Casuscolleges
Week 1
Digesten zijn 50 boeken. We lezen bijna alles uit het 9e boek, titel 2 over
de Lex Aquilia en diefstal (ander boek). “Knipselkrant”: verzameling van
juristenrecht van de klassieke Romeinse juristen.
Ingewikkeld: Justianus heeft een leerboek erbij gegeven: de instituten.
Justianus heeft het oerwoud gesystematiseerd.
Bijna alles in het casuscollege gaat over de onrechtmatige daad aan de
hand van teksten uit de digesten.
Geschiedenis van de onrechtmatige daad
- Waar vinden we dit leerstuk in ons BW?
BW:
Boek 1: Personenrecht (Gaius)
Boek 2: Rechtspersonen
Boek 3: Vermogensrecht (Gaius)
Boek 4: Erfrecht (Gaius)
Boek 5: Zakelijke rechten (Gaius)
Boek 6: Verbintenissenrecht (Gaius)
Boek 7: Bijzondere overeenkomsten
Boek 8: Verkeersmiddelen en Vervoersrecht
Boek 10: Internationaal Privaatrecht
Wij bekijken boek 6: art. 6:162
Art. 6.1 BW: Verbintenissen kunnen slechts ontstaan indien dit uit de wet
voortvloeit. (Dus ook de verbintenis uit onrechtmatige daad).
Titel 3: Verbintenissen uit onrechtmatige daad (art. 6:162 BW)
Titel 4: Verbintenissen uit andere bron dan onrechtmatige daad en
overeenkomst (zaakwaarneming, onverschuldigde betaling)
Titel 5: Verbintenissen uit overeenkomst
Gaius begint met contract delict: andere systematiek
We gaan kijken of de bronnen van verbintenis terug te vinden zijn in het
Romeinse recht (bijv. Gaius Gouden spreuken) zijn terug te vinden.
Gouden regels: delen opgenomen in de digesten.
- Belang systematiek
Bronnen van verbintenis in de Instituten van Gaius (160 n.Chr.)
Gaius, Institutiones 3,88:
Laten wij nu overgaan naar de verbintenissen. De hoofdindeling
daarvan is deze, dat men twee categorieën onderscheidt. Iedere
verbintenis ontstaat namelijk of uit contract of uit delict.
Wij hebben een driedeling: onrechtmatige daad, andere bron dan
onrechtmatige daad of overeenkomst.
, Gaius, Gouden spreuken II. Een tweede indeling van bronnen van
verbintenis
D. 44,7 (omtrent verbintenissen en acties).
Verbintenissen ontstaan uit contract of uit delict of, op grond van een
of andere bijzondere rechtsregel, uit verschillende andere oorzaken.
Gaius nu ook een driedeling:
- uit contract
- uit delict
- uit verschillende andere oorzaken
sporen terug te vinden in BW. Wel andere indeling dan Justinianus doet.
Die van Justianus is wel terug te vinden in de Franse Code Civil.
Instituten van Justinianus
Bronnen van verbintenis.
- ex contractu/uit contract: 4 type contracten: door afgifte van de
zaak, mondeling, schriftelijk, door wilsovereenstemming
- quasi ex contractu/als het ware uit contract: zaakwaarneming,
onverschuldige betaling (de wilsovereenstemming ontbreekt in deze
categorie)
- ex delicto/uit delict: betreft de private delicten waarin het gaat om
schuldaansprakelijkheid (opzet, schuld): onrechtmatig toegebrachte
schade (culpa/schuld delict); diefstal, belediging
- quasi ex delicto/als het ware uit het delict: betreft de actie van het
naar beneden gooien of gieten van iets, betreft risico
aansprakelijkheid dat wil zeggen aansprakelijkheid zonder schuld of
aansprakelijkheid door casus/toeval.
“Quasi/als het ware contracten”: de wilsovereenstemming ontbreekt =
zaakwaarneming etc. We gaan ons niet bezig houden met contract en
quasi contract. Uit delict en uit quasi delict wel. Die 2 categorieën kenden
Gaius niet: Justinianus toegevoegd het is nieuw: bronnen van
verbintenissen uitgebreid. Private delicten waarin het gaat om
schuldaansprakelijkheid: bijv. onrechtmatig aangebrachte schade =
verbintenis uit delict. Ook diefstal: je betaalt de boete direct. En belediging
- onrechtmatig aangebrachte schade
- diefstal
- belediging
Zijn private delicten.
Als het ware uit delict: geen schuld maar wel aansprakelijk. Gaius kende
risicoaansprakelijkheid nog niet maar Justinianus wel. Er werd veel naar
beneden gegooid vanuit appartementen: hoofdbewoner aansprakelijk (ook
al was je op vakantie). Geen schuld maar wel aansprakelijkheid. Actie van
het naar beneden gooien of gieten van iets: praetor heeft die actie in het
leven geroepen omdat het zo vaak gebeurde. Hij kon je het rechtsmiddel
verlenen: de actie van het naar beneden gooien of gieten van iets vaste
boete voor hoofdbewoner.
Week 1
Digesten zijn 50 boeken. We lezen bijna alles uit het 9e boek, titel 2 over
de Lex Aquilia en diefstal (ander boek). “Knipselkrant”: verzameling van
juristenrecht van de klassieke Romeinse juristen.
Ingewikkeld: Justianus heeft een leerboek erbij gegeven: de instituten.
Justianus heeft het oerwoud gesystematiseerd.
Bijna alles in het casuscollege gaat over de onrechtmatige daad aan de
hand van teksten uit de digesten.
Geschiedenis van de onrechtmatige daad
- Waar vinden we dit leerstuk in ons BW?
BW:
Boek 1: Personenrecht (Gaius)
Boek 2: Rechtspersonen
Boek 3: Vermogensrecht (Gaius)
Boek 4: Erfrecht (Gaius)
Boek 5: Zakelijke rechten (Gaius)
Boek 6: Verbintenissenrecht (Gaius)
Boek 7: Bijzondere overeenkomsten
Boek 8: Verkeersmiddelen en Vervoersrecht
Boek 10: Internationaal Privaatrecht
Wij bekijken boek 6: art. 6:162
Art. 6.1 BW: Verbintenissen kunnen slechts ontstaan indien dit uit de wet
voortvloeit. (Dus ook de verbintenis uit onrechtmatige daad).
Titel 3: Verbintenissen uit onrechtmatige daad (art. 6:162 BW)
Titel 4: Verbintenissen uit andere bron dan onrechtmatige daad en
overeenkomst (zaakwaarneming, onverschuldigde betaling)
Titel 5: Verbintenissen uit overeenkomst
Gaius begint met contract delict: andere systematiek
We gaan kijken of de bronnen van verbintenis terug te vinden zijn in het
Romeinse recht (bijv. Gaius Gouden spreuken) zijn terug te vinden.
Gouden regels: delen opgenomen in de digesten.
- Belang systematiek
Bronnen van verbintenis in de Instituten van Gaius (160 n.Chr.)
Gaius, Institutiones 3,88:
Laten wij nu overgaan naar de verbintenissen. De hoofdindeling
daarvan is deze, dat men twee categorieën onderscheidt. Iedere
verbintenis ontstaat namelijk of uit contract of uit delict.
Wij hebben een driedeling: onrechtmatige daad, andere bron dan
onrechtmatige daad of overeenkomst.
, Gaius, Gouden spreuken II. Een tweede indeling van bronnen van
verbintenis
D. 44,7 (omtrent verbintenissen en acties).
Verbintenissen ontstaan uit contract of uit delict of, op grond van een
of andere bijzondere rechtsregel, uit verschillende andere oorzaken.
Gaius nu ook een driedeling:
- uit contract
- uit delict
- uit verschillende andere oorzaken
sporen terug te vinden in BW. Wel andere indeling dan Justinianus doet.
Die van Justianus is wel terug te vinden in de Franse Code Civil.
Instituten van Justinianus
Bronnen van verbintenis.
- ex contractu/uit contract: 4 type contracten: door afgifte van de
zaak, mondeling, schriftelijk, door wilsovereenstemming
- quasi ex contractu/als het ware uit contract: zaakwaarneming,
onverschuldige betaling (de wilsovereenstemming ontbreekt in deze
categorie)
- ex delicto/uit delict: betreft de private delicten waarin het gaat om
schuldaansprakelijkheid (opzet, schuld): onrechtmatig toegebrachte
schade (culpa/schuld delict); diefstal, belediging
- quasi ex delicto/als het ware uit het delict: betreft de actie van het
naar beneden gooien of gieten van iets, betreft risico
aansprakelijkheid dat wil zeggen aansprakelijkheid zonder schuld of
aansprakelijkheid door casus/toeval.
“Quasi/als het ware contracten”: de wilsovereenstemming ontbreekt =
zaakwaarneming etc. We gaan ons niet bezig houden met contract en
quasi contract. Uit delict en uit quasi delict wel. Die 2 categorieën kenden
Gaius niet: Justinianus toegevoegd het is nieuw: bronnen van
verbintenissen uitgebreid. Private delicten waarin het gaat om
schuldaansprakelijkheid: bijv. onrechtmatig aangebrachte schade =
verbintenis uit delict. Ook diefstal: je betaalt de boete direct. En belediging
- onrechtmatig aangebrachte schade
- diefstal
- belediging
Zijn private delicten.
Als het ware uit delict: geen schuld maar wel aansprakelijk. Gaius kende
risicoaansprakelijkheid nog niet maar Justinianus wel. Er werd veel naar
beneden gegooid vanuit appartementen: hoofdbewoner aansprakelijk (ook
al was je op vakantie). Geen schuld maar wel aansprakelijkheid. Actie van
het naar beneden gooien of gieten van iets: praetor heeft die actie in het
leven geroepen omdat het zo vaak gebeurde. Hij kon je het rechtsmiddel
verlenen: de actie van het naar beneden gooien of gieten van iets vaste
boete voor hoofdbewoner.