Samenvatting verdieping sociaal recht (OP3 en 4)
Juridische vaardigheden
Juridische kaders
• Juridische inkadering = toepassing juridische theorie
• Kijk eerst welk recht van toepassing is:
• Begin bij de basis dus kijk of het privaatrecht of het publiekrecht van toepassing is of wellicht
beide
• Het komt zelden voor dat er geen rechtsregels van toepassing zijn!
Verschil publieksrecht en privaatrecht
Publiekrecht: Het recht dat geldt tussen de overheid en de burger.
Socialezekerheidsrecht + bechermingswetten
• Ziektewet, WW, WIA, AOW, Participatiewet, etcetera
• Arbowet, ARTW, WML, etcetera
• Maar ook de Wet op de Economische Delicten
Privaatrecht: Het recht dat geldt tussen natuurlijke personen en rechtspersonen.
Burgerlijk wetboek
• Boek 1 Personen- en familierecht
• Boek 2 Rechtspersonenrecht
• Boek 3 Vermogensrecht algemeen
• Boek 4 Het Erfrecht
• Boek 5 Zakelijke rechten
, • Boek 6 Verbintenissenrecht
• Boek 7 Bijzondere overeenkomsten
• Boek 8 Verkeersmiddelen en Vervoer
• Boek 9 Gereserveerd voor intellectueel eigendom
• Boek 10 IPR
Stappenplan oplossen juridische casus
1. Het formuleren van een feitelijk geschil
• Het formuleren van het geschil in niet-juridische bewoordingen.
Orde in de chaos scheppen
• Beschrijven in enkele zinnen (dus niet hele casus samenvatten)
Structuur aanbrengen in het gesprek
Welke feiten hebben zich voorgedaan?
• Bij juiste formulering van het feitelijke geschil wordt duidelijk de kern van het probleem
benoemd
Helder beeld krijgen van het geschil
Waarom draait het geschil precies?
• Goed checken of formulering feitelijk geschil overeenkomt met adviesvraag
Wat omvat de adviesvraag precies?
• Oplossen van het feitelijk geschil is het uiteindelijke doel waar naartoe gewerkt wordt.
Wat wil de ene partij van de andere partij?
, 2. Selecteer feiten en rechtsregels
Welke rechtsregels zijn van toepassing?
Wat zijn de rechtsgevolgen en de rechtsvoorwaarden van deze rechtsregels?
Welke feiten zijn relevant?
De juridisch relevante feiten die genoemd worden in de rechtsregels
Sluiten de feiten aan op de rechtsregel?
Beantwoorden de juridisch relevante feiten aan de rechtsvoorwaarden?
Hiermee is de juridische diagnose voltooid;
nu volgt de analyse
3. Begin juridische analyse
Begin de analyse door het formuleren van de hoofdrechtsvrag(en):
Basis:
De adviesvraag
De feitelijke situatie
Rechtsgevolg van de toepasselijke rechtsregel
4. Maak deel rechtsvragen
Specificeer de analyse door de deelrechtsvragen te formuleren:
Deel de hoofdrechtsvraag op in deelrechtsvragen. Vaak heb je meerdere rechtsregels
nodig, waaruit verschillende rechtsvoorwaarden vloeien.
Formuleer deelrechtsvragen over onduidelijke of onbekende juridische begrippen uit
de hoofdrechtsvraag of de deelrechtsvragen
Beoordeel wat je verder moet onderbouwen en doe daar onderzoek naar
5. Analyseren
Analyseren en beantwoorden van de deelrechtsvragen
1. Analyseer de deelrechtsvragen door gebruik te maken van de juridische literatuur,
jurisprudentie en parlementaire stukken – je hebt niet genoeg aan de wet!!
2. Pas de uitkomsten van de analyse toe op de feiten uit de situaties door jezelf de
vraag te stellen of de feiten uit de situaties volledig aansluiten op de
deelrechtsvragen?
Ja: dan is dus aan alle voorwaarden voldaan en volgt het rechtsgevolg!
Nee: dan ook geen rechtsgevolg!
Bijeenkomst 3.6 – Einde van de arbeidsovereenkomst, pensioen en AOW
, Kennisclip – AOW en pensioen
AOW is het basisinkomen na een medewerker de pensioengerechtigde leeftijd heeft bereikt. Dit is op
dit moment 67 jaar en loopt langzaam op. Alleenstaande krijgen netto 1200 euro in de maand,
samenwonende of gehuwde krijgen netto 800 euro in de maand. Je krijgt volledige AOW wanneer je
de 50 jaar voor je met pensioen ging in Nederland hebt gewoond en gewerkt.
Het pensioen staat op drie staanders; het staatspensioen (AOW), het bedrijfspensioen
(ondernemingspensioen en bedrijfstakpensioen) en de particuliere verzekeraar. Het staatspensioen
is vrijwel voor iedereen hetzelfde en de andere twee zijn naar rato dat je gewerkt hebt en hoeveel je
hebt verdiend of zelf hebt gespaard.
Er zijn drie wetten die het pensioen omvatten; De algemene ouderdomswet (AOW), de wet
verplichte deelneming bedrijfstakpensioen en de pensioenwet.
Daarnaast zijn er drie regelingen die we in deze les behandelen. Het beschikbare premiestelsel is een
percentage van wat je hebt gespaard aan pensioen, de middelloonregeling is afhankelijk van het
aantal dienstjaren en hoeveel je verdienden aan loon en de eindloonregeling is afhankelijk van je
verdiende loon voor je met pensioen ging.
Pensioenbreuk is het wel en niet opbouwen van pensioen bij verschillende werkgevers. Per
werkgever bouw je een eigen stukje pensioen op, aan het eind wordt dit bij elkaar opgeteld en komt
hier een bedrag uit.
Kennisclip – ontbindende voorwaarden
Een ontbindende voorwaarden is een toekomstige onzekere gebeurtenis waardoor een AO kan
eindigen. Hier staat niks over in het arbeidsrecht, maar wordt door de hoge raad in de volgende
gevallen toegekend;
1. Verenigbaar met het ontslagstelsel
Wanneer er voor een geval regels bestaan, moet de beëindiging via deze regels gedaan
worden.
2. Niet afhankelijk van wil
Moet objectief bepaalbaar zijn. Er mag niet vooraf worden vastgesteld wanneer de
voorwaarden intreedt.
3. Objectief bepaalbaar
Zo concreet mogelijk opstellen, inclusief tijd/ datum.
4. Arbeidsovereenkomst = zinloos/ inhoudsloos
Zodra de ontbindende voorwaarden intreedt.
Het moet wel naar redelijkheid en billijkheid worden bepaald, omdat er veel gevolgen voor de
werknemer aanhangen. De werkgever moet de ontbindende voorwaarden duidelijk aangeven vooraf
en wanneer het bijna intreedt en wijzen op de gevolgen die het heeft voor de werknemer wanneer
dit gebeurt. OV inroepen moet heel duidelijk gebeuren en de werkgever moet doorzetten, een
tweede keer wordt niet geaccepteerd.
Hoofdstuk 7 – beëindiging van de overeenkomst
7.1 Het einde van een arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd
De arbeidsovereenkomst eindigt van rechtswegen, wanneer de tijd is verstreken die tussen partijen
is overeengekomen of door de wet wordt aangegeven. Artikel 7:667 lid 1 BW. Bij een einde van
Juridische vaardigheden
Juridische kaders
• Juridische inkadering = toepassing juridische theorie
• Kijk eerst welk recht van toepassing is:
• Begin bij de basis dus kijk of het privaatrecht of het publiekrecht van toepassing is of wellicht
beide
• Het komt zelden voor dat er geen rechtsregels van toepassing zijn!
Verschil publieksrecht en privaatrecht
Publiekrecht: Het recht dat geldt tussen de overheid en de burger.
Socialezekerheidsrecht + bechermingswetten
• Ziektewet, WW, WIA, AOW, Participatiewet, etcetera
• Arbowet, ARTW, WML, etcetera
• Maar ook de Wet op de Economische Delicten
Privaatrecht: Het recht dat geldt tussen natuurlijke personen en rechtspersonen.
Burgerlijk wetboek
• Boek 1 Personen- en familierecht
• Boek 2 Rechtspersonenrecht
• Boek 3 Vermogensrecht algemeen
• Boek 4 Het Erfrecht
• Boek 5 Zakelijke rechten
, • Boek 6 Verbintenissenrecht
• Boek 7 Bijzondere overeenkomsten
• Boek 8 Verkeersmiddelen en Vervoer
• Boek 9 Gereserveerd voor intellectueel eigendom
• Boek 10 IPR
Stappenplan oplossen juridische casus
1. Het formuleren van een feitelijk geschil
• Het formuleren van het geschil in niet-juridische bewoordingen.
Orde in de chaos scheppen
• Beschrijven in enkele zinnen (dus niet hele casus samenvatten)
Structuur aanbrengen in het gesprek
Welke feiten hebben zich voorgedaan?
• Bij juiste formulering van het feitelijke geschil wordt duidelijk de kern van het probleem
benoemd
Helder beeld krijgen van het geschil
Waarom draait het geschil precies?
• Goed checken of formulering feitelijk geschil overeenkomt met adviesvraag
Wat omvat de adviesvraag precies?
• Oplossen van het feitelijk geschil is het uiteindelijke doel waar naartoe gewerkt wordt.
Wat wil de ene partij van de andere partij?
, 2. Selecteer feiten en rechtsregels
Welke rechtsregels zijn van toepassing?
Wat zijn de rechtsgevolgen en de rechtsvoorwaarden van deze rechtsregels?
Welke feiten zijn relevant?
De juridisch relevante feiten die genoemd worden in de rechtsregels
Sluiten de feiten aan op de rechtsregel?
Beantwoorden de juridisch relevante feiten aan de rechtsvoorwaarden?
Hiermee is de juridische diagnose voltooid;
nu volgt de analyse
3. Begin juridische analyse
Begin de analyse door het formuleren van de hoofdrechtsvrag(en):
Basis:
De adviesvraag
De feitelijke situatie
Rechtsgevolg van de toepasselijke rechtsregel
4. Maak deel rechtsvragen
Specificeer de analyse door de deelrechtsvragen te formuleren:
Deel de hoofdrechtsvraag op in deelrechtsvragen. Vaak heb je meerdere rechtsregels
nodig, waaruit verschillende rechtsvoorwaarden vloeien.
Formuleer deelrechtsvragen over onduidelijke of onbekende juridische begrippen uit
de hoofdrechtsvraag of de deelrechtsvragen
Beoordeel wat je verder moet onderbouwen en doe daar onderzoek naar
5. Analyseren
Analyseren en beantwoorden van de deelrechtsvragen
1. Analyseer de deelrechtsvragen door gebruik te maken van de juridische literatuur,
jurisprudentie en parlementaire stukken – je hebt niet genoeg aan de wet!!
2. Pas de uitkomsten van de analyse toe op de feiten uit de situaties door jezelf de
vraag te stellen of de feiten uit de situaties volledig aansluiten op de
deelrechtsvragen?
Ja: dan is dus aan alle voorwaarden voldaan en volgt het rechtsgevolg!
Nee: dan ook geen rechtsgevolg!
Bijeenkomst 3.6 – Einde van de arbeidsovereenkomst, pensioen en AOW
, Kennisclip – AOW en pensioen
AOW is het basisinkomen na een medewerker de pensioengerechtigde leeftijd heeft bereikt. Dit is op
dit moment 67 jaar en loopt langzaam op. Alleenstaande krijgen netto 1200 euro in de maand,
samenwonende of gehuwde krijgen netto 800 euro in de maand. Je krijgt volledige AOW wanneer je
de 50 jaar voor je met pensioen ging in Nederland hebt gewoond en gewerkt.
Het pensioen staat op drie staanders; het staatspensioen (AOW), het bedrijfspensioen
(ondernemingspensioen en bedrijfstakpensioen) en de particuliere verzekeraar. Het staatspensioen
is vrijwel voor iedereen hetzelfde en de andere twee zijn naar rato dat je gewerkt hebt en hoeveel je
hebt verdiend of zelf hebt gespaard.
Er zijn drie wetten die het pensioen omvatten; De algemene ouderdomswet (AOW), de wet
verplichte deelneming bedrijfstakpensioen en de pensioenwet.
Daarnaast zijn er drie regelingen die we in deze les behandelen. Het beschikbare premiestelsel is een
percentage van wat je hebt gespaard aan pensioen, de middelloonregeling is afhankelijk van het
aantal dienstjaren en hoeveel je verdienden aan loon en de eindloonregeling is afhankelijk van je
verdiende loon voor je met pensioen ging.
Pensioenbreuk is het wel en niet opbouwen van pensioen bij verschillende werkgevers. Per
werkgever bouw je een eigen stukje pensioen op, aan het eind wordt dit bij elkaar opgeteld en komt
hier een bedrag uit.
Kennisclip – ontbindende voorwaarden
Een ontbindende voorwaarden is een toekomstige onzekere gebeurtenis waardoor een AO kan
eindigen. Hier staat niks over in het arbeidsrecht, maar wordt door de hoge raad in de volgende
gevallen toegekend;
1. Verenigbaar met het ontslagstelsel
Wanneer er voor een geval regels bestaan, moet de beëindiging via deze regels gedaan
worden.
2. Niet afhankelijk van wil
Moet objectief bepaalbaar zijn. Er mag niet vooraf worden vastgesteld wanneer de
voorwaarden intreedt.
3. Objectief bepaalbaar
Zo concreet mogelijk opstellen, inclusief tijd/ datum.
4. Arbeidsovereenkomst = zinloos/ inhoudsloos
Zodra de ontbindende voorwaarden intreedt.
Het moet wel naar redelijkheid en billijkheid worden bepaald, omdat er veel gevolgen voor de
werknemer aanhangen. De werkgever moet de ontbindende voorwaarden duidelijk aangeven vooraf
en wanneer het bijna intreedt en wijzen op de gevolgen die het heeft voor de werknemer wanneer
dit gebeurt. OV inroepen moet heel duidelijk gebeuren en de werkgever moet doorzetten, een
tweede keer wordt niet geaccepteerd.
Hoofdstuk 7 – beëindiging van de overeenkomst
7.1 Het einde van een arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd
De arbeidsovereenkomst eindigt van rechtswegen, wanneer de tijd is verstreken die tussen partijen
is overeengekomen of door de wet wordt aangegeven. Artikel 7:667 lid 1 BW. Bij een einde van
