Aandacht voor de
mantelzorger
OHBOV18 – Afstuderen bachelor
HBOV
Student:
Studentnummer:
Student e-mail:
Opleiding: HBO- Bachelor Verpleegkunde
Opleidingsinstituut:
Locatie:
Docent:
E-mail docent:
Werkbegeleider:
E-mail werkbegeleider:
Inleverdatum: 11-06-2022
Aantal woorden: 5862 woorden
,Voorwoord
Voor u ligt het beroepsproduct ‘aandacht voor de mantelzorger’ voor de
afstudeermodule OHBOV18 – Afstuderen bachelor HBOV. Deze module wordt
gevolgd bij …….. te ……….. Dit innovatieverslag is geschreven om een innovatie te
ontwikkelen rondom het verbeteren van vroeg signalering en vervolgstappen bij
overbelasting van mantelzorgers. Sinds november 2020 ben ik werkzaam bij …….. in
de wijkverpleging, het betreft een zelfsturend team. Ik heb het hier erg naar mijn zin
en ik werk er met veel plezier. Om de naam van de organisatie te mogen gebruiken
heb ik toestemming gekregen van de coach. Om privacy redenen heb ik de plaats
van het desbetreffende team niet genoemd. Wanneer dit genoemd is staat er een X
of desbetreffende team in plaats van de daadwerkelijke locatie. De informatie vanuit
persoonlijke communicatie met mantelzorgers is verwerkt met een fictieve naam in
verband met privacy. Daar waar ‘de organisatie’ benoemd staat in dit beroepsproduct
kan er ook .................... gelezen worden. Daar waar ‘verpleegkundigen’ benoemd
staat in dit beroepsproduct kan er ook verpleegkundigen en verzorgenden of
zorgprofessionals gelezen worden.
Voor deze module wil ik graag mijn docent ……… bedanken voor de fijne lessen en
feedback die ze gegeven heeft. Tevens bedank ik mijn collega’s van ……….. voor de
medewerking en in het bijzonder bedank ik mijn werkbegeleider ………… voor de
feedback die ze gegeven heeft. Ook de mantelzorgers wil ik bedanken voor de
medewerking en input voor mijn beroepsproduct.
Met het inleveren van dit beroepsproduct verklaar ik dat het mijn eigen werk is en vrij
is van plagiaat.
Ik wens u veel leesplezier.
……………
………………, april 2022
2
,Samenvatting
Binnen ………. team X geven zorgprofessionals aan dat te weinig aandacht besteed
wordt aan het voorkomen van overbelasting bij mantelzorgers. Er wordt geen gebruik
gemaakt van meetinstrumenten, richtlijnen en protocollen. Zorgprofessionals willen
graag een grotere bijdrage leveren aan het voorkomen van overbelasting bij
mantelzorgers.
Het doel van dit onderzoek is om zorgprofessionals taken rondom vroeg signalering
uit te laten voeren en vervolgstappen bij een (dreigende) overbelasting in te zetten.
Hiervoor is de volgende onderzoeksvraag opgesteld: ‘Op welke wijze kunnen
zorgprofessionals van ………… team X ervoor zorgen dat overbelasting bij
mantelzorgers voorkomen wordt?’.
Om een antwoord te kunnen geven op de onderzoeksvraag is een
literatuuronderzoek en praktijkonderzoek uitgevoerd. Tijdens het praktijkonderzoek is
een enquête verstuurd naar zorgprofessionals van …………. team X. Uit de
antwoorden blijkt dat zorgprofessionals te weinig kennis hebben over vroeg
signalering en behoefte hebben aan ondersteuning bij het voorkomen van
overbelasting. Tevens zijn twee mantelzorgers geïnterviewd om erachter te komen
wat mantelzorgers nodig hebben bij het voorkomen van overbelasting.
Een goed gesprek draagt bij aan het voorkomen van overbelasting. Het model
mantelzorgondersteuning is ontwikkeld om in gesprek te komen met de
mantelzorger. Het meetinstrument Ervaren Druk Informele Zorg draagt bij om de
belasting van mantelzorgers in kaart te brengen en tijdig te signaleren. De Caregiver
Strain Index draagt bij om de belasting van mantelzorgers in kaart te brengen en
tijdig te signaleren. Dit alles is samengevat in een ontworpen stappenplan
mantelzorg. Het stappenplan is gevormd en in samenspraak met de
zorgprofessionals ingevoerd.
De aanbeveling op basis van de literatuur- en praktijkuitkomsten is dat gebruik
gemaakt moet worden van het ontworpen stappenplan mantelzorg. Het stappenplan
draagt bij aan kwaliteitsbevordering, deskundigheidsbevordering en vergroot de
kennis van zorgprofessionals. Door het gebruik van het stappenplan mantelzorg zal
overbelasting tijdig gesignaleerd worden en kunnen vervolgstappen juist worden
uitgevoerd.
3
, Inhoud
Voorwoord.....................................................................................................................2
Samenvatting.................................................................................................................3
Inleiding.........................................................................................................................6
1. Aanleiding..................................................................................................................7
1.1 Oriëntatie op het vraagstuk..................................................................................7
1.2 Probleemanalyse.................................................................................................9
1.3 Doelstelling........................................................................................................10
2. Onderzoeksmethode...............................................................................................12
2.1 Onderzoekspopulatie.........................................................................................12
2.1.1 Stakeholdersanalyse...................................................................................12
2.2 Hoofd- en deelvragen........................................................................................13
2.4 Soort onderzoek.................................................................................................13
2.5 Onderzoeksstrategie..........................................................................................13
2.5.1 Literatuuronderzoek........................................................................................13
2.5.2 Praktijkonderzoek...........................................................................................14
3. Resultaten...............................................................................................................16
3.1 Literatuuronderzoek resultaten..........................................................................16
3.2 Praktijkonderzoek resultaten.............................................................................17
4. Conclusies en aanbevelingen.................................................................................21
4.1 Conclusies.........................................................................................................21
4.2 Aanbevelingen...................................................................................................21
5. Innovatie en implementatie.....................................................................................22
5.2 Implementatieplan.............................................................................................24
5.2.1 Tijdsinvestering...........................................................................................24
5.2.2 Kosten.........................................................................................................24
5.2.3 Baten...........................................................................................................25
5.2.4 Risicoanalyse..............................................................................................25
6. Evaluatie..................................................................................................................27
6.1 Proces................................................................................................................27
6.2 Product...............................................................................................................27
6.3 Structuur............................................................................................................27
Bibliografie...................................................................................................................28
4
mantelzorger
OHBOV18 – Afstuderen bachelor
HBOV
Student:
Studentnummer:
Student e-mail:
Opleiding: HBO- Bachelor Verpleegkunde
Opleidingsinstituut:
Locatie:
Docent:
E-mail docent:
Werkbegeleider:
E-mail werkbegeleider:
Inleverdatum: 11-06-2022
Aantal woorden: 5862 woorden
,Voorwoord
Voor u ligt het beroepsproduct ‘aandacht voor de mantelzorger’ voor de
afstudeermodule OHBOV18 – Afstuderen bachelor HBOV. Deze module wordt
gevolgd bij …….. te ……….. Dit innovatieverslag is geschreven om een innovatie te
ontwikkelen rondom het verbeteren van vroeg signalering en vervolgstappen bij
overbelasting van mantelzorgers. Sinds november 2020 ben ik werkzaam bij …….. in
de wijkverpleging, het betreft een zelfsturend team. Ik heb het hier erg naar mijn zin
en ik werk er met veel plezier. Om de naam van de organisatie te mogen gebruiken
heb ik toestemming gekregen van de coach. Om privacy redenen heb ik de plaats
van het desbetreffende team niet genoemd. Wanneer dit genoemd is staat er een X
of desbetreffende team in plaats van de daadwerkelijke locatie. De informatie vanuit
persoonlijke communicatie met mantelzorgers is verwerkt met een fictieve naam in
verband met privacy. Daar waar ‘de organisatie’ benoemd staat in dit beroepsproduct
kan er ook .................... gelezen worden. Daar waar ‘verpleegkundigen’ benoemd
staat in dit beroepsproduct kan er ook verpleegkundigen en verzorgenden of
zorgprofessionals gelezen worden.
Voor deze module wil ik graag mijn docent ……… bedanken voor de fijne lessen en
feedback die ze gegeven heeft. Tevens bedank ik mijn collega’s van ……….. voor de
medewerking en in het bijzonder bedank ik mijn werkbegeleider ………… voor de
feedback die ze gegeven heeft. Ook de mantelzorgers wil ik bedanken voor de
medewerking en input voor mijn beroepsproduct.
Met het inleveren van dit beroepsproduct verklaar ik dat het mijn eigen werk is en vrij
is van plagiaat.
Ik wens u veel leesplezier.
……………
………………, april 2022
2
,Samenvatting
Binnen ………. team X geven zorgprofessionals aan dat te weinig aandacht besteed
wordt aan het voorkomen van overbelasting bij mantelzorgers. Er wordt geen gebruik
gemaakt van meetinstrumenten, richtlijnen en protocollen. Zorgprofessionals willen
graag een grotere bijdrage leveren aan het voorkomen van overbelasting bij
mantelzorgers.
Het doel van dit onderzoek is om zorgprofessionals taken rondom vroeg signalering
uit te laten voeren en vervolgstappen bij een (dreigende) overbelasting in te zetten.
Hiervoor is de volgende onderzoeksvraag opgesteld: ‘Op welke wijze kunnen
zorgprofessionals van ………… team X ervoor zorgen dat overbelasting bij
mantelzorgers voorkomen wordt?’.
Om een antwoord te kunnen geven op de onderzoeksvraag is een
literatuuronderzoek en praktijkonderzoek uitgevoerd. Tijdens het praktijkonderzoek is
een enquête verstuurd naar zorgprofessionals van …………. team X. Uit de
antwoorden blijkt dat zorgprofessionals te weinig kennis hebben over vroeg
signalering en behoefte hebben aan ondersteuning bij het voorkomen van
overbelasting. Tevens zijn twee mantelzorgers geïnterviewd om erachter te komen
wat mantelzorgers nodig hebben bij het voorkomen van overbelasting.
Een goed gesprek draagt bij aan het voorkomen van overbelasting. Het model
mantelzorgondersteuning is ontwikkeld om in gesprek te komen met de
mantelzorger. Het meetinstrument Ervaren Druk Informele Zorg draagt bij om de
belasting van mantelzorgers in kaart te brengen en tijdig te signaleren. De Caregiver
Strain Index draagt bij om de belasting van mantelzorgers in kaart te brengen en
tijdig te signaleren. Dit alles is samengevat in een ontworpen stappenplan
mantelzorg. Het stappenplan is gevormd en in samenspraak met de
zorgprofessionals ingevoerd.
De aanbeveling op basis van de literatuur- en praktijkuitkomsten is dat gebruik
gemaakt moet worden van het ontworpen stappenplan mantelzorg. Het stappenplan
draagt bij aan kwaliteitsbevordering, deskundigheidsbevordering en vergroot de
kennis van zorgprofessionals. Door het gebruik van het stappenplan mantelzorg zal
overbelasting tijdig gesignaleerd worden en kunnen vervolgstappen juist worden
uitgevoerd.
3
, Inhoud
Voorwoord.....................................................................................................................2
Samenvatting.................................................................................................................3
Inleiding.........................................................................................................................6
1. Aanleiding..................................................................................................................7
1.1 Oriëntatie op het vraagstuk..................................................................................7
1.2 Probleemanalyse.................................................................................................9
1.3 Doelstelling........................................................................................................10
2. Onderzoeksmethode...............................................................................................12
2.1 Onderzoekspopulatie.........................................................................................12
2.1.1 Stakeholdersanalyse...................................................................................12
2.2 Hoofd- en deelvragen........................................................................................13
2.4 Soort onderzoek.................................................................................................13
2.5 Onderzoeksstrategie..........................................................................................13
2.5.1 Literatuuronderzoek........................................................................................13
2.5.2 Praktijkonderzoek...........................................................................................14
3. Resultaten...............................................................................................................16
3.1 Literatuuronderzoek resultaten..........................................................................16
3.2 Praktijkonderzoek resultaten.............................................................................17
4. Conclusies en aanbevelingen.................................................................................21
4.1 Conclusies.........................................................................................................21
4.2 Aanbevelingen...................................................................................................21
5. Innovatie en implementatie.....................................................................................22
5.2 Implementatieplan.............................................................................................24
5.2.1 Tijdsinvestering...........................................................................................24
5.2.2 Kosten.........................................................................................................24
5.2.3 Baten...........................................................................................................25
5.2.4 Risicoanalyse..............................................................................................25
6. Evaluatie..................................................................................................................27
6.1 Proces................................................................................................................27
6.2 Product...............................................................................................................27
6.3 Structuur............................................................................................................27
Bibliografie...................................................................................................................28
4
