Hoogwatergeul
Veessen-Wapenveld
Gemaakt door: Demi Nguyen
Klas: h5.ak2
Docent: M. Arits
Datum: 13-02-2020
,Inhoudsopgave
Inleiding 2
Hoofd- en deelvragen 2
Waterbeheer in Nederland 3
Het programma ‘’Ruimte voor de rivier’’ 4
Veessen-Wapenveld 6
Algemeen 6
Probleem en doelstelling 6
Hoogwatergeul Veessen-Wapenveld 7
Maatregelen 7
Uitvoering 7
Voor- en nadelen 9
Resultaten 10
Ontwikkelingen in de omgeving 11
Natuur 11
Verbindingen 11
Recreatie 12
Toekomstparagraaf 13
Conclusie 14
Logboek Demi 15
Bronnenlijst 16
1
,Inleiding
Op 19 november 2019 werd mij een opdracht meegegeven om een praktische opdracht te
kiezen in verband met het programma ´Ruimte voor de Rivier´. Ik heb gekozen om mij te
gaan verdiepen in het project ´Hoogwatergeul Veessen-Wapenveld. Dit onderwerp heb ik
gekozen, omdat dit project één van de grootste uitgevoerde projecten was van ´Ruimte voor
de rivier´. Ook is dit gedeelte van Nederland een belangrijke plek om de doorstroom van de
IJssel te bevorderen. Met als doel dit project goed te kunnen uitwerken, moest ik eerst een
hoofdvraag en deelvragen hebben.
Hoofd- en deelvragen
Hoofdvraag:
Wat is de reden dat er een hoogwatergeul is aangelegd bij Veessen-Wapenveld door Ruimte
voor de rivier?
Hierbij onderzoek ik de volgende deelvragen:
● Waarom is het waterbeheer belangrijk in Nederland?
● Wat houdt het project ´Ruimte voor de Rivier´ in?
● Hoe kan de waterafvoer van Veessen-Wapenveld beter worden beheerst?
● Wat was het effect van de hoogwatergeul Veessen-Wapenveld op de omgeving?
Deze bovenstaande deelvragen worden volledig beantwoord in dit verslag. Naast het geven
van de algemene informatie over het beleid van het rivierengebied in Nederland, wordt het
project hoogwatergeul Veessen-Wapenveld in zijn geheel uitgewerkt met een
toekomstparagraaf en een uiteindelijke conclusie.
2
,Waterbeheer in Nederland
Sinds 1953 is het waterbeheer in Nederland steeds intensiever geworden. Nederland is al
vaker in het verleden getroffen door overstromingen. De grootste overstroming in 1953, de
watersnoodramp, was de laatste druppel die de emmer liet overlopen. De regering besloot
om direct maatregelen te nemen en deskundigen in te schakelen.
De grootste waterbeheerders in Nederland zijn de Waterschappen en de Rijksoverheid.
Hierbij zijn provincies en gemeenten ook betrokken bij het waterbeheer.
Het belangrijkste doel van het waterbeheer is het beschermen van gebieden tegen
overstromingen en zorgen dat er genoeg watervoorraad is. Daarnaast bedenken ze
doelstellingen voor het beheren van water met duurzaamheid en innovatie.
Voorbeelden van andere taken van het waterbeheer:
- Voldoende grond- en oppervlaktewater
- Goede waterkwaliteit
- Ruimte geven voor rivieren
- Zuivering afvalwater
- Gelijke visstand
Zonder het waterbeheer zal Nederland voor het grootste gedeelte onder water liggen. Dit
komt doordat het grootste gedeelte van Nederland onder de zeespiegel ligt.1
Door de klimaatverandering, bodemdaling en zeespiegelstijging moest er niet alleen in
Nederland, maar ook wereldwijd anders worden omgegaan met water. Dit kan anders leiden
tot een schaarste in zoet water. Dit betekent dat er meer bewustzijn moet zijn in het gebruik
van water. De bevolking moet gestimuleerd worden om zuiniger om te gaan met water, water
kunnen opslaan in droge tijden en prioriteiten stellen waarvoor het water mag worden
gebruikt. Hierdoor kan er in de toekomst genoeg zoet water aanwezig zijn.
1
Nederland, boven en onder de zeespiegel
3
, Het programma ‘’Ruimte voor de rivier’’
De rivieren in Nederland krijgen steeds meer water te verwerken. Dit komt doordat het
waterpeil stijgt, de bodem daalt en er verschillen in weersomstandigheden zijn. Na de
overstromingen in 1993 en 1995 werden de Deltaplan voor de Grote Rivieren en De Wet op
de waterkering samengesteld. Hierdoor werden de meest kwetsbare dijken aangepakt.
Om in de nabije toekomst de veiligheid van miljoenen mensen te behouden, zijn er
uiterste maatregelen nodig. Het verzwaren van dijken werd niet als een oplossing gezien.
Het idee werd daarom voorgelegd om de rivieren meer ruimte te geven. Om de rivieren
meer ruimte te geven, werd in 2007 het programma Ruimte voor de Rivier geïntroduceerd.
Ruimte voor de rivier werkt samen met Rijkswaterstaat, de ministeries van Infrastructuur en
Milieu en van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie, diverse waterschappen,
provincies en gemeenten. Samen zorgen zij voor een verlaging in waterstand in rivieren.
Het hoofddoel van Ruimte voor de Rivier is om het Nederlandse rivierengebied veiliger en
aantrekkelijker te maken.
Hierbij heeft het programma ook een aantal nevendoelen:
● Aanleg van nieuwe natuurgebieden
● Versterken van de landbouw
● Ontwikkelen van nieuwe recreatiemogelijkheden
● Betere verbindingen
De nadruk ligt bij dit programma meer op rivierbedverruiming dan dijkverbetering. Hier zijn in
totaal 39 maatregelen bedacht, waarvan 34 zijn uitgevoerd. Deze projecten werden
uitgevoerd in de riviertakken van de Boven-Rijn/Waal, benedenrivierengebied en
Pannerdensch Kanaal, Nederrijn en Lek en IJssel.2
2
Verschillende projecten van Ruimte voor de Rivier
4
Veessen-Wapenveld
Gemaakt door: Demi Nguyen
Klas: h5.ak2
Docent: M. Arits
Datum: 13-02-2020
,Inhoudsopgave
Inleiding 2
Hoofd- en deelvragen 2
Waterbeheer in Nederland 3
Het programma ‘’Ruimte voor de rivier’’ 4
Veessen-Wapenveld 6
Algemeen 6
Probleem en doelstelling 6
Hoogwatergeul Veessen-Wapenveld 7
Maatregelen 7
Uitvoering 7
Voor- en nadelen 9
Resultaten 10
Ontwikkelingen in de omgeving 11
Natuur 11
Verbindingen 11
Recreatie 12
Toekomstparagraaf 13
Conclusie 14
Logboek Demi 15
Bronnenlijst 16
1
,Inleiding
Op 19 november 2019 werd mij een opdracht meegegeven om een praktische opdracht te
kiezen in verband met het programma ´Ruimte voor de Rivier´. Ik heb gekozen om mij te
gaan verdiepen in het project ´Hoogwatergeul Veessen-Wapenveld. Dit onderwerp heb ik
gekozen, omdat dit project één van de grootste uitgevoerde projecten was van ´Ruimte voor
de rivier´. Ook is dit gedeelte van Nederland een belangrijke plek om de doorstroom van de
IJssel te bevorderen. Met als doel dit project goed te kunnen uitwerken, moest ik eerst een
hoofdvraag en deelvragen hebben.
Hoofd- en deelvragen
Hoofdvraag:
Wat is de reden dat er een hoogwatergeul is aangelegd bij Veessen-Wapenveld door Ruimte
voor de rivier?
Hierbij onderzoek ik de volgende deelvragen:
● Waarom is het waterbeheer belangrijk in Nederland?
● Wat houdt het project ´Ruimte voor de Rivier´ in?
● Hoe kan de waterafvoer van Veessen-Wapenveld beter worden beheerst?
● Wat was het effect van de hoogwatergeul Veessen-Wapenveld op de omgeving?
Deze bovenstaande deelvragen worden volledig beantwoord in dit verslag. Naast het geven
van de algemene informatie over het beleid van het rivierengebied in Nederland, wordt het
project hoogwatergeul Veessen-Wapenveld in zijn geheel uitgewerkt met een
toekomstparagraaf en een uiteindelijke conclusie.
2
,Waterbeheer in Nederland
Sinds 1953 is het waterbeheer in Nederland steeds intensiever geworden. Nederland is al
vaker in het verleden getroffen door overstromingen. De grootste overstroming in 1953, de
watersnoodramp, was de laatste druppel die de emmer liet overlopen. De regering besloot
om direct maatregelen te nemen en deskundigen in te schakelen.
De grootste waterbeheerders in Nederland zijn de Waterschappen en de Rijksoverheid.
Hierbij zijn provincies en gemeenten ook betrokken bij het waterbeheer.
Het belangrijkste doel van het waterbeheer is het beschermen van gebieden tegen
overstromingen en zorgen dat er genoeg watervoorraad is. Daarnaast bedenken ze
doelstellingen voor het beheren van water met duurzaamheid en innovatie.
Voorbeelden van andere taken van het waterbeheer:
- Voldoende grond- en oppervlaktewater
- Goede waterkwaliteit
- Ruimte geven voor rivieren
- Zuivering afvalwater
- Gelijke visstand
Zonder het waterbeheer zal Nederland voor het grootste gedeelte onder water liggen. Dit
komt doordat het grootste gedeelte van Nederland onder de zeespiegel ligt.1
Door de klimaatverandering, bodemdaling en zeespiegelstijging moest er niet alleen in
Nederland, maar ook wereldwijd anders worden omgegaan met water. Dit kan anders leiden
tot een schaarste in zoet water. Dit betekent dat er meer bewustzijn moet zijn in het gebruik
van water. De bevolking moet gestimuleerd worden om zuiniger om te gaan met water, water
kunnen opslaan in droge tijden en prioriteiten stellen waarvoor het water mag worden
gebruikt. Hierdoor kan er in de toekomst genoeg zoet water aanwezig zijn.
1
Nederland, boven en onder de zeespiegel
3
, Het programma ‘’Ruimte voor de rivier’’
De rivieren in Nederland krijgen steeds meer water te verwerken. Dit komt doordat het
waterpeil stijgt, de bodem daalt en er verschillen in weersomstandigheden zijn. Na de
overstromingen in 1993 en 1995 werden de Deltaplan voor de Grote Rivieren en De Wet op
de waterkering samengesteld. Hierdoor werden de meest kwetsbare dijken aangepakt.
Om in de nabije toekomst de veiligheid van miljoenen mensen te behouden, zijn er
uiterste maatregelen nodig. Het verzwaren van dijken werd niet als een oplossing gezien.
Het idee werd daarom voorgelegd om de rivieren meer ruimte te geven. Om de rivieren
meer ruimte te geven, werd in 2007 het programma Ruimte voor de Rivier geïntroduceerd.
Ruimte voor de rivier werkt samen met Rijkswaterstaat, de ministeries van Infrastructuur en
Milieu en van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie, diverse waterschappen,
provincies en gemeenten. Samen zorgen zij voor een verlaging in waterstand in rivieren.
Het hoofddoel van Ruimte voor de Rivier is om het Nederlandse rivierengebied veiliger en
aantrekkelijker te maken.
Hierbij heeft het programma ook een aantal nevendoelen:
● Aanleg van nieuwe natuurgebieden
● Versterken van de landbouw
● Ontwikkelen van nieuwe recreatiemogelijkheden
● Betere verbindingen
De nadruk ligt bij dit programma meer op rivierbedverruiming dan dijkverbetering. Hier zijn in
totaal 39 maatregelen bedacht, waarvan 34 zijn uitgevoerd. Deze projecten werden
uitgevoerd in de riviertakken van de Boven-Rijn/Waal, benedenrivierengebied en
Pannerdensch Kanaal, Nederrijn en Lek en IJssel.2
2
Verschillende projecten van Ruimte voor de Rivier
4
