11.1
Een regelkring zorgt voor homeostase van interne milieu, dit gebeurt d.m.v. receptoren en
effectoren die een bepaalde norm in stand houden
Negatieve terugkoppeling is een proces dat de afwijking van de norm tegenhoudt, bv. Bij de
temperatuurregeling waar zweetklieren ervoor zorgen dat de haarvaten in de huid
vernauwen.
Kerntemperatuur is 37 graden Celsius. Warmte- en koude- receptoren registreren de
actuele waarde en geven deze door aan het regelcentrum. De effectoren (zweetkliertjes,
spiertjes van bloedvaten in de huid, spieren bij rillen en klappertanden) herstellen de
afwijking van de norm.
De temperatuur in de buitenste delen van het lichaam is de schiltemperatuur. Receptoren
voor de schildtemperatuur liggen in de huid- en skeletspieren. Het zijn koude- en
warmtereceptoren. Bij onderkoeling treden de effectoren in werking. Je gaat rillen en
klappertanden, kringspieren in slagadertjes naar de huid en de spieren vernauwen,
waardoor er minder bloed naar de schil gaat. Deze herverdeling van warm bloed houdt de
warmte zoveel mogelijk in de kern vast.
Bij 37 graden of hoger in de schiltemperatuur (koorts) herstellen effectoren de norm. Eerst
werken dezelfde effectoren als bij onderkoeling, omdat de hypothalamus de norm heeft
verhoogd. Het temperatuurcentrum regelt de afkoeling. De slagadertjes naar de huid gaan
wijd open.
Koorts stimuleert de productie en afgifte van afweerstoffen (door de hoge temperatuur).
Hierdoor kan het lichaam de infectie sneller en beter bestrijden. Verhoging norm onder
invloed cytokine.
Intern milieu zijn alle vloeistoffen in het lichaam samen; samenstelling bloed,
weefselvloeistof, lymfe en cytoplasma. Factoren die volgens een strenge norm in het interne
milieu worden gehandhaafd zijn; Ca²⁺, O2, CO2, Na⁺ en glucose.
11.2
- Aanvoerende vaten lever: leverslagader=O2-rijk en CO2-arm poortader= bloed met
opgeloste stoffen uit darmen
- Afvoerende vaten lever: leverader= CO2-rijk en O2-arm. Galbuis= galzure zouten en zet
bilirubine af tot hemoglobine.
- Lever en alvleesklier werken samen om bloedsuikerspiegel op pijl te houden. Weefsels
nemen na een maaltijd onder invloed van insuline glucose op waardoor de
glucoseconcentratie in het bloed daalt. In de lever stimuleert insuline de omzetting van
glucose in glycogenese. Tijdens inspanning dissimileren de spieren glucose. Je spiercellen
maken de glucose vrij uit de glycogeenvoorraad of uit het bloed. Hierop reageert de
alvleesklier en maakt glucagon. De lever zet glycogeen om in glucose en geeft dat af aan het
bloed. Wanneer glucosevoorraden in het bloed en glycogeenvoorraden in de lever uitgeput
raken dan maken levercellen ook glucose uit aminozuren en vetten: gluconeogenese.
- Bij vet eten ontvangt de lever glycerol en vetzuren die via de poortader en leverslagader
binnenkomen. Lever kan ongeschikte vetzuren ombouwen tot geschikte. Essentiële
vetzuren kan lever niet zelf maken, kan alleen door voedsel. (bv. Cholestrol)
Vetten zijn hydrofoob, de lever voorziet vetachtige stoffen van hydrofiele buitenlaag en
vormt zo lipoproteïnen, die het bloedplasma kan vervoeren.
Een regelkring zorgt voor homeostase van interne milieu, dit gebeurt d.m.v. receptoren en
effectoren die een bepaalde norm in stand houden
Negatieve terugkoppeling is een proces dat de afwijking van de norm tegenhoudt, bv. Bij de
temperatuurregeling waar zweetklieren ervoor zorgen dat de haarvaten in de huid
vernauwen.
Kerntemperatuur is 37 graden Celsius. Warmte- en koude- receptoren registreren de
actuele waarde en geven deze door aan het regelcentrum. De effectoren (zweetkliertjes,
spiertjes van bloedvaten in de huid, spieren bij rillen en klappertanden) herstellen de
afwijking van de norm.
De temperatuur in de buitenste delen van het lichaam is de schiltemperatuur. Receptoren
voor de schildtemperatuur liggen in de huid- en skeletspieren. Het zijn koude- en
warmtereceptoren. Bij onderkoeling treden de effectoren in werking. Je gaat rillen en
klappertanden, kringspieren in slagadertjes naar de huid en de spieren vernauwen,
waardoor er minder bloed naar de schil gaat. Deze herverdeling van warm bloed houdt de
warmte zoveel mogelijk in de kern vast.
Bij 37 graden of hoger in de schiltemperatuur (koorts) herstellen effectoren de norm. Eerst
werken dezelfde effectoren als bij onderkoeling, omdat de hypothalamus de norm heeft
verhoogd. Het temperatuurcentrum regelt de afkoeling. De slagadertjes naar de huid gaan
wijd open.
Koorts stimuleert de productie en afgifte van afweerstoffen (door de hoge temperatuur).
Hierdoor kan het lichaam de infectie sneller en beter bestrijden. Verhoging norm onder
invloed cytokine.
Intern milieu zijn alle vloeistoffen in het lichaam samen; samenstelling bloed,
weefselvloeistof, lymfe en cytoplasma. Factoren die volgens een strenge norm in het interne
milieu worden gehandhaafd zijn; Ca²⁺, O2, CO2, Na⁺ en glucose.
11.2
- Aanvoerende vaten lever: leverslagader=O2-rijk en CO2-arm poortader= bloed met
opgeloste stoffen uit darmen
- Afvoerende vaten lever: leverader= CO2-rijk en O2-arm. Galbuis= galzure zouten en zet
bilirubine af tot hemoglobine.
- Lever en alvleesklier werken samen om bloedsuikerspiegel op pijl te houden. Weefsels
nemen na een maaltijd onder invloed van insuline glucose op waardoor de
glucoseconcentratie in het bloed daalt. In de lever stimuleert insuline de omzetting van
glucose in glycogenese. Tijdens inspanning dissimileren de spieren glucose. Je spiercellen
maken de glucose vrij uit de glycogeenvoorraad of uit het bloed. Hierop reageert de
alvleesklier en maakt glucagon. De lever zet glycogeen om in glucose en geeft dat af aan het
bloed. Wanneer glucosevoorraden in het bloed en glycogeenvoorraden in de lever uitgeput
raken dan maken levercellen ook glucose uit aminozuren en vetten: gluconeogenese.
- Bij vet eten ontvangt de lever glycerol en vetzuren die via de poortader en leverslagader
binnenkomen. Lever kan ongeschikte vetzuren ombouwen tot geschikte. Essentiële
vetzuren kan lever niet zelf maken, kan alleen door voedsel. (bv. Cholestrol)
Vetten zijn hydrofoob, de lever voorziet vetachtige stoffen van hydrofiele buitenlaag en
vormt zo lipoproteïnen, die het bloedplasma kan vervoeren.
