KLOPTO 2.1 Blok 2B
Macula
Macula
Plaats: Centrum van het netvlies (Gebied waarmee men scherp
ziet)
- Functies
Bevat 10% van alle kegeltjes Kleurenzien
Essentiële rol van het RPE
- Gebieden in de macula
Fovea
Foveola: Bevat alleen R/G kegeltjes en is 6 lagen dik (ipv
10 lagen)
Umbo
Sensorische lagen van het netvlies
Scheidingen in het netvlies
- RPE (Retinaal pigment epitheel)
Los verbonden met de sensorische retina
Enkele laag cellen
Zeer gepigmenteerd
Functies: Fagocyteert resten van buitenste segment
fotoreceptoren, bevordert de doorvoer, zorgt voor
regeneratie van visueel pigment epitheel
Hieraan zit membraan van Bruch stevig vast
- Membraan van Bruch (Barrière tussen RPE en Choroidea)
- Choroidea
Opgebouwd uit arteriolen, venulen en dicht
gefenestreerd capillair netwerk
Zeer sterke doorbloeding
Functie: Verzorgt het pigmentepitheel en de diepe lagen van
de retina
- Foveale avasculaire zone (FAZ)
Fovea is helemaal vrij van bloedvaten, waardoor het zicht nog
scherper wordt
,Macula onderzoeken
- Visus meten / Amsler / GGB
Visusvermindering
Metamorfsopie
Micropsie / Macropsie
(Kleurenzienstoornis)
- Funduscopie (DO, VOLK, BIO, MIO)
Reflecties / Vervorming / Gat
Pigmentverschuivingen / Oedeem
Drusen / Bloedingen / Exsudaten
- FAG onderzoek (Fluorescentie angiografie)
Door fluoresceïne in de bloedvaten kan er gezocht worden naar lekkage. Je ziet kleine
bloedinkjes en nieuwe bloedvaatjes. Nieuwe bloedvaatjes zijn zwakker en gaan
sneller lekken
- OCT
- ICG: Indocyanine green
Wordt gebruikt om afwijkingen in de choroidea naar voren te brengen (die kun je niet
zien met FAG)
Centrale Sereuze Retinopathie ‘’Managers-disease’’
- Een klein bloedvaatje is gaan lekken waardoor er een centrale vochtblaas ontstaat
- Het komt vaak voor bij mensen met veel stress (die verder gewoon gezond zijn)
- Symptomen:
Visus rond 0,5
Afwijkingen in Amsler
- Gevolg: Focale verstoring van RPE
Geen foveale reflex
Fovea gebied verheven
FAG laat lekkage zien in maculagebied
- Te onderzoeken met OCT
- Oplossing: In eerste instantie afwachten, 3 à 4 weken, want het hoort zelf weg te trekken.
Anders eventueel injecties
Verworven macula pathologie
- Vitreo-retinale interface (tussen glasvocht en netvlies)
Maculapucker / ERM (Epiretinale membraan)
Maculagat
- Intraretinaal
CME (Macula oedeem)
- Subretinaal (RPE, membraan van Bruch)
Serosa
Macula degeneratie
Macula pucker / ERM
- ERM (‘Beginstadium’ van macula pucker): Een tractie aan de macula zorgt voor
microscopische scheurtjes met littekenvorming op het netvlies
- Pucker: ERM met vervorming van de retinalagen, vaak met maculaoedeem
- Prevalentie: Gemiddeld: 5%, boven de 80 jaar: 20%
, - Behandeling:
Meestal geen behandeling nodig
Alleen behandeling bij een visus onder de 0,5 of storende metamorfopsie bij
binoculair zien
Behandeling: PPV (Pars plana vitrectomie) Het membraan over de macula wordt
weggehaald
Macula gat
- Gaatje in de macula, waardoor vaak het gebied daaromheen ook niet goed functioneert
vanwege vochtophoping daaronder
- Oorzaak: Patiënt wordt ouder Glasvocht krimpt iets in Achterste glasvochtloslating
Wanneer het achterste glasvochtmembraan te hard aan het netvlies trekt, ontstaat er een
gaatje in de macula
- Prevalentie: 0,4% (Stuk minder dan macula pucker)
- Klachten
Visusvermindering (Visus 0,05 tot 0,4)
Wazige vlek centraal Patiënt ziet bij de Amsler test niet de stip in het midden
Metamorfopsie (Vertekening/Vervorming)
- Te onderzoeken met OCT-scan
- Stadia
A. Het achterste glasvochtmembraan trekt aan het netvlies in het gebied
van de macula, waardoor je niet echt meer een mooi deukje waarneemt.
Er is nog geen gat aanwezig
B. Er ontstaat een gaatje in de macula. Aan één kant zit het glasvocht nog
wel vast. De visus is verminderd
C. Het glasvocht zweeft boven de macula. Er kunnen cystes ontstaan gevuld
met vocht
D. Het glasvocht is helemaal losgelaten. Hierbij is de diameter van het
macula gat toegenomen
- Stadia A: Afwachten 50% spontaan herstel
- Stadia B – C: PPV + gas binnen 6 weken
Maculadegeneratie
- Meest voorkomende oorzaak van slechtziendheid in de Westerse
wereld
- In Nederland ongeveer 500.000 mensen die enige vorm van macula
degeneratie hebben
Waarvan ongeveer 100.000 mensen de ziekte in de laatste fase
hebben Geen visus meer
- 3 typen
Non-exsudatieve / Droge MD (90%):
- Pigmentverschuivingen door veranderingen in het RPE. Er
ontstaan drusen (afvalophopingen van zenuwcellen die niet
voldoende worden afgebroken)
- Foveale reflex verdwijnt
- Focale hyperpigmentatie / Focale hypopigmentatie (atrofie)
- Groter worden van atrofische gebieden Choroidale vaten
zijn zichtbaar
- Behandeling: Geen behandeling, wel profylactisch (vitamine
therapie) en low-vision
Macula
Macula
Plaats: Centrum van het netvlies (Gebied waarmee men scherp
ziet)
- Functies
Bevat 10% van alle kegeltjes Kleurenzien
Essentiële rol van het RPE
- Gebieden in de macula
Fovea
Foveola: Bevat alleen R/G kegeltjes en is 6 lagen dik (ipv
10 lagen)
Umbo
Sensorische lagen van het netvlies
Scheidingen in het netvlies
- RPE (Retinaal pigment epitheel)
Los verbonden met de sensorische retina
Enkele laag cellen
Zeer gepigmenteerd
Functies: Fagocyteert resten van buitenste segment
fotoreceptoren, bevordert de doorvoer, zorgt voor
regeneratie van visueel pigment epitheel
Hieraan zit membraan van Bruch stevig vast
- Membraan van Bruch (Barrière tussen RPE en Choroidea)
- Choroidea
Opgebouwd uit arteriolen, venulen en dicht
gefenestreerd capillair netwerk
Zeer sterke doorbloeding
Functie: Verzorgt het pigmentepitheel en de diepe lagen van
de retina
- Foveale avasculaire zone (FAZ)
Fovea is helemaal vrij van bloedvaten, waardoor het zicht nog
scherper wordt
,Macula onderzoeken
- Visus meten / Amsler / GGB
Visusvermindering
Metamorfsopie
Micropsie / Macropsie
(Kleurenzienstoornis)
- Funduscopie (DO, VOLK, BIO, MIO)
Reflecties / Vervorming / Gat
Pigmentverschuivingen / Oedeem
Drusen / Bloedingen / Exsudaten
- FAG onderzoek (Fluorescentie angiografie)
Door fluoresceïne in de bloedvaten kan er gezocht worden naar lekkage. Je ziet kleine
bloedinkjes en nieuwe bloedvaatjes. Nieuwe bloedvaatjes zijn zwakker en gaan
sneller lekken
- OCT
- ICG: Indocyanine green
Wordt gebruikt om afwijkingen in de choroidea naar voren te brengen (die kun je niet
zien met FAG)
Centrale Sereuze Retinopathie ‘’Managers-disease’’
- Een klein bloedvaatje is gaan lekken waardoor er een centrale vochtblaas ontstaat
- Het komt vaak voor bij mensen met veel stress (die verder gewoon gezond zijn)
- Symptomen:
Visus rond 0,5
Afwijkingen in Amsler
- Gevolg: Focale verstoring van RPE
Geen foveale reflex
Fovea gebied verheven
FAG laat lekkage zien in maculagebied
- Te onderzoeken met OCT
- Oplossing: In eerste instantie afwachten, 3 à 4 weken, want het hoort zelf weg te trekken.
Anders eventueel injecties
Verworven macula pathologie
- Vitreo-retinale interface (tussen glasvocht en netvlies)
Maculapucker / ERM (Epiretinale membraan)
Maculagat
- Intraretinaal
CME (Macula oedeem)
- Subretinaal (RPE, membraan van Bruch)
Serosa
Macula degeneratie
Macula pucker / ERM
- ERM (‘Beginstadium’ van macula pucker): Een tractie aan de macula zorgt voor
microscopische scheurtjes met littekenvorming op het netvlies
- Pucker: ERM met vervorming van de retinalagen, vaak met maculaoedeem
- Prevalentie: Gemiddeld: 5%, boven de 80 jaar: 20%
, - Behandeling:
Meestal geen behandeling nodig
Alleen behandeling bij een visus onder de 0,5 of storende metamorfopsie bij
binoculair zien
Behandeling: PPV (Pars plana vitrectomie) Het membraan over de macula wordt
weggehaald
Macula gat
- Gaatje in de macula, waardoor vaak het gebied daaromheen ook niet goed functioneert
vanwege vochtophoping daaronder
- Oorzaak: Patiënt wordt ouder Glasvocht krimpt iets in Achterste glasvochtloslating
Wanneer het achterste glasvochtmembraan te hard aan het netvlies trekt, ontstaat er een
gaatje in de macula
- Prevalentie: 0,4% (Stuk minder dan macula pucker)
- Klachten
Visusvermindering (Visus 0,05 tot 0,4)
Wazige vlek centraal Patiënt ziet bij de Amsler test niet de stip in het midden
Metamorfopsie (Vertekening/Vervorming)
- Te onderzoeken met OCT-scan
- Stadia
A. Het achterste glasvochtmembraan trekt aan het netvlies in het gebied
van de macula, waardoor je niet echt meer een mooi deukje waarneemt.
Er is nog geen gat aanwezig
B. Er ontstaat een gaatje in de macula. Aan één kant zit het glasvocht nog
wel vast. De visus is verminderd
C. Het glasvocht zweeft boven de macula. Er kunnen cystes ontstaan gevuld
met vocht
D. Het glasvocht is helemaal losgelaten. Hierbij is de diameter van het
macula gat toegenomen
- Stadia A: Afwachten 50% spontaan herstel
- Stadia B – C: PPV + gas binnen 6 weken
Maculadegeneratie
- Meest voorkomende oorzaak van slechtziendheid in de Westerse
wereld
- In Nederland ongeveer 500.000 mensen die enige vorm van macula
degeneratie hebben
Waarvan ongeveer 100.000 mensen de ziekte in de laatste fase
hebben Geen visus meer
- 3 typen
Non-exsudatieve / Droge MD (90%):
- Pigmentverschuivingen door veranderingen in het RPE. Er
ontstaan drusen (afvalophopingen van zenuwcellen die niet
voldoende worden afgebroken)
- Foveale reflex verdwijnt
- Focale hyperpigmentatie / Focale hypopigmentatie (atrofie)
- Groter worden van atrofische gebieden Choroidale vaten
zijn zichtbaar
- Behandeling: Geen behandeling, wel profylactisch (vitamine
therapie) en low-vision