1. KENNISMAKING PSYCHOLOGIE
Psychologie is geen : pseudopsychologie, achterhaalde methoden en pseudopsychologen,
intuïtieve mensenkennis.
Psychologie= de leer van de geest(=psychè)
Functieleer= de studie van de menselijke functies( denken, waarnemen, geheugen,
motivatie, fantaseren)
Algemene psychologie: bestuderen van algemene processen en niet van het afwijkende.
1.1 Definitie van de psychologie
Psychologie= de wetenschappelijke studie van het gedrag en de mentale activiteiten van
een individu. (menswetenschap)
1.2 Wetenschappelijke psychologie en intuïtieve mensenkennis
Niet kennen
1.3 Geschiedenis van de psychologie
1.3.1 verre voorgeschiedenis
-psychologie is zo oud als de mens zelf (voorwetenschappelijke psychologie= nog niet
wetenschap)
- Oudheid: filosofie hield zich bezig met psychologische kwesties
Vooruitgang in zoeken naar kennis en inzicht
Vierde eeuw voor christus in het oude griekenland
Socrates, Plato en Aristoteles –> expliciete manier inlaten met allerlei vragen
en de systematiek die ze aanbrachten in hun inzichten.
- Middeleeuwen: weinig filosofie( weinig psychologische thema’s)
1.3.2 Meer directe voorgeschiedenis
- ONTWIKKELINGEN FILOSOFIE 1e insteek
Rationalisme: Descartes
o De rede is de enige manier om tot kennis te komen
o Res cogitans (=geest) – res extensa (=lichaam)= dualisme
De mens is lichaam en geest. Dier is lichaam =
o Methodische twijfel= alle bestaande zekerheden tussen haakjes
plaatsen tot een nieuw en geldig kennissysteem komen.
‘Ik denk dus ik besta’
Empirisme: John locke
o Kennis is macht
o Denken vertroebelt de waarneming
o Tabula rasa
o Het enige waar je zeker van kan zijn is wat je kan waarnemen
o Wetenschappelijke bewustzijnspsychologie
, ‘Het enige waar je zeker van kan zijn is dat wat je kan
waarnemen’
Rationalisme Empirisme
Descartes Locke
Denken, overdenken Naar buiten, doen; niet denken
Subjectieve interpretatie
Vergissing; vertroebeld waarheid vind
empirisme
- IMPULSEN VANUIT NATUURWETENSCHAPPEN 2e insteek
Nieuwe ontdekkingen-> nieuwe vragen
Psychofysica (vroegere wetenschap): onder andere Wet van Weber
1.3.3 Psychologie als zelfstandige wetenschap/ Psychologie als wetenschap bwz
1) Wundt en het structuralisme ( Edward Titchener, leerling van Wilhelm Wundt)
1879: eerste laboratorium voor wetenschappelijke psychologie( in leipzig)
Vooral studie van de waarneming
Structuur van het bewustzijn onderzoeken
= experimentele bewustzijnspsychologie
= Scheikunde van de geest = structuralisme
= Introspectie(naar binnen kijken) en experimenten
2) Het functionalisme (VS)
Functie van het bewustzijn (mental activities) = functionalistische
bewustzijnspsychologie
Dierproeven -> afleiden hoe het er bij de mens aan toe gaat
Zeer abstracte doelstelling en voornamelijk praktische vragen
Externe observatie -> puzzels en doolhoven voorschotelen en toe kijken
weke fouten men maakt.
1.3.4 Behaviorisme (VS) (John Broadus Watson)
= Het enige waar je iets met zekerheid over kan zeggen is dat wat je ziet
(=gedrag) (=behavior) (=geen bewustzijnspsychologie)
Louter beschrijven van S-R connecties
1.3.5 Nieuwe klemtonen in Europa
- De gestaltpsychologie (Wolfgang Kohler, Kurt Lewin)
Gestalt= figuur, vorm, patroon
Waarnemen is geen apart registreren van afzonderlijke indrukken, maar
wel een onmiddellijk vatten van de Gestalt
Psychologie is geen : pseudopsychologie, achterhaalde methoden en pseudopsychologen,
intuïtieve mensenkennis.
Psychologie= de leer van de geest(=psychè)
Functieleer= de studie van de menselijke functies( denken, waarnemen, geheugen,
motivatie, fantaseren)
Algemene psychologie: bestuderen van algemene processen en niet van het afwijkende.
1.1 Definitie van de psychologie
Psychologie= de wetenschappelijke studie van het gedrag en de mentale activiteiten van
een individu. (menswetenschap)
1.2 Wetenschappelijke psychologie en intuïtieve mensenkennis
Niet kennen
1.3 Geschiedenis van de psychologie
1.3.1 verre voorgeschiedenis
-psychologie is zo oud als de mens zelf (voorwetenschappelijke psychologie= nog niet
wetenschap)
- Oudheid: filosofie hield zich bezig met psychologische kwesties
Vooruitgang in zoeken naar kennis en inzicht
Vierde eeuw voor christus in het oude griekenland
Socrates, Plato en Aristoteles –> expliciete manier inlaten met allerlei vragen
en de systematiek die ze aanbrachten in hun inzichten.
- Middeleeuwen: weinig filosofie( weinig psychologische thema’s)
1.3.2 Meer directe voorgeschiedenis
- ONTWIKKELINGEN FILOSOFIE 1e insteek
Rationalisme: Descartes
o De rede is de enige manier om tot kennis te komen
o Res cogitans (=geest) – res extensa (=lichaam)= dualisme
De mens is lichaam en geest. Dier is lichaam =
o Methodische twijfel= alle bestaande zekerheden tussen haakjes
plaatsen tot een nieuw en geldig kennissysteem komen.
‘Ik denk dus ik besta’
Empirisme: John locke
o Kennis is macht
o Denken vertroebelt de waarneming
o Tabula rasa
o Het enige waar je zeker van kan zijn is wat je kan waarnemen
o Wetenschappelijke bewustzijnspsychologie
, ‘Het enige waar je zeker van kan zijn is dat wat je kan
waarnemen’
Rationalisme Empirisme
Descartes Locke
Denken, overdenken Naar buiten, doen; niet denken
Subjectieve interpretatie
Vergissing; vertroebeld waarheid vind
empirisme
- IMPULSEN VANUIT NATUURWETENSCHAPPEN 2e insteek
Nieuwe ontdekkingen-> nieuwe vragen
Psychofysica (vroegere wetenschap): onder andere Wet van Weber
1.3.3 Psychologie als zelfstandige wetenschap/ Psychologie als wetenschap bwz
1) Wundt en het structuralisme ( Edward Titchener, leerling van Wilhelm Wundt)
1879: eerste laboratorium voor wetenschappelijke psychologie( in leipzig)
Vooral studie van de waarneming
Structuur van het bewustzijn onderzoeken
= experimentele bewustzijnspsychologie
= Scheikunde van de geest = structuralisme
= Introspectie(naar binnen kijken) en experimenten
2) Het functionalisme (VS)
Functie van het bewustzijn (mental activities) = functionalistische
bewustzijnspsychologie
Dierproeven -> afleiden hoe het er bij de mens aan toe gaat
Zeer abstracte doelstelling en voornamelijk praktische vragen
Externe observatie -> puzzels en doolhoven voorschotelen en toe kijken
weke fouten men maakt.
1.3.4 Behaviorisme (VS) (John Broadus Watson)
= Het enige waar je iets met zekerheid over kan zeggen is dat wat je ziet
(=gedrag) (=behavior) (=geen bewustzijnspsychologie)
Louter beschrijven van S-R connecties
1.3.5 Nieuwe klemtonen in Europa
- De gestaltpsychologie (Wolfgang Kohler, Kurt Lewin)
Gestalt= figuur, vorm, patroon
Waarnemen is geen apart registreren van afzonderlijke indrukken, maar
wel een onmiddellijk vatten van de Gestalt
