Samenvatting PFE tentamen

Personen/Familie/Erfrecht
Week 1

- Rechtsbevoegdheid (1:1 BW) moet onderscheiden worden van :
 Handelingsbevoegdheid  bevoegdheid tot zelfstandig verrichten van specifieke
rechtshandelingen.
 Handelingsbekwaamheid  mogelijkheid zelfstandig verrichten rechtshandelingen
in algemeen  bijv: onder curatele gestelde/minderjarigen zonder toestemming
- 1:2 BW doodgeboren kind heeft nooit bestaan
- 1:3  bloed- en aanverwantschap
- Familierechtelijke betrekking  juridische zin voor bloedverwantschap  valt vaak samen
met normaal bloedverwantschap  maar niet bij bijv; adoptie  graad = aantal geboorten
het veroorzaakt heeft
- Naamrecht  vanaf 1:4
 Voornaam ; in geboorteakte  mag niet ongepast / overeenkomen met
geslachtsnaam (tenzij ook gebruikelijke voornaam)
o Wijzigen voornaam  makkelijker dan geslachtsnaam  1:20a lid1 jo 1:4 lid
4  op verzoek van persoon of vertegenwoordiger bij rechtbank
 Geslachtsnaam ; 1:5 BW
o Wijziging  alleen door de Kroon (1:7)
o Sinds herziening kan bij erkenning door de vader, gekozen worden welke
naam  indien niet gekozen , lid 5 van toepassing.
 1:5 lid 8  binnen een gezin moet een eenheid van naam bestaan  geslachtsnaam
eerste kind ook voor de andere kinderen  lid 7 = uitzondering.
 1:9  getrouwd (geweest of bent) / hertrouwd ; kan dubbele geslachtsnaam  lid
2; deze bevoegdheid ontnemen.
 Burghartz / Zwitserland 1995  EHRM ; recht op naam valt onder artikel 8 EVRM.
 1:6  dwingend bewijs door geboorteakte, ten aanzien van geslachtsnaam.
 1:8 jo 6:162  onrechtmatig om naam van een ander te voeren zonder toestemming
- Afstammingsrecht  in 1998 en 2014 sterk veranderd (bijv; verschil tussen kind binnen en
buiten huwelijk)
 Valkenhorst-uitspraak 1994 HR ; een kind heeft recht te weten van wie hij afstamt
 niet op donorinseminatie ; op bepaalde termijn wel gegevens beschikbaar (bijv
medische)  alleen met schriftelijke toestemming mag kind alles weten.
 Sinds 2014 kan een kind ook 2 moeders hebben gaat niet om biologisch  1:198
lid 1 sub b-d
- Draagmoederschap  geen wet in BW  moet via adoptie?  er is wel een
conceptwetsvoorstel : ‘Wet kind, draagmoederschap en afstamming’ : hierbij is draagmoeder
geen juridische moeder maar alleen de vrouw waar het kind uit komt  nieuwe
familierechtelijke betrekking = gerechtelijke toekenning ouderschap  kern is in nieuwe
afdeling 1.11.7 met 11 voorwaarden voor verzoek
- 1:199  vader van een kind :
 Tijdens geboorte gehuwd/geregistreerd partnerschap
 Erkend heeft
 Geadopteerd
 Gerechtelijk vastgesteld
- Kroonarrest geleid tot wijzigingen in ontkenningsmogelijkheden

, - 1:200 lid 1  vader/moeder/kind kan ontkennen als vader niet biologisch is
 Lid 2 en 3 ; dit kan niet wanneer de man voor het huwelijk op de hoogte was van
zwangerschap, of had ingestemd met de bijv inseminatie.
 Indien de moeder de vader heeft bedrogen, kan alleen de vader ontkennen.
 Rechtsgevolgen ontkenning in 1:202 ; vaderschap geacht nimmer gevolg te hebben.
- Erkenning :
 Gevolgen :
o Kind kan nu ook die geslachtsnaam krijgen
o Gezamenlijk gezag
o Recht op omgang
o Levensonderhoud verstrekken verplicht
o Van belang voor erfrecht (4:10 lid 3)
o Van belang voor nationaliteit
 Afdeling 3 van boek 1 (artikel 203)
 Vernietiging erkenning  1:205
 De meemoeder (lesbisch koppel) bij inseminatie is niet van rechtswege juridisch
ouder als de donor bekend is  moet dan erkennen (kan ook adoptie/gerechtelijke
vaststelling, maar moeilijker)  de moeders en bio vader kunnen kiezen wie ouder
is; contractsvrijheid in afstammingsrecht (moeder zal besluiten)
 De bekende donor die family life heeft met het kind, kan rechtbank verzoeken voor
vervangende toestemming erkenning
- Gerechtelijke vaststelling  gedwongen erkenning:
 Wel terugwerkende kracht
 1:207 lid 1  hij is verwekker / instemmende (tijdens verwekken) levensgezel
 Levensgezel (en niet biologisch)  kind kan dit niet ontkennen
- Geboorteakte ontbreekt  bezit van staat bewijst het? 1:209
- Afstammingszaken  minderjarige kind vertegenwoordigd door bijzondere curator
- Adoptie  gewijzigd in 1998 en 2001 :
 Wie?  1, of 2 personen die zouden mogen trouwen (1:227)
 2 personen?  moeten 3 jaar hebben samengeleefd (lid 2)
 Adoptie moet in kennelijk belang kind zijn + kind hoeft niks te verwachten van
biologische ouder + de 7 voorwaarden in 1:228 lid 1
 Voornaam niet bekend  1:227 lid 5 ; door rechter
 Juridische afstammingsbanden ontstaan en gaan teniet met bio ouders = volle/sterke
adoptie
 Herroeping  1:131 lid 1


Week 2

- 1:233  minderjarigen
 Rechtsgevolgen in 1:234
 Soms geen toestemming nodig; als dat verondersteld verleend te zijn (tenzij bezwaar van
vertegenwoordiger)
 Toestemming hoeft niet schriftelijk, mag wel vereist worden  bewijslast ligt bij de
wederpartij van minderjarige
- Handelingsonbekwamen  rechtsgevolgen in 3:32 lid 2
 Minderjarigen zonder toestemming + toestemming mag niet verondersteld worden