn geen belemmeringen om
het product aan te bieden of om de markt als aanbieder weer te verlaten.
de markt is doorzichtig of transparant. De marktpartijen (vragers en aanbieders) zijn
volledig geïnformeerd over de eigenschappen van het product en de prijs.
In werkelijkheid komen alle kenmerken van volledige mededinging nooit tegelijk voor. Daarom is
deze marktvorm een theoretische marktvorm.
Figuur 1
Toelichting bij figuur 1:
, Bij volledige mededinging komt de verkoopprijs tot stand door de werking van
het marktmechanisme (vraag en aanbod, zie figuur A). Deze prijs is voor elke individuele
aanbieder een gegeven die deze aanbieder niet zelf kan veranderen. Daarom is GO (=P) een
horizontale lijn op het niveau van de marktprijs (zie figuur B). Als de prijs niet verandert geldt dat
GO = MO, beide lijnen vallen samen. Het gearceerde oppervlak in figuur B geeft de totale
maximale winst weer.
De gemiddelde opbrengst van een product is gelijk aan de prijs. Op een markt van volledige
mededinging geldt bovendien dat de gemiddelde opbrengst gelijk is aan de marginale opbrengst,
omdat elk extra verkocht product hetzelfde opbrengt als het vorige product. Dus P = GO = MO.
De maximale winst wordt bepaald door het punt MO = MK. De marginale kosten bepalen dus de
hoeveelheid producten die aangeboden worden. De marginale kosten geven de individuele
aanbodfunctie weer.
Berekening marktprijs en bijbehorende maximale winst voor een individuele
aanbieder:
Gegevens:
Qv = -2P + 70
Qa = P – 20
(Qa en Qv zijn totale aanbod en totale vraag op de markt x 100.000 stuks)
TK = 1/600 q2 + 40.000
(q is het individuele aanbod in stuks)
Uitwerking:
De marktprijs: Qa = Qv → P – 30 = -2P + 70 → P = € 30 (= MO).
MK = 1/300 q
MO = MK → 30 = 1/300 q → q = 9.000 stuks.
TO = P x q = 30 × 9.000 = € 270.000.
TK = 1/600 x 9.0002 + 40.000 = € 175.000.
TW = TO – TK = 270.000 – 175.000 = € 95.000.
Zolang er winst wordt gemaakt op een markt van volledige mededinging is het aantrekkelijk voor
ondernemers om toe te treden. Doordat het aanbod toeneemt zal de evenwichtsprijs dalen. Dit
proces van toetreding en daling van de marktprijs stopt als de winst nul is. Er
is bedrijfstakevenwicht. Ondernemers verdienen nu alleen nog het ondernemersloon dat is
opgenomen in de kosten.
Kostengegevens afleiden uit een grafiek.
