2.8 de rechtstaat in internationaal perspectief
- UVRM: Universele Verklaring rechten van de Mens (1948). Het UVRM is een
intentieverklaring en geen verdrag, dus is ze niet bindend.
- EVRM: Europees verdrag van de Rechten van de Mens (1950). De rechten die hierin staan
zijn wel afdwingbaar, eerst bij de nationale rechter en zo nodig bij het Europees Strafhof
- Handvest van de Grondrechten van de EU (2009), een moderne catalogus van de
grondrechten.
Internationale verdragen zorgen ervoor dat je als burger een dubbele garantie hebt dat je
grondrechten en vrijheden worden gerespecteerd: bij de rechter kan je je beroepen op de eigen
grondwet en op de internationale verdragen.
Internationaal recht:
Internationale rechtbanken ( in den haag)
- Internationaal gerechtshof: rechtsverschillen tussen staten
- Oorlogstribunalen: berecht oorlogsmisdadigers, niet permanent.
- Internationaal strafhof: wanneer landen verdachten niet zelf willen of kunnen berechten,
wel permanent.
Opsporing, rechtspraak en straffen in andere landen.
Opsporing:
In de VS is uitlokking wel toegestaan, in Nederland is het verboden. Uitlokking: Een verdachte
verleiden tot het plegen van een misdrijf waarvan niet vaststaat dat hij dat anders ook had gedaan.
Voorbeeld: Een Amerikaanse drugsagent mag een gesprek aanknopen met iemand om te kijken of
diegene drugs wil kopen. Als de persoon hierbij aangeeft drugs te willen kopen wordt hij direct
gearresteerd.
Wat wel mag in Nederland is wetovertreders lokken met een lokmiddel, agenten mogen zich online
bijvoorbeeld voordoen als minderjarige om kindermisbruikers op te sporen.
Rechtspraak: juryrechtspraak
Jury: Een groep burgers die namens de samenleving bepaalt of de verdachte schuldig is of niet.
In Nederland is de juryrechtspraak in 1813 afgeschaft, voorstanders van juryrechtspraak: de
rechtspraak wordt er democratischer door, en de bevolking krijgt meer inzicht op hoe het recht
werkt. Tegenstanders: Juryleden gaan zich meer laten leiden door emoties ipv feiten, een
professionele rechter kijkt alleen naar de feiten. De Juryrechtspraak is er wel in België, Frankrijk en
VS. Echter, in de meeste landen bepaalt de rechter de straf.
De zwaarste straf in Nederland is levenslang, na 25 jaar kan er een verzoek tot vrijlating ingediend
worden waarbij wordt gekeken naar de kans op herhaling en welke impact vrijlating heeft op
slachtoffers en nabestaanden. In Nederland (en de EU) kan de doodstraf niet worden opgelegd:
Artikel 114, grondwet
DOODSTRAF:
Voorstanders: Tegenstanders:
Schrikt af Schrikt niet of nauwelijks af
Dader kan niet recidiveren Staat mag zich niet verlagen tot moordenaar
Goedkoper dan langdurige celstraf Bij vergissing is straf niet terug te draaien
, -
- UVRM: Universele Verklaring rechten van de Mens (1948). Het UVRM is een
intentieverklaring en geen verdrag, dus is ze niet bindend.
- EVRM: Europees verdrag van de Rechten van de Mens (1950). De rechten die hierin staan
zijn wel afdwingbaar, eerst bij de nationale rechter en zo nodig bij het Europees Strafhof
- Handvest van de Grondrechten van de EU (2009), een moderne catalogus van de
grondrechten.
Internationale verdragen zorgen ervoor dat je als burger een dubbele garantie hebt dat je
grondrechten en vrijheden worden gerespecteerd: bij de rechter kan je je beroepen op de eigen
grondwet en op de internationale verdragen.
Internationaal recht:
Internationale rechtbanken ( in den haag)
- Internationaal gerechtshof: rechtsverschillen tussen staten
- Oorlogstribunalen: berecht oorlogsmisdadigers, niet permanent.
- Internationaal strafhof: wanneer landen verdachten niet zelf willen of kunnen berechten,
wel permanent.
Opsporing, rechtspraak en straffen in andere landen.
Opsporing:
In de VS is uitlokking wel toegestaan, in Nederland is het verboden. Uitlokking: Een verdachte
verleiden tot het plegen van een misdrijf waarvan niet vaststaat dat hij dat anders ook had gedaan.
Voorbeeld: Een Amerikaanse drugsagent mag een gesprek aanknopen met iemand om te kijken of
diegene drugs wil kopen. Als de persoon hierbij aangeeft drugs te willen kopen wordt hij direct
gearresteerd.
Wat wel mag in Nederland is wetovertreders lokken met een lokmiddel, agenten mogen zich online
bijvoorbeeld voordoen als minderjarige om kindermisbruikers op te sporen.
Rechtspraak: juryrechtspraak
Jury: Een groep burgers die namens de samenleving bepaalt of de verdachte schuldig is of niet.
In Nederland is de juryrechtspraak in 1813 afgeschaft, voorstanders van juryrechtspraak: de
rechtspraak wordt er democratischer door, en de bevolking krijgt meer inzicht op hoe het recht
werkt. Tegenstanders: Juryleden gaan zich meer laten leiden door emoties ipv feiten, een
professionele rechter kijkt alleen naar de feiten. De Juryrechtspraak is er wel in België, Frankrijk en
VS. Echter, in de meeste landen bepaalt de rechter de straf.
De zwaarste straf in Nederland is levenslang, na 25 jaar kan er een verzoek tot vrijlating ingediend
worden waarbij wordt gekeken naar de kans op herhaling en welke impact vrijlating heeft op
slachtoffers en nabestaanden. In Nederland (en de EU) kan de doodstraf niet worden opgelegd:
Artikel 114, grondwet
DOODSTRAF:
Voorstanders: Tegenstanders:
Schrikt af Schrikt niet of nauwelijks af
Dader kan niet recidiveren Staat mag zich niet verlagen tot moordenaar
Goedkoper dan langdurige celstraf Bij vergissing is straf niet terug te draaien
, -
