1
Contractenrecht: Jurisprudentie & Uitleg
Uitleg van Overeenkomste
Arrest Onderwerp / Artikelen Feiten Rechtsvraag Rechtsregel
HR 13 maart 1981 (Haviltex) - redelijkheid en billijkheid - Ermes verkocht een machine Mocht de machine zonder goede Haviltex-criterium = bij
(6:248) aan Haviltex en deze mocht reden terug gebracht worden? totstandkoming van een
- contra proferentem (6:238.2) teruggebracht worden en de overeenkomst staat niet de zuiver
koopovereenkomst zou taalkundige uitleg, maar de
ontbonden worden en het geld bedoeling van de partijen
terug gegeven centraal. Hierbij spelen
- Toen Haviltex hem wou omstandigheden een rol:
terugbrengen weigerde Ermes - maatschappelijke kring van de
omdat er ‘geen goede reden’ partijen
was om dit te doen. - rechtskennis / waardigheden
- Wat Ermes zegt stond niet in - wijze van totstandkoming
hun beding, maar hij (gezamenlijk of door een
pretendeerde dat hij nooit de → contra proferentem)
bedoeling had de machine - mate & intensiteit van
terug te nemen zonder goede onderhandelingen
reden. - gedrag van de partijen
HR 20 februari 2004 - uitleg van overeenkomst ten - Pensioenfonds en werknemer Keuze tussen cao-norm en - Ze zijn niet tegenstrijdig maar
(Pensioenfonds/Fox) aanzien van derden Fox strijden over de uitleg van Haviltex-maatstaf? vloeien in elkaar over; het
- objectieve benadering (cao- een anti-cumulatiebepaling hangt af van het type
norm) - Kantonrechter: overeenkomst overeenkomst
gaat naar de doelstelling ervan - cao-norm is van toepassing als
- Rechtbank: gaat voor een een overeenkomst / regeling
taalkundig uitleg het doel heeft de rechtspositie
van derden te beïnvloede,
zonder dat deze derden invloed
hebben op de formulering van
deze regeling en ook niet
weten wat de onderliggende
partijbedoelingen zijn
n
, 2
HR 5 april 2013 (Lundiform B.V./ - 6:248.1 - Lundiform zou de Moet er naar bedoeling of - Het opnemen van een ‘entire
Mexx Europe B.V.) winkelinrichting bij Mexx taalkunde geïnterpreteerd worden agreement clause’ (= partijen
doen in een verbintenis? zijn niet gebonden aan eerdere
- Contractinterpretatie ging mis: op de overeenkomst betrekking
Lundiform doelt op bedoeling hebbende afspraken die met de
en Mexx op taalkundige overeenkomst strijdig zijn) zet
interpretatie de Haviltex-maatstaf niet
- HR: er moet naar bedoeling buitenspel → Haviltex blijft
gekeken worden leidend
- Dit geldt ook voor
overeenkomsten tussen
commerciële partijen
HR 25 november 2016 (FNV c.s./ - cao-norm (collectieve arbeid Moedermaatschappij Condor - een derde kan zich op
Condor) overeenkomst) moest tot nakoming van subjective partijbedoelingen bij
- redelijkheid en billijkheid verbintenissen van haar een cao-overeenkomst
gefailleerde - een van de onderhandelaars is
dochtermaatschappijen voldoen, echt wel gehouden aan de cao-
die zij als borg had verbonden. norm vanwege gevolgen voor
derde
HR 30 januari 1959 (Quint/Te - open systeem van - Overeenkomst tussen Quint & Kan Quint op grond van Een verbintenis hoeft niet
Poel) verbintenissen (6:1 BW) Te Poel dat Quint twee onrechtvaardige verrijking of op rechtstreeks op een wetsbepaling
- bronnen van verbintenissen winkelhuizen zou bouwen en grond van de redelijkheid en te steunen, maar moet uit de wet
Te Poel hem hiervoor zou billijkheid de betaling van voortvloeien en het ontstaan van
betalen Heinrich vorderen? verbintenissen moet passen in het
- Het was echter het terrein van stelsel van de wet
Heinrich en dat wist Quint niet
- Quint heeft dus nagelaten dit te
verifiëren
- Toen de huizen gebouwd
waren en er geen betaling
kwam, merkte Quint dat het
terrein van Heinrich was
Contractenrecht: Jurisprudentie & Uitleg
Uitleg van Overeenkomste
Arrest Onderwerp / Artikelen Feiten Rechtsvraag Rechtsregel
HR 13 maart 1981 (Haviltex) - redelijkheid en billijkheid - Ermes verkocht een machine Mocht de machine zonder goede Haviltex-criterium = bij
(6:248) aan Haviltex en deze mocht reden terug gebracht worden? totstandkoming van een
- contra proferentem (6:238.2) teruggebracht worden en de overeenkomst staat niet de zuiver
koopovereenkomst zou taalkundige uitleg, maar de
ontbonden worden en het geld bedoeling van de partijen
terug gegeven centraal. Hierbij spelen
- Toen Haviltex hem wou omstandigheden een rol:
terugbrengen weigerde Ermes - maatschappelijke kring van de
omdat er ‘geen goede reden’ partijen
was om dit te doen. - rechtskennis / waardigheden
- Wat Ermes zegt stond niet in - wijze van totstandkoming
hun beding, maar hij (gezamenlijk of door een
pretendeerde dat hij nooit de → contra proferentem)
bedoeling had de machine - mate & intensiteit van
terug te nemen zonder goede onderhandelingen
reden. - gedrag van de partijen
HR 20 februari 2004 - uitleg van overeenkomst ten - Pensioenfonds en werknemer Keuze tussen cao-norm en - Ze zijn niet tegenstrijdig maar
(Pensioenfonds/Fox) aanzien van derden Fox strijden over de uitleg van Haviltex-maatstaf? vloeien in elkaar over; het
- objectieve benadering (cao- een anti-cumulatiebepaling hangt af van het type
norm) - Kantonrechter: overeenkomst overeenkomst
gaat naar de doelstelling ervan - cao-norm is van toepassing als
- Rechtbank: gaat voor een een overeenkomst / regeling
taalkundig uitleg het doel heeft de rechtspositie
van derden te beïnvloede,
zonder dat deze derden invloed
hebben op de formulering van
deze regeling en ook niet
weten wat de onderliggende
partijbedoelingen zijn
n
, 2
HR 5 april 2013 (Lundiform B.V./ - 6:248.1 - Lundiform zou de Moet er naar bedoeling of - Het opnemen van een ‘entire
Mexx Europe B.V.) winkelinrichting bij Mexx taalkunde geïnterpreteerd worden agreement clause’ (= partijen
doen in een verbintenis? zijn niet gebonden aan eerdere
- Contractinterpretatie ging mis: op de overeenkomst betrekking
Lundiform doelt op bedoeling hebbende afspraken die met de
en Mexx op taalkundige overeenkomst strijdig zijn) zet
interpretatie de Haviltex-maatstaf niet
- HR: er moet naar bedoeling buitenspel → Haviltex blijft
gekeken worden leidend
- Dit geldt ook voor
overeenkomsten tussen
commerciële partijen
HR 25 november 2016 (FNV c.s./ - cao-norm (collectieve arbeid Moedermaatschappij Condor - een derde kan zich op
Condor) overeenkomst) moest tot nakoming van subjective partijbedoelingen bij
- redelijkheid en billijkheid verbintenissen van haar een cao-overeenkomst
gefailleerde - een van de onderhandelaars is
dochtermaatschappijen voldoen, echt wel gehouden aan de cao-
die zij als borg had verbonden. norm vanwege gevolgen voor
derde
HR 30 januari 1959 (Quint/Te - open systeem van - Overeenkomst tussen Quint & Kan Quint op grond van Een verbintenis hoeft niet
Poel) verbintenissen (6:1 BW) Te Poel dat Quint twee onrechtvaardige verrijking of op rechtstreeks op een wetsbepaling
- bronnen van verbintenissen winkelhuizen zou bouwen en grond van de redelijkheid en te steunen, maar moet uit de wet
Te Poel hem hiervoor zou billijkheid de betaling van voortvloeien en het ontstaan van
betalen Heinrich vorderen? verbintenissen moet passen in het
- Het was echter het terrein van stelsel van de wet
Heinrich en dat wist Quint niet
- Quint heeft dus nagelaten dit te
verifiëren
- Toen de huizen gebouwd
waren en er geen betaling
kwam, merkte Quint dat het
terrein van Heinrich was
