Bestuursrecht Hoorcolleges (roze tabs)
Week 1
Bestuursrecht
- Recht voor, van en tegen overheidsbestuur;
- En dat is niet de ver van je bed show
- Algemeen bestuursrecht <-> bijzonder bestuursrecht (in dit vak steeds beide componenten)
Een voorbeeld
De eewige student is verdwenen BSA gekomen
Het bestuur
- Trias politica: wetgever, uitvoerende macht, rechterlijke macht
- Bestuursrecht geldt daar waar bestuursorganen besturen
- Wie zijn die bestuursorganen?
Het begrip bestuursorgaan
- Art. 1:1 Awb lid 1
- a: een orgaan van een rechtspersoon die krachtens publiekrecht is ingesteld, of;
- b: een ander persoon of college, met enig openbaar gezag bekleed.
o Een goed voorbeeld is een garagehouder met apk kenmerk
Hoe zit dat bij het BSA?
- Universiteit Leiden is een publiekrechtelijke rechtspersoon (a-orgaan), art. 1.8 lid 2 WHW:
o ‘De in de bijlage van deze wet onder a, c, h en j opgenomen instellingen bezitten
rechtspersoonlijkheid’
- Art. 7.8: ‘Studieadvies propedeutische fase’
BSA
- CvB stelt als instellingsbestuur regels op:
- https://www.organisatiegids.universiteitleiden.nl/reglementen/algemeen/regeling-bindend-
studieadvies
- Art. 5.1: De studieadviezen worden uitgebracht door de examencommissie van de
bacheloropleiding, namens het Faculteitsbestuur
- Die laatste is A-orgaan, net als CvB
B-organen
- Zijn ‘met openbaar gezag’ bekleed, dat wil zeggen zijn bevoegd eenzijdige rechten of
plichten voor een ander in het leven te roepen of bindend vast te stellen.
- Dit is dus, anders dan bij de a-organen (organisatorisch: een zelfstandige plaats of functie),
een materieel criterium!
Twee criteria voor b-organen, echt aan beide moet voldaan zijn
1. Financiële criterium
a. 2/3 of meer van het geld van de overheid of overheden afkomstig zijn
2. Het moet ook door de overheid zijn voorgeschreven
Een altijd actuele discussie
, - Van Stichting Silicose oud-mijnwerkers
- Via Conclusie van 23 juni 2014 van Staatsraad AG Widdershoven over Stichting bevordering
kwaliteit leefomgeving Schipholregio:
- Naar uitspraak: ECLI:NL:RVS:2014:3379
- Jur. en lit. reader;
- AB Klassiek nr. 42
Nog een voorbeeld
- ABRvS 4 november 2020, ECLI:NL:RVS:2020:2606
- Stichting Calamiteitenfonds Mijn(water)schade Limburg
- Voldaan aan inhoudelijk en financieel vereiste criteria voor toekenning in beslissende
mate bepaald door a-orgaan, net als financiering in overwegende mate door a-orgaan
Maror-gelden
- Toepassing Stichting Schipholregio
- ABRvS 13 juli 2016, Wob-verzoek aan bestuur Stichting Afwikkeling Maror-gelden
- ECLI:NL:RVS:2016:1928
- Gelet op criteria invloed/financiering: B-orgaan
- Het bestuur moet vervolgens bezien of het Wob-verzoek een bestuurlijke aangelegenheid
betreft.
Wat doen bestuursorganen zoal?
- Presterend bestuur
- Dwingend/handhavend bestuur
- Bestuur ter uitvoering van EU recht
- Schadeveroorzakend bestuur
- Bestuur door middel van privaatrecht
Hoe komen zij aan bevoegdheden?
- Legaliteitsbeginsel: veel overheidsoptreden heeft een grondslag in de wet nodig
Dus zij verkregen bevoegdheid via..
- Attributie, delegatie en mandaat (regeling hfd 10 Awb)
- Hoe zit dat bij het BSA?
- Actuele discussie: hoe zit dat bij de uitvoering van EU-recht?
Wie worden bestuurd?
- Wiens rechtspositie wordt door bestuursorganen bepaald?
- Wie worden door besluiten geraakt?
- Wie krijgen er bestuursrechtelijke rechten en bevoegdheden; wie mogen bijv. voor de
bestuursrechter procederen?
- Politieke keuze
Belanghebbenden
- Volgens de Awb: belanghebbenden
- Wie zijn dat?
o Natuurlijke personen
o Rechtspersonen ingesteld krachtens privaatrecht of publiekrecht
, o Andere (privaatrechtelijke of publiekrechtelijke) entiteiten
- Voldoen aan criteria van artikel 1:2 Awb
- Rechtstreeks geraakt: operacriteria
- Vraag of feitelijke gevolgen, tenzij niet van ‘enige betekenis’; ABRvS 23 augustus 2017
(Mestbassin Mechelen)
- Aanvullende bepalingen voor bestuursorganen en nog kijken in HC
- Algemeen en collectief belang (leden 2 en 3)
- Jurisprudentiële invulling (vgl. ABRvS 28 maart 2018 (bewoners Buggenum)
- Afgeleid belang (CRvB 5 maart 2019)
- Discussie algemeen belang actie
- Hoe zit dat bij het BSA?
Tot slot
- Bestuursrecht is actueel, maatschappelijk relevant en iedere dag in beweging;
- Ga op zoek naar het systeem!
- Volgende week: bestuurshandelen
, Week 2
Begrip bestuursorgaan: art. 1:1 Awb
Begrip belanghebbende: art. 1:2 Awb
Bevoegdheidsverkrijging; HR Fluoridering, AB Klassiek, nr. 4: ook handelen overheid met feitelijk
ingrijpende gevolgen behoeft wettelijke basis
Overheid kan beleidsdoelen nastreven met bestuursrechtelijke en privaatrechtelijke instrumenten.
Bestuursrechtelijk
o Begrip: besluit ex art. 1:3 Awb & problemen
o Soorten besluiten
o Publiekrechtelijk beoogd rechtsgevolg (op rechtsgevolg gericht)
Privaatrechtelijk
o Soorten privaatrechtelijk handelen
o Aanvaardbaarheid
Strategisch besluitbegrip 1
“Recht is een discursieve grootheid, dit wil zeggen ‘het altijd voorlopige resultaat van een proces van
meningsvorming en overtuiging, zowel in abstracto als bij de beslissing in concreto’.” (Vgl. ABRvS,
Melding, AK Klassiek/44)
Strategisch besluitbegrip 2
Week 1
Bestuursrecht
- Recht voor, van en tegen overheidsbestuur;
- En dat is niet de ver van je bed show
- Algemeen bestuursrecht <-> bijzonder bestuursrecht (in dit vak steeds beide componenten)
Een voorbeeld
De eewige student is verdwenen BSA gekomen
Het bestuur
- Trias politica: wetgever, uitvoerende macht, rechterlijke macht
- Bestuursrecht geldt daar waar bestuursorganen besturen
- Wie zijn die bestuursorganen?
Het begrip bestuursorgaan
- Art. 1:1 Awb lid 1
- a: een orgaan van een rechtspersoon die krachtens publiekrecht is ingesteld, of;
- b: een ander persoon of college, met enig openbaar gezag bekleed.
o Een goed voorbeeld is een garagehouder met apk kenmerk
Hoe zit dat bij het BSA?
- Universiteit Leiden is een publiekrechtelijke rechtspersoon (a-orgaan), art. 1.8 lid 2 WHW:
o ‘De in de bijlage van deze wet onder a, c, h en j opgenomen instellingen bezitten
rechtspersoonlijkheid’
- Art. 7.8: ‘Studieadvies propedeutische fase’
BSA
- CvB stelt als instellingsbestuur regels op:
- https://www.organisatiegids.universiteitleiden.nl/reglementen/algemeen/regeling-bindend-
studieadvies
- Art. 5.1: De studieadviezen worden uitgebracht door de examencommissie van de
bacheloropleiding, namens het Faculteitsbestuur
- Die laatste is A-orgaan, net als CvB
B-organen
- Zijn ‘met openbaar gezag’ bekleed, dat wil zeggen zijn bevoegd eenzijdige rechten of
plichten voor een ander in het leven te roepen of bindend vast te stellen.
- Dit is dus, anders dan bij de a-organen (organisatorisch: een zelfstandige plaats of functie),
een materieel criterium!
Twee criteria voor b-organen, echt aan beide moet voldaan zijn
1. Financiële criterium
a. 2/3 of meer van het geld van de overheid of overheden afkomstig zijn
2. Het moet ook door de overheid zijn voorgeschreven
Een altijd actuele discussie
, - Van Stichting Silicose oud-mijnwerkers
- Via Conclusie van 23 juni 2014 van Staatsraad AG Widdershoven over Stichting bevordering
kwaliteit leefomgeving Schipholregio:
- Naar uitspraak: ECLI:NL:RVS:2014:3379
- Jur. en lit. reader;
- AB Klassiek nr. 42
Nog een voorbeeld
- ABRvS 4 november 2020, ECLI:NL:RVS:2020:2606
- Stichting Calamiteitenfonds Mijn(water)schade Limburg
- Voldaan aan inhoudelijk en financieel vereiste criteria voor toekenning in beslissende
mate bepaald door a-orgaan, net als financiering in overwegende mate door a-orgaan
Maror-gelden
- Toepassing Stichting Schipholregio
- ABRvS 13 juli 2016, Wob-verzoek aan bestuur Stichting Afwikkeling Maror-gelden
- ECLI:NL:RVS:2016:1928
- Gelet op criteria invloed/financiering: B-orgaan
- Het bestuur moet vervolgens bezien of het Wob-verzoek een bestuurlijke aangelegenheid
betreft.
Wat doen bestuursorganen zoal?
- Presterend bestuur
- Dwingend/handhavend bestuur
- Bestuur ter uitvoering van EU recht
- Schadeveroorzakend bestuur
- Bestuur door middel van privaatrecht
Hoe komen zij aan bevoegdheden?
- Legaliteitsbeginsel: veel overheidsoptreden heeft een grondslag in de wet nodig
Dus zij verkregen bevoegdheid via..
- Attributie, delegatie en mandaat (regeling hfd 10 Awb)
- Hoe zit dat bij het BSA?
- Actuele discussie: hoe zit dat bij de uitvoering van EU-recht?
Wie worden bestuurd?
- Wiens rechtspositie wordt door bestuursorganen bepaald?
- Wie worden door besluiten geraakt?
- Wie krijgen er bestuursrechtelijke rechten en bevoegdheden; wie mogen bijv. voor de
bestuursrechter procederen?
- Politieke keuze
Belanghebbenden
- Volgens de Awb: belanghebbenden
- Wie zijn dat?
o Natuurlijke personen
o Rechtspersonen ingesteld krachtens privaatrecht of publiekrecht
, o Andere (privaatrechtelijke of publiekrechtelijke) entiteiten
- Voldoen aan criteria van artikel 1:2 Awb
- Rechtstreeks geraakt: operacriteria
- Vraag of feitelijke gevolgen, tenzij niet van ‘enige betekenis’; ABRvS 23 augustus 2017
(Mestbassin Mechelen)
- Aanvullende bepalingen voor bestuursorganen en nog kijken in HC
- Algemeen en collectief belang (leden 2 en 3)
- Jurisprudentiële invulling (vgl. ABRvS 28 maart 2018 (bewoners Buggenum)
- Afgeleid belang (CRvB 5 maart 2019)
- Discussie algemeen belang actie
- Hoe zit dat bij het BSA?
Tot slot
- Bestuursrecht is actueel, maatschappelijk relevant en iedere dag in beweging;
- Ga op zoek naar het systeem!
- Volgende week: bestuurshandelen
, Week 2
Begrip bestuursorgaan: art. 1:1 Awb
Begrip belanghebbende: art. 1:2 Awb
Bevoegdheidsverkrijging; HR Fluoridering, AB Klassiek, nr. 4: ook handelen overheid met feitelijk
ingrijpende gevolgen behoeft wettelijke basis
Overheid kan beleidsdoelen nastreven met bestuursrechtelijke en privaatrechtelijke instrumenten.
Bestuursrechtelijk
o Begrip: besluit ex art. 1:3 Awb & problemen
o Soorten besluiten
o Publiekrechtelijk beoogd rechtsgevolg (op rechtsgevolg gericht)
Privaatrechtelijk
o Soorten privaatrechtelijk handelen
o Aanvaardbaarheid
Strategisch besluitbegrip 1
“Recht is een discursieve grootheid, dit wil zeggen ‘het altijd voorlopige resultaat van een proces van
meningsvorming en overtuiging, zowel in abstracto als bij de beslissing in concreto’.” (Vgl. ABRvS,
Melding, AK Klassiek/44)
Strategisch besluitbegrip 2
