Rectumcarcinoom
Begripsbepaling
Een rectumcarcinoom wordt in het Nederlands ook wel endeldarmkanker genoemd.
Epidemiologie
Er worden in Nederland ongeveer 4000 mensen die de diagnose endeldarmkanker. Van
deze diagnose is 60% man en 40% vrouw. Daarnaast komt dit vaker voor bij mensen die
boven de 50 jaar zijn.
Anatomie
De dikke darm heeft een lengte van ongeveer 1,5 meter en is het laatste gedeelte van het
spijsverteringskanaal. De buitenkant van de dikke darm is gekarteld.
Op de plaats waar de dunne darm op de dikke darm overgaat zit een uitstulpende, extra
grote darmplooi. Dit werkt als een soort van klep die ervoor zorgt dat de inhoud van de dikke
darm niet terug de dunne darm instroomt. De plooi wordt ook wel de klep van Bauhin
genoemd.
De dikke darm bestaat uit zes delen, namelijk:
De blinde darm (colon caecalis/caecum)
o Dit is een doodlopend stuk darm waar aan het eind een wormvormig
aanhangsel zit (appendix).
Het opstijgende deel (colon ascendens)
o Dit loopt vanaf de blindedarm omhoog tot onder de lever.
Het dwarse deel (colon transversum)
o Dit stuk maakt onder de lever de bocht naar links waarna het dwars door de
buikholte loopt. Het gedeelte loopt over de dunne darm heen en onder de
maag door tot aan de milt.
Het afdalende deel (colon descendes)
o Dit gedeelte loopt vanaf de milt naar beneden tot in het bekken.
Het S-vormige deel (colon sigmoideum/sigmoïd)
o Het S-vormige gedeelte loopt in een flauwe bocht S-bocht naar het midden
van het bekkenholte.
De endeldarm (colon rectalis/rectum)
o De endeldarm loopt vanaf het kleine bekken recht naar beneden door de
bekkenbodemspieren heen. Het bovenste gedeelte is wijder dan de rest van
de endeldarm. Dit gedeelte kan makkelijk uitrekken. De endeldarm eindigt in
de anus. De anus bestaat uit twee spieren namelijk een inwendige- en
uitwendige kringspier.
, De wand van de dikke darm bestaat uit 5 lagen. Van binnen naar buiten is dit het slijmvlies,
muscularis mucosae, submucosa, muscularis en serosa.
Het slijmvlies heeft een epitheel laag waar tussen veel slijmproducerende cellen
liggen. Daarnaast ligt er een laag losmazig bindweefsel vlak onder de epitheellaag
met veel slijmproducerende cellen.
Het muscularis mucosae is een dunne laag glad spierweefsel dat onder de laag van
losmazig bindweefsel ligt.
Het submucosa is een dikke bindweefsellaag waarin bloedvaten, lymfevaten,
lymfatisch weefsel en zenuwtakken liggen.
Het muscularis is het spiergedeelte van de wand. Deze laag bestaat uit twee lagen.
De binnenste laag bestaat uit kringspieren waaromheen zich lengtespieren bevinden.
De serosa is het binnenblad van het buikvlies. Dit is een dun, glad vlies dat uit
mesotheel op een basaalmembraan bestaat.
Fysiologie
De dikke darm heeft 3 functies, namelijk: het transport van de voedselbrij, resorptie van een
aantal stoffen en het tijdelijk opslaan van de defecatie.
Het spiergedeelte van de wand van de dikke darm zorgt voor het transport van de
voedselbrij. De kringspieren trekken zich samen zodat de darm wordt dicht geknepen en de
lengtespieren trekken zich samen zodat de darm korter wordt. Dit wordt ook wel peristaltiek
genoemd en is een eigenlijk een golfbeweging van de darmwand. Hierdoor wordt de
voedselbrij steeds een stukje verder door de dikke darm wordt geduwd. Uiteindelijk komt het
in het dalende deel en S-vormige deel terecht, waar het tijdelijk wordt opgeslagen. De vulling
van het dalende- en S-vormige deel gebeurd geleidelijk waardoor de wand uitrekt. Het effect
hiervan is dat er een sterkere peristaltiek ontstaat. Hierdoor wordt het de lege endeldarm
ingeduwd waardoor de wand uitrekt. Doordat de wand uitrekt, wordt er een prikkeling van het
zenuwstelsel veroorzaakt. Iemand krijgt door deze prikkeling een defecatiedrang en
defecatiereflex. Bij het defecatiereflex wordt de peristaltiek nog sterker waardoor de
inwendige sluitspier ontspant. Tegelijkertijd ontspant de uitwendige sluitspier waardoor
iemand zijn defecatie kwijt kan.
Het slijmvlies met veel slijmproducerende cellen zorgt ervoor dat er slijm geproduceerd wordt
zodat dit als glijmiddel voor het voedseltransport in de darmen en werkt als bescherming
tegen de chemische inwerking van spijsverteringssappen.
Door samentrekkingen van de wand van de dikke darm ondersteunt het muscularis mucosae
de afgifte van de klierproducten aan de holte van de darm.
De inhoud van de dikke darm bestaat uit onverteerde- en onverteerbare resten. Deze resten
zijn een voedingsbodem voor colibacteriën (darmflora). Door de stofwisseling van de
darmflora komen er bruikbare producten beschikbaar zoals vitamine K. Deze vitamine,
enkele zouten en een half liter vocht (per etmaal) worden weer in het bloed opgenomen.
Hierdoor worden de resten ingedikt en veranderd het in feces.
Begripsbepaling
Een rectumcarcinoom wordt in het Nederlands ook wel endeldarmkanker genoemd.
Epidemiologie
Er worden in Nederland ongeveer 4000 mensen die de diagnose endeldarmkanker. Van
deze diagnose is 60% man en 40% vrouw. Daarnaast komt dit vaker voor bij mensen die
boven de 50 jaar zijn.
Anatomie
De dikke darm heeft een lengte van ongeveer 1,5 meter en is het laatste gedeelte van het
spijsverteringskanaal. De buitenkant van de dikke darm is gekarteld.
Op de plaats waar de dunne darm op de dikke darm overgaat zit een uitstulpende, extra
grote darmplooi. Dit werkt als een soort van klep die ervoor zorgt dat de inhoud van de dikke
darm niet terug de dunne darm instroomt. De plooi wordt ook wel de klep van Bauhin
genoemd.
De dikke darm bestaat uit zes delen, namelijk:
De blinde darm (colon caecalis/caecum)
o Dit is een doodlopend stuk darm waar aan het eind een wormvormig
aanhangsel zit (appendix).
Het opstijgende deel (colon ascendens)
o Dit loopt vanaf de blindedarm omhoog tot onder de lever.
Het dwarse deel (colon transversum)
o Dit stuk maakt onder de lever de bocht naar links waarna het dwars door de
buikholte loopt. Het gedeelte loopt over de dunne darm heen en onder de
maag door tot aan de milt.
Het afdalende deel (colon descendes)
o Dit gedeelte loopt vanaf de milt naar beneden tot in het bekken.
Het S-vormige deel (colon sigmoideum/sigmoïd)
o Het S-vormige gedeelte loopt in een flauwe bocht S-bocht naar het midden
van het bekkenholte.
De endeldarm (colon rectalis/rectum)
o De endeldarm loopt vanaf het kleine bekken recht naar beneden door de
bekkenbodemspieren heen. Het bovenste gedeelte is wijder dan de rest van
de endeldarm. Dit gedeelte kan makkelijk uitrekken. De endeldarm eindigt in
de anus. De anus bestaat uit twee spieren namelijk een inwendige- en
uitwendige kringspier.
, De wand van de dikke darm bestaat uit 5 lagen. Van binnen naar buiten is dit het slijmvlies,
muscularis mucosae, submucosa, muscularis en serosa.
Het slijmvlies heeft een epitheel laag waar tussen veel slijmproducerende cellen
liggen. Daarnaast ligt er een laag losmazig bindweefsel vlak onder de epitheellaag
met veel slijmproducerende cellen.
Het muscularis mucosae is een dunne laag glad spierweefsel dat onder de laag van
losmazig bindweefsel ligt.
Het submucosa is een dikke bindweefsellaag waarin bloedvaten, lymfevaten,
lymfatisch weefsel en zenuwtakken liggen.
Het muscularis is het spiergedeelte van de wand. Deze laag bestaat uit twee lagen.
De binnenste laag bestaat uit kringspieren waaromheen zich lengtespieren bevinden.
De serosa is het binnenblad van het buikvlies. Dit is een dun, glad vlies dat uit
mesotheel op een basaalmembraan bestaat.
Fysiologie
De dikke darm heeft 3 functies, namelijk: het transport van de voedselbrij, resorptie van een
aantal stoffen en het tijdelijk opslaan van de defecatie.
Het spiergedeelte van de wand van de dikke darm zorgt voor het transport van de
voedselbrij. De kringspieren trekken zich samen zodat de darm wordt dicht geknepen en de
lengtespieren trekken zich samen zodat de darm korter wordt. Dit wordt ook wel peristaltiek
genoemd en is een eigenlijk een golfbeweging van de darmwand. Hierdoor wordt de
voedselbrij steeds een stukje verder door de dikke darm wordt geduwd. Uiteindelijk komt het
in het dalende deel en S-vormige deel terecht, waar het tijdelijk wordt opgeslagen. De vulling
van het dalende- en S-vormige deel gebeurd geleidelijk waardoor de wand uitrekt. Het effect
hiervan is dat er een sterkere peristaltiek ontstaat. Hierdoor wordt het de lege endeldarm
ingeduwd waardoor de wand uitrekt. Doordat de wand uitrekt, wordt er een prikkeling van het
zenuwstelsel veroorzaakt. Iemand krijgt door deze prikkeling een defecatiedrang en
defecatiereflex. Bij het defecatiereflex wordt de peristaltiek nog sterker waardoor de
inwendige sluitspier ontspant. Tegelijkertijd ontspant de uitwendige sluitspier waardoor
iemand zijn defecatie kwijt kan.
Het slijmvlies met veel slijmproducerende cellen zorgt ervoor dat er slijm geproduceerd wordt
zodat dit als glijmiddel voor het voedseltransport in de darmen en werkt als bescherming
tegen de chemische inwerking van spijsverteringssappen.
Door samentrekkingen van de wand van de dikke darm ondersteunt het muscularis mucosae
de afgifte van de klierproducten aan de holte van de darm.
De inhoud van de dikke darm bestaat uit onverteerde- en onverteerbare resten. Deze resten
zijn een voedingsbodem voor colibacteriën (darmflora). Door de stofwisseling van de
darmflora komen er bruikbare producten beschikbaar zoals vitamine K. Deze vitamine,
enkele zouten en een half liter vocht (per etmaal) worden weer in het bloed opgenomen.
Hierdoor worden de resten ingedikt en veranderd het in feces.
