Burgerschap
Hoorcollege week 1
Elke week is gekoppeld aan een andere bril/visie. Over rechtvaardige samenleving, politiek,
economie, recht en decentralisatie.
Thomas Hobbes: hij zei: ‘als we geen sterke overheid hebben, is de wereld een zooi. Want als mens
willen we het beste voor ons zelf en als niemand daar de macht over houdt, dan regeert het recht
van de sterkste en zullen we elkaar vooral de kop in slaan.’ De macht om voor ons eigen recht op te
komen, moeten we uitgeven aan een externe. Dus de overheid. Hij vergeleek de macht van de
overheid met een ‘leviathan’. Dit is een zeemonster. Hij zei dat de machthebber iemand moet zijn die
vreselijk is en voor wie iedereen bang is. Alleen dan zal niemand geneigd zijn om de vorst een kopje
kleiner te maken. dit is geschreven in de tijd dat er in Engeland een burgeroorlog bezig was. De
schrijver zelf miste deze sterke vorst die zorgde voor rust en veiligheid. Eigenlijk ligt de macht bij de
burger, maar dat kunnen we niet met zijn allen organiseren dus we moeten dat uitbesteden. Dus als
ik ruzie heb met de buurman over een stukje tuin, dat ik hem niet met een zwaard te lijf zal gaan,
maar dat ik naar de rechter stap en hem/haar erover laat oordelen. Zo besteed je die macht om
iemand te straffen etc. dus uit. Deze theorie is een democratische theorie. Hij ging er namelijk vanuit
dat de onderdanen de macht van de koning bepalen. Wij besteden onze macht niet meer uit aan de
koning tegenwoordig, maar wel aan anderen zoals volksvertegenwoordigers die onze belangen
behartigen.
Welfare triangle: driehoek van de welvaartstaat
Hoe is de samenleving opgebouwd?
- Welfare triangle: de driehoek van de welvaartsstaat
1. De overheid: die bepaalt hoe burgers zich moeten gedragen. Bijv. dat we nu binnen
moeten blijven.
2. De burger: de burger leeft volgens de wetten van de overheid. Zij geven hun macht aan
de overheid om de samenleving zo goed mogelijk te regelen.
3. De markt: waar het geld verdient wordt, waar banen gecreëerd worden en waar dus de
economie op draait. De markt heeft een bepaalde mate van invloed op de samenleving.
Draait de markt goed, leef je in een welvarende samenleving. De burgers participeren in
de markt en de overheid geeft de markt de ruimte om zo goed mogelijk te kunnen
draaien.
- Recht: de juridische macht is zoveel mogelijk onafhankelijk. Hij moet soms de overheid tegen
de burger beschermen. Nu wil de overheid bijv. iedereen een app op zijn/haar telefoon laten
instaleren om te kunnen zien met wie je in contact bent geweest ivm corona. Dan is de
vraag: is dit niet een te grote inbreuk op iemands privacy? Dat is iets waar rechters bijv.
, overgaan en burgers dan beschermen tegen beslissingen van overheid. Zo kan iedereen in de
driehoek het recht gebruiken om voor zijn/haar belangen op te komen.
- Economie: associëren we vaak met de markt. Wij als burger bepalen enorm hoe de economie
eruit ziet, maar ook de overheid bepaalt met maatregelen enz. hoe de markt eruit ziet.
- Politiek: de plek waar burgers en werknemers voor hun belangen op komen en waar beleid
bepaald wordt. De overheid beïnvloed dit.
- Privé- domein: er is een bepaalde mate van privé ruimte in ieders leven. Dit kan beïnvloed
worden door de overheid (bijv. met de app), maar ook door de andere facetten uit een
samenleving.
-
Commons: de gemeenschappelijke delen/ bezitten/ afspraken in de samenleving. Nu is dat
bijvoorbeeld een coöperatie. Bedrijven die afspraken maken met elkaar over een samenwerking.
Hoe kan het dat we eerst in een verzorgingsstaat leefde en tegenwoordig in een participatiestaat
leven?
➢ We zijn in transitie/transformatie, dat betekent ook decentralisatie.
➢ Beïnvloed door de economie en juridisch
➢ Verandering in economie, recht en ideologie
Je ziet eerst één ding, bijvoorbeeld een eend en later zie je
pas dat het ook een konijn is. Dus wanneer iemand uitlegt
wat het inhoudt, kun je ze allebei zien. Je krijgt dan opeens
een ander beeld van de werkelijkheid.
Het ontstaan van de huidige beleidsparadigma’s.
- Invloed van de overheid op de maatschappelijke opinie en
andersom.
Welfare Triangle: veranderende context
• Technologische ontwikkelingen
• Mondialisering -> diversiteit. We staan steeds meer in
contact met de rest van de wereld. Daarnaast speelt de hele
wereld zich af in ons land, daarmee willen we zeggen dat de bevolking steeds diverser wordt.
• Financiële- / machts- en ecologische crisis. De overheid hebben de macht, maar waarom
zitten ze daar en waarom hebben ze de macht en zitten ze er voor ons of voor zichzelf
(machtscrisis)
• Toegenomen complexiteit, bijv. door Juridificering of digitalisering van de samenleving.
Steeds meer lichtverstandelijk beperkten, terwijl de gezondheidszorg etc. steeds beter is.
daarom denkt men dat het komt doordat de samenleving zo complex is tegenwoordig en
veel mensen lopen tegen dingen aan. Daarom krijgen deze mensen al gauw een stempel.
• Transitie, grote ontwikkelingen in de samenleving;
Emancipatie: minderheden in de samenleving krijgen steeds meer te zeggen,
waaronder de vrouw.
Hoorcollege week 1
Elke week is gekoppeld aan een andere bril/visie. Over rechtvaardige samenleving, politiek,
economie, recht en decentralisatie.
Thomas Hobbes: hij zei: ‘als we geen sterke overheid hebben, is de wereld een zooi. Want als mens
willen we het beste voor ons zelf en als niemand daar de macht over houdt, dan regeert het recht
van de sterkste en zullen we elkaar vooral de kop in slaan.’ De macht om voor ons eigen recht op te
komen, moeten we uitgeven aan een externe. Dus de overheid. Hij vergeleek de macht van de
overheid met een ‘leviathan’. Dit is een zeemonster. Hij zei dat de machthebber iemand moet zijn die
vreselijk is en voor wie iedereen bang is. Alleen dan zal niemand geneigd zijn om de vorst een kopje
kleiner te maken. dit is geschreven in de tijd dat er in Engeland een burgeroorlog bezig was. De
schrijver zelf miste deze sterke vorst die zorgde voor rust en veiligheid. Eigenlijk ligt de macht bij de
burger, maar dat kunnen we niet met zijn allen organiseren dus we moeten dat uitbesteden. Dus als
ik ruzie heb met de buurman over een stukje tuin, dat ik hem niet met een zwaard te lijf zal gaan,
maar dat ik naar de rechter stap en hem/haar erover laat oordelen. Zo besteed je die macht om
iemand te straffen etc. dus uit. Deze theorie is een democratische theorie. Hij ging er namelijk vanuit
dat de onderdanen de macht van de koning bepalen. Wij besteden onze macht niet meer uit aan de
koning tegenwoordig, maar wel aan anderen zoals volksvertegenwoordigers die onze belangen
behartigen.
Welfare triangle: driehoek van de welvaartstaat
Hoe is de samenleving opgebouwd?
- Welfare triangle: de driehoek van de welvaartsstaat
1. De overheid: die bepaalt hoe burgers zich moeten gedragen. Bijv. dat we nu binnen
moeten blijven.
2. De burger: de burger leeft volgens de wetten van de overheid. Zij geven hun macht aan
de overheid om de samenleving zo goed mogelijk te regelen.
3. De markt: waar het geld verdient wordt, waar banen gecreëerd worden en waar dus de
economie op draait. De markt heeft een bepaalde mate van invloed op de samenleving.
Draait de markt goed, leef je in een welvarende samenleving. De burgers participeren in
de markt en de overheid geeft de markt de ruimte om zo goed mogelijk te kunnen
draaien.
- Recht: de juridische macht is zoveel mogelijk onafhankelijk. Hij moet soms de overheid tegen
de burger beschermen. Nu wil de overheid bijv. iedereen een app op zijn/haar telefoon laten
instaleren om te kunnen zien met wie je in contact bent geweest ivm corona. Dan is de
vraag: is dit niet een te grote inbreuk op iemands privacy? Dat is iets waar rechters bijv.
, overgaan en burgers dan beschermen tegen beslissingen van overheid. Zo kan iedereen in de
driehoek het recht gebruiken om voor zijn/haar belangen op te komen.
- Economie: associëren we vaak met de markt. Wij als burger bepalen enorm hoe de economie
eruit ziet, maar ook de overheid bepaalt met maatregelen enz. hoe de markt eruit ziet.
- Politiek: de plek waar burgers en werknemers voor hun belangen op komen en waar beleid
bepaald wordt. De overheid beïnvloed dit.
- Privé- domein: er is een bepaalde mate van privé ruimte in ieders leven. Dit kan beïnvloed
worden door de overheid (bijv. met de app), maar ook door de andere facetten uit een
samenleving.
-
Commons: de gemeenschappelijke delen/ bezitten/ afspraken in de samenleving. Nu is dat
bijvoorbeeld een coöperatie. Bedrijven die afspraken maken met elkaar over een samenwerking.
Hoe kan het dat we eerst in een verzorgingsstaat leefde en tegenwoordig in een participatiestaat
leven?
➢ We zijn in transitie/transformatie, dat betekent ook decentralisatie.
➢ Beïnvloed door de economie en juridisch
➢ Verandering in economie, recht en ideologie
Je ziet eerst één ding, bijvoorbeeld een eend en later zie je
pas dat het ook een konijn is. Dus wanneer iemand uitlegt
wat het inhoudt, kun je ze allebei zien. Je krijgt dan opeens
een ander beeld van de werkelijkheid.
Het ontstaan van de huidige beleidsparadigma’s.
- Invloed van de overheid op de maatschappelijke opinie en
andersom.
Welfare Triangle: veranderende context
• Technologische ontwikkelingen
• Mondialisering -> diversiteit. We staan steeds meer in
contact met de rest van de wereld. Daarnaast speelt de hele
wereld zich af in ons land, daarmee willen we zeggen dat de bevolking steeds diverser wordt.
• Financiële- / machts- en ecologische crisis. De overheid hebben de macht, maar waarom
zitten ze daar en waarom hebben ze de macht en zitten ze er voor ons of voor zichzelf
(machtscrisis)
• Toegenomen complexiteit, bijv. door Juridificering of digitalisering van de samenleving.
Steeds meer lichtverstandelijk beperkten, terwijl de gezondheidszorg etc. steeds beter is.
daarom denkt men dat het komt doordat de samenleving zo complex is tegenwoordig en
veel mensen lopen tegen dingen aan. Daarom krijgen deze mensen al gauw een stempel.
• Transitie, grote ontwikkelingen in de samenleving;
Emancipatie: minderheden in de samenleving krijgen steeds meer te zeggen,
waaronder de vrouw.
