Groene chemie
Het streven naar verduurzaming in de chemische industrie wordt groene chemie genoemd.
Hierbij kijk je naar de duurzaamheid van een reactie. Met de atoomeconomie bepaal je
hoe efficiént een productieprocess is: atoomeconomie = massagewenst product : massabeginstoffen x
100%.
De theoretische opbrengst is de massa van het product die volgens een kloppende
reactievergelijking maximaal bij een aflopende reactie kan ontstaan.
Het rendement = pracktische opbrengst : theoretische opbrengst x 100%.
In de E-factor van een synthese wordt de informatie uit de atoomeconomie en het
rendement gecombineerd. Het is een maat voor de hoeveelheid afval die ontstaat bij een
productieprocess. E-factor = (massabeginstoffen - massagewenst product) : massagewenst product
De vervuilingsfactor Q gaat over het soort afval, het is de mate waarin een stof vervuilend
is.
De grenswaarde van een stof geeft de maximale toegestane hoeveelheid in mg per m3
lucht. In Binas (97A) staan grenswaarde van stoffen met een TGG (tijd gewogen
gemiddelde) van 8 uur. Stoffen die erg giftig zijn hebben een erg lage grenswaarde, die vaak
wordt uitgedrukt in ppb (parts per billion).
Percentage stof = hoeveelheid stof : hoeveelheid mengsel x 100%
Promillage stof = hoeveelheid stof : hoeveelheid mengsel x 1000%
Aantal ppm = hoeveelheid stof : hoeveelheid mengsel x 106 ppm
Aantal ppb = hoeveelheid stof : hoeveelheid mengsel x 109 ppb
De energiebalans omschrijft dat bij de verschillende soorten energie die bij chemische
reacties kunnen ontstaan de totale hoeveelheid energie altijd constant blijft.
De wet van behoud van energie is altijd van toepassing. Bij alle processen treedt een
energie-effect op die exotherm of endotherm is. ΔE = Ereactieproduct - Ebeginstoffen
De vrijgekomen energie (vaak in warmte) heet de reactiewarmte. Deze kan je berekenen
mbv de vormingswarmte van de deelnemende stoffen (Binas 57AB).
De reactienselheid (aantal mol dat per seconde ontstaat/verdwijnt uit 1L) wordt bepaald
door:
- Verdelingsgraad: hoe fijner de stof is verdeeld, des te sneller verloopt de reactie
- Soort stof: sommige stoffen regaeren sneller dan anderen
- Concentratie: bij een grotere concentratie verloopt de reactie sneller
- Temperatuur: bij een hogere temperatuur verloopt de reactie sneller
- Katalysator: bij aanwezigheid van een katalysator verloopt de reactie sneller
De insteltijd is de tijd tussen het begin van de reactie en het intreden van de
evenwichtsstand.
Het streven naar verduurzaming in de chemische industrie wordt groene chemie genoemd.
Hierbij kijk je naar de duurzaamheid van een reactie. Met de atoomeconomie bepaal je
hoe efficiént een productieprocess is: atoomeconomie = massagewenst product : massabeginstoffen x
100%.
De theoretische opbrengst is de massa van het product die volgens een kloppende
reactievergelijking maximaal bij een aflopende reactie kan ontstaan.
Het rendement = pracktische opbrengst : theoretische opbrengst x 100%.
In de E-factor van een synthese wordt de informatie uit de atoomeconomie en het
rendement gecombineerd. Het is een maat voor de hoeveelheid afval die ontstaat bij een
productieprocess. E-factor = (massabeginstoffen - massagewenst product) : massagewenst product
De vervuilingsfactor Q gaat over het soort afval, het is de mate waarin een stof vervuilend
is.
De grenswaarde van een stof geeft de maximale toegestane hoeveelheid in mg per m3
lucht. In Binas (97A) staan grenswaarde van stoffen met een TGG (tijd gewogen
gemiddelde) van 8 uur. Stoffen die erg giftig zijn hebben een erg lage grenswaarde, die vaak
wordt uitgedrukt in ppb (parts per billion).
Percentage stof = hoeveelheid stof : hoeveelheid mengsel x 100%
Promillage stof = hoeveelheid stof : hoeveelheid mengsel x 1000%
Aantal ppm = hoeveelheid stof : hoeveelheid mengsel x 106 ppm
Aantal ppb = hoeveelheid stof : hoeveelheid mengsel x 109 ppb
De energiebalans omschrijft dat bij de verschillende soorten energie die bij chemische
reacties kunnen ontstaan de totale hoeveelheid energie altijd constant blijft.
De wet van behoud van energie is altijd van toepassing. Bij alle processen treedt een
energie-effect op die exotherm of endotherm is. ΔE = Ereactieproduct - Ebeginstoffen
De vrijgekomen energie (vaak in warmte) heet de reactiewarmte. Deze kan je berekenen
mbv de vormingswarmte van de deelnemende stoffen (Binas 57AB).
De reactienselheid (aantal mol dat per seconde ontstaat/verdwijnt uit 1L) wordt bepaald
door:
- Verdelingsgraad: hoe fijner de stof is verdeeld, des te sneller verloopt de reactie
- Soort stof: sommige stoffen regaeren sneller dan anderen
- Concentratie: bij een grotere concentratie verloopt de reactie sneller
- Temperatuur: bij een hogere temperatuur verloopt de reactie sneller
- Katalysator: bij aanwezigheid van een katalysator verloopt de reactie sneller
De insteltijd is de tijd tussen het begin van de reactie en het intreden van de
evenwichtsstand.
