Leerdoelen AFP deel 2
Het skelet
2.1 skelet
Functies skelet:
Het skelet geeft vorm en steun aan het lichaam, beschermt belangrijke organen, het zorgt ervoor dat
je kunt bewegen en het maakt rode en witte bloedcellen en bloedplaatjes aan.
dit wordt gedaan door rood beenmerg.
Beenmerg bevindt zich in de holte van het bot.
De kleur van het beenmerg verandert gedurende je leven.
De botten van jonge kinderen bevatten veel rood beenmerg.
Naarmate je ouder wordt verandert dat in geel beenmerg.
Op de plekken waar je lichaam veel bloedcellen nodig heeft, blijft het beenmerg rood.
Rood beenmerg maakt veel rode bloedcellen aan, en geel beenmerg heeft veel vetcellen.
Het eiwit collageen zit veel is collagene vezels.
Collageen is erg sterk.
Hoe meer collageen in het bindweefsel hoe sterker het weefsel.
Botten bestaan uit calciumzouten en lijmstof.
Calciumzout maakt de botten hard en stevig, en lijmstof zorgt ervoor dat de botten buigzaam blijven.
Botten van baby’s bestaan voornamelijk uit kraakbeenweefsel.
Ze bevatten veel lijmstof en zijn dus daarom ook buigzamer dan botten van een volwassene.
Later krijgen ze meer calciumzouten waardoor ze dus sterker worden.
Bij oudere kan botontkalking ontstaan, dit noem je ook wel osteoporose.
De botten worden dan erg broos en kunnen hierdoor sneller breken.
Vitamine D zit niet in je botten, maar heb je wel nodig om calciumzouten op te kunnen slaan.
Vitamine D word aangemaakt door de huid, onder invloed van UV-B stralingen.
De UV stralingen zetten een voorloper van vitamine D, om naar vitamine D.
De voorloper word ook wel ergosterol genoemd, of provitamine D/dehydrocholesterol.
Vitamine D zorgt ervoor dat je de calcium uit voedsel opneemt, en is hierom dus belangrijk voor de
botopbouw.
, Beenderen: van alle soorten functies beenderen voorbeelden kennen.
pijpbeenderen
Kenmerken:
Zowel lang als kort.
Hol van binnen.
De holte is gevuld met rood of geel beenmerg.
Functie:
De lange pijpbeenderen maken grote bewegingen mogelijk, de
gewrichten moeten dit dan wel toestaan.
Alle pijpbeenderen maken lengtegroei van het lichaam mogelijk.
Voorbeelden:
Dijbeen (lang)
Opperarmbeen (lang)
Vingerkootjes (kort)
Middenhandsbeentjes (kort)
Platte beenderen
Kenmerken:
Platte vorm.
Gevuld met roodbeenmerg (zeer bloedrijk).
Functie:
Kwetsbare organen beschermen.
Bloedcellen en bloedplaatjes aanmaken, dit kan dus door het rode
beenmerg
Voorbeelden:
Ribben
Borstbeen
Schouderblad
Schedel
Heupbeen
Sesambeentjes
Kenmerken:
Kleine botjes die in de pees liggen.
Geen verbinding met andere beenderen.
Zitten in de knieën, handen en voeten.
Functie:
Ze helpen de pezen bij beweging, omdat ze ervoor zorgen dat de spier
meer kracht op de pezen kan uitvoeren.
Voorbeelden:
Het kleinste handwortelbeentje
Knieschijf (grootste sesambeen)
Het skelet
2.1 skelet
Functies skelet:
Het skelet geeft vorm en steun aan het lichaam, beschermt belangrijke organen, het zorgt ervoor dat
je kunt bewegen en het maakt rode en witte bloedcellen en bloedplaatjes aan.
dit wordt gedaan door rood beenmerg.
Beenmerg bevindt zich in de holte van het bot.
De kleur van het beenmerg verandert gedurende je leven.
De botten van jonge kinderen bevatten veel rood beenmerg.
Naarmate je ouder wordt verandert dat in geel beenmerg.
Op de plekken waar je lichaam veel bloedcellen nodig heeft, blijft het beenmerg rood.
Rood beenmerg maakt veel rode bloedcellen aan, en geel beenmerg heeft veel vetcellen.
Het eiwit collageen zit veel is collagene vezels.
Collageen is erg sterk.
Hoe meer collageen in het bindweefsel hoe sterker het weefsel.
Botten bestaan uit calciumzouten en lijmstof.
Calciumzout maakt de botten hard en stevig, en lijmstof zorgt ervoor dat de botten buigzaam blijven.
Botten van baby’s bestaan voornamelijk uit kraakbeenweefsel.
Ze bevatten veel lijmstof en zijn dus daarom ook buigzamer dan botten van een volwassene.
Later krijgen ze meer calciumzouten waardoor ze dus sterker worden.
Bij oudere kan botontkalking ontstaan, dit noem je ook wel osteoporose.
De botten worden dan erg broos en kunnen hierdoor sneller breken.
Vitamine D zit niet in je botten, maar heb je wel nodig om calciumzouten op te kunnen slaan.
Vitamine D word aangemaakt door de huid, onder invloed van UV-B stralingen.
De UV stralingen zetten een voorloper van vitamine D, om naar vitamine D.
De voorloper word ook wel ergosterol genoemd, of provitamine D/dehydrocholesterol.
Vitamine D zorgt ervoor dat je de calcium uit voedsel opneemt, en is hierom dus belangrijk voor de
botopbouw.
, Beenderen: van alle soorten functies beenderen voorbeelden kennen.
pijpbeenderen
Kenmerken:
Zowel lang als kort.
Hol van binnen.
De holte is gevuld met rood of geel beenmerg.
Functie:
De lange pijpbeenderen maken grote bewegingen mogelijk, de
gewrichten moeten dit dan wel toestaan.
Alle pijpbeenderen maken lengtegroei van het lichaam mogelijk.
Voorbeelden:
Dijbeen (lang)
Opperarmbeen (lang)
Vingerkootjes (kort)
Middenhandsbeentjes (kort)
Platte beenderen
Kenmerken:
Platte vorm.
Gevuld met roodbeenmerg (zeer bloedrijk).
Functie:
Kwetsbare organen beschermen.
Bloedcellen en bloedplaatjes aanmaken, dit kan dus door het rode
beenmerg
Voorbeelden:
Ribben
Borstbeen
Schouderblad
Schedel
Heupbeen
Sesambeentjes
Kenmerken:
Kleine botjes die in de pees liggen.
Geen verbinding met andere beenderen.
Zitten in de knieën, handen en voeten.
Functie:
Ze helpen de pezen bij beweging, omdat ze ervoor zorgen dat de spier
meer kracht op de pezen kan uitvoeren.
Voorbeelden:
Het kleinste handwortelbeentje
Knieschijf (grootste sesambeen)