Samenvatting Ontwikkelingspsychopathologie
Hoofdstuk 1 Introductie
Ontwikkelingspsychopathologie: de wetenschappelijke discipline die onderzoekt hoe psychische
stoornissen ontstaan en zich ontwikkelen.
Het hoofdstuk in 10 punten:
1. Ontwikkelingspsychopathologie: Een benadering die inzichten uit verschillende
wetenschappelijke disciplines en theorieën combineert en integreert (integratieve
benadering)
2. Psychiatrie is een medisch specialisme, ontwikkelingspsychopathologie is een integratieve
benadering.
3. Kinderen staan in de loop van hun leven voor meerdere leeftijdsgebonden opgaven. Het
adequaat volbrengen van deze opgaven draagt bij aan de psychische gezondheid.
4. Het actuele gedrag van een kind is altijd het gevolg van vroegere ervaringen en eisen die de
huidige situatie aan het kind stelt.
5. De oorzaak van psychopathologie van een kind ligt niet perse in zijn verleden.
6. Een psychische stoornis kent nooit slechts een oorzaak, en is altijd het resultaat van een
wisselwerking tussen biologische factoren en omgevingsfactoren.
7. Of het gedrag van een kind adequaat is hangt af van diens leeftijd. Gedrag dat op jonge leeftijd
adequaat is, kan als het op latere leeftijd voorkomt op een stoornis wijzen.
8. Elk kind is uniek, dat geldt ook voor kinderen met een psychische stoornis.
9. Je weet pas wat een afwijkende ontwikkeling is als je weet de normale, gemiddelde
ontwikkeling is. Bovendien spelen culturele opvattingen een belangrijke rol bij het normaal
vinden.
10. Gedrag vindt nooit in een vacuüm plaats, maar altijd in een sociale, culturele en
maatschappelijke omgeving die het gedrag beïnvloedt.
Begrippen:
Ontwikkelingspsychologie: normale ontwikkeling
Klinische psychologie: afwijkende ontwikkeling
Pedagogie: de opvoeding
Kinderpsychiatrie: psychiatrische ziekten
Biologie: erfelijkheid en lichamelijke rijping
Sociologie: maatschappelijke processen
Antropologie: culture normen en waarden
Epidemiologie: het voorkomen van ziekten en stoornissen onder de bevolking
Differentiaal diagnose: op welke stoornissen lijkt het?
Comorbiditeit: met welke stoornis gaat de betreffende stoornis samen?
Prevalentie: hoe vaak komt de stoornis voor?
, Hoofdstuk 2 Classificatie, diagnose en epidemiologie
Classificatie:
Categoriale benadering: DSM – IV
- assen / dichotoom / co-morbiditeit / consensus
Dimensionele benadering: o.a. CBCL
- onderzoek / dimensionaal / verschillende informanten (vragenlijst)
Het hoofdstuk in 10 punten:
1. Classificatie: is het beschrijven, onderscheiden, ordenen van kenmerken van een object,
situatie of persoon. Bij psychopathologie gaat het daarbij om de kenmerken van iemands
gedrag en belevingen.
2. Diagnose: Als een gespecialiseerde hulpverlener op de grond van een combinatie van
gedragskenmerken een stoornis vaststelt.
3. Classificatie en diagnostiek zijn in de praktijk met elkaar verweven.
4. DSM: afkorting van: Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders
5. DSM: gebaseerd op categorieën, iemand heeft iets wel of heeft iets niet.
6. Classificatie dimensies: iemand heeft een stoornis in een bepaalde mate: licht matig of ernstig
7. Classificatie alleen is onvoldoende om te weten welke hulp iemand nodig heeft. Daarvoor is
ook diagnostiek nodig.
8. Co-morbiditeit: als iemand twee of meer psychische stoornissen tegelijkertijd heeft.
9. Een hulpverlener die werkt met verschillende informanten hoort vaak verschillende verhalen
en interpretaties. Die verschillen kunnen helpen om erachter te komen wat er precies met een
kind aan de hand is.
10. Een DSM-label is het ‘paspoort’ naar hulp, wellicht krijgen meer mensen een label dan op de
grond van hun klachten gerechtvaardigd is.
Hoofdstuk 1 Introductie
Ontwikkelingspsychopathologie: de wetenschappelijke discipline die onderzoekt hoe psychische
stoornissen ontstaan en zich ontwikkelen.
Het hoofdstuk in 10 punten:
1. Ontwikkelingspsychopathologie: Een benadering die inzichten uit verschillende
wetenschappelijke disciplines en theorieën combineert en integreert (integratieve
benadering)
2. Psychiatrie is een medisch specialisme, ontwikkelingspsychopathologie is een integratieve
benadering.
3. Kinderen staan in de loop van hun leven voor meerdere leeftijdsgebonden opgaven. Het
adequaat volbrengen van deze opgaven draagt bij aan de psychische gezondheid.
4. Het actuele gedrag van een kind is altijd het gevolg van vroegere ervaringen en eisen die de
huidige situatie aan het kind stelt.
5. De oorzaak van psychopathologie van een kind ligt niet perse in zijn verleden.
6. Een psychische stoornis kent nooit slechts een oorzaak, en is altijd het resultaat van een
wisselwerking tussen biologische factoren en omgevingsfactoren.
7. Of het gedrag van een kind adequaat is hangt af van diens leeftijd. Gedrag dat op jonge leeftijd
adequaat is, kan als het op latere leeftijd voorkomt op een stoornis wijzen.
8. Elk kind is uniek, dat geldt ook voor kinderen met een psychische stoornis.
9. Je weet pas wat een afwijkende ontwikkeling is als je weet de normale, gemiddelde
ontwikkeling is. Bovendien spelen culturele opvattingen een belangrijke rol bij het normaal
vinden.
10. Gedrag vindt nooit in een vacuüm plaats, maar altijd in een sociale, culturele en
maatschappelijke omgeving die het gedrag beïnvloedt.
Begrippen:
Ontwikkelingspsychologie: normale ontwikkeling
Klinische psychologie: afwijkende ontwikkeling
Pedagogie: de opvoeding
Kinderpsychiatrie: psychiatrische ziekten
Biologie: erfelijkheid en lichamelijke rijping
Sociologie: maatschappelijke processen
Antropologie: culture normen en waarden
Epidemiologie: het voorkomen van ziekten en stoornissen onder de bevolking
Differentiaal diagnose: op welke stoornissen lijkt het?
Comorbiditeit: met welke stoornis gaat de betreffende stoornis samen?
Prevalentie: hoe vaak komt de stoornis voor?
, Hoofdstuk 2 Classificatie, diagnose en epidemiologie
Classificatie:
Categoriale benadering: DSM – IV
- assen / dichotoom / co-morbiditeit / consensus
Dimensionele benadering: o.a. CBCL
- onderzoek / dimensionaal / verschillende informanten (vragenlijst)
Het hoofdstuk in 10 punten:
1. Classificatie: is het beschrijven, onderscheiden, ordenen van kenmerken van een object,
situatie of persoon. Bij psychopathologie gaat het daarbij om de kenmerken van iemands
gedrag en belevingen.
2. Diagnose: Als een gespecialiseerde hulpverlener op de grond van een combinatie van
gedragskenmerken een stoornis vaststelt.
3. Classificatie en diagnostiek zijn in de praktijk met elkaar verweven.
4. DSM: afkorting van: Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders
5. DSM: gebaseerd op categorieën, iemand heeft iets wel of heeft iets niet.
6. Classificatie dimensies: iemand heeft een stoornis in een bepaalde mate: licht matig of ernstig
7. Classificatie alleen is onvoldoende om te weten welke hulp iemand nodig heeft. Daarvoor is
ook diagnostiek nodig.
8. Co-morbiditeit: als iemand twee of meer psychische stoornissen tegelijkertijd heeft.
9. Een hulpverlener die werkt met verschillende informanten hoort vaak verschillende verhalen
en interpretaties. Die verschillen kunnen helpen om erachter te komen wat er precies met een
kind aan de hand is.
10. Een DSM-label is het ‘paspoort’ naar hulp, wellicht krijgen meer mensen een label dan op de
grond van hun klachten gerechtvaardigd is.
