Voorblad paper Signaleren en preventie
Studentnummer: 995091915
Naam: Anouk de Vreede
Naam opleiding: HBO Bachelor Pedagogiek
Opleidingscode: 7931
Modulenummer: 1672
Modulenaam: Signaleren en preventie
Versie (indien meerdere versies aanwezig): 1
Herkansing?: ja/nee Nee
In de opdracht is de juiste bronvermelding* Ja
toegepast:
In de opdracht zijn de verslagtechnieken Ja
toegepast:
,Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1: Signalering................................................................................................................................ 3
1.1 De doelgroep...................................................................................................................................................3
1.2 Preventie behoefte..........................................................................................................................................5
1.3 Sociale kaart....................................................................................................................................................6
1.4 Signaleringsprocedure....................................................................................................................................7
Hoofdstuk 2: Preventieplan............................................................................................................................ 8
2.1 Voorstel preventieactiviteit.............................................................................................................................8
2.2 Gezonde en ongezonde gedrag en de omstandigheden van de doelgroep..................................................10
2.3 Positief beïnvloeden van de determinanten van het gedrag........................................................................11
2.4 Betoog...........................................................................................................................................................13
Hoofdstuk 3: Reflectie.................................................................................................................................. 14
Literatuurlijst............................................................................................................................................... 15
Bijlage 1....................................................................................................................................................... 17
Bijlage 2....................................................................................................................................................... 19
2
, Hoofdstuk 1: Signalering
1.1 De doelgroep
Kindermishandeling is ‘elke vorm van voor een minderjarige bedreigende of gewelddadige
interactie van fysieke, psychische of seksuele aard, die ouders of andere personen ten opzichte
van wie de minderjarige in een relatie van afhankelijkheid of van onvrijheid staat, actief of
passief opdringen, waardoor ernstige schade wordt berokkend of dreigt te worden berokkend
aan de minderjarige in de vorm van fysiek of psychisch letsel’ (NJI, 2019). Zoals in de
definitie is aangegeven, kunnen verschillende vormen onderscheiden worden, namelijk
psychische mishandeling en verwaarlozing, fysieke mishandeling en verwaarlozing en
seksuele mishandeling (Becker, 2018). De doelgroep die hierbij wordt benoemd is de
‘minderjarige’, hierbij wordt bedoeld de leeftijd van 0 tot 18 jaar.
Het belang van vroegtijdige signalering en preventie bij kindermishandeling is groot.
Kindermishandeling kan gevolgen hebben voor het slachtoffer zelf tijdens de jeugd en op
latere leeftijd (microniveau), maar kan ook gevolgen hebben voor de omgeving (mesoniveau)
en maatschappij (macroniveau) (RIVM, 2018). Om zinvolle uitspraken te kunnen doen over
de invloed van risico- en beschermende factoren, moet onderscheid worden gemaakt tussen
factoren op micro-, meso- en macroniveau (NCJ, 2013).
In onderzoek van NCJ (2013) gaat het bij microniveau om ouder-, kind- en gezinsfactoren.
Eigenschappen van de ouder(s), het kind en het gezinssysteem (opvoeding en
gezinsinteracties) staan hier centraal.
Op het mesoniveau worden sociale factoren, gezins- en buurtfactoren onderscheiden. Hierbij
kan worden gedacht aan het sociale netwerk, sociale bindingen (bijvoorbeeld de school) en de
kwaliteit van de buurt (sociale buurtcohesie). In het algemeen kunnen deze factoren als
steunend beschouwd worden. Op het macroniveau ten slotte bevinden zich de
maatschappelijke achtergrondfactoren. De culturele achtergrond en sociaaleconomische
positie (opleiding, werk, inkomen enz.) spelen hier een rol. Het gaat hier dus om
maatschappelijke en culturele condities die het gezinsleven bepalen. Sociale steun is hierbij
een belangrijke beschermende factor. Sociale en maatschappelijke omgevingsfactoren hebben
een sterke invloed op condities waarbinnen de opvoeding plaatsvindt. Het balansmodel van
Bakker et al. (2000) geeft dit samenspel van alle drie de niveaus weer (NCJ, 2013).
3
Studentnummer: 995091915
Naam: Anouk de Vreede
Naam opleiding: HBO Bachelor Pedagogiek
Opleidingscode: 7931
Modulenummer: 1672
Modulenaam: Signaleren en preventie
Versie (indien meerdere versies aanwezig): 1
Herkansing?: ja/nee Nee
In de opdracht is de juiste bronvermelding* Ja
toegepast:
In de opdracht zijn de verslagtechnieken Ja
toegepast:
,Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1: Signalering................................................................................................................................ 3
1.1 De doelgroep...................................................................................................................................................3
1.2 Preventie behoefte..........................................................................................................................................5
1.3 Sociale kaart....................................................................................................................................................6
1.4 Signaleringsprocedure....................................................................................................................................7
Hoofdstuk 2: Preventieplan............................................................................................................................ 8
2.1 Voorstel preventieactiviteit.............................................................................................................................8
2.2 Gezonde en ongezonde gedrag en de omstandigheden van de doelgroep..................................................10
2.3 Positief beïnvloeden van de determinanten van het gedrag........................................................................11
2.4 Betoog...........................................................................................................................................................13
Hoofdstuk 3: Reflectie.................................................................................................................................. 14
Literatuurlijst............................................................................................................................................... 15
Bijlage 1....................................................................................................................................................... 17
Bijlage 2....................................................................................................................................................... 19
2
, Hoofdstuk 1: Signalering
1.1 De doelgroep
Kindermishandeling is ‘elke vorm van voor een minderjarige bedreigende of gewelddadige
interactie van fysieke, psychische of seksuele aard, die ouders of andere personen ten opzichte
van wie de minderjarige in een relatie van afhankelijkheid of van onvrijheid staat, actief of
passief opdringen, waardoor ernstige schade wordt berokkend of dreigt te worden berokkend
aan de minderjarige in de vorm van fysiek of psychisch letsel’ (NJI, 2019). Zoals in de
definitie is aangegeven, kunnen verschillende vormen onderscheiden worden, namelijk
psychische mishandeling en verwaarlozing, fysieke mishandeling en verwaarlozing en
seksuele mishandeling (Becker, 2018). De doelgroep die hierbij wordt benoemd is de
‘minderjarige’, hierbij wordt bedoeld de leeftijd van 0 tot 18 jaar.
Het belang van vroegtijdige signalering en preventie bij kindermishandeling is groot.
Kindermishandeling kan gevolgen hebben voor het slachtoffer zelf tijdens de jeugd en op
latere leeftijd (microniveau), maar kan ook gevolgen hebben voor de omgeving (mesoniveau)
en maatschappij (macroniveau) (RIVM, 2018). Om zinvolle uitspraken te kunnen doen over
de invloed van risico- en beschermende factoren, moet onderscheid worden gemaakt tussen
factoren op micro-, meso- en macroniveau (NCJ, 2013).
In onderzoek van NCJ (2013) gaat het bij microniveau om ouder-, kind- en gezinsfactoren.
Eigenschappen van de ouder(s), het kind en het gezinssysteem (opvoeding en
gezinsinteracties) staan hier centraal.
Op het mesoniveau worden sociale factoren, gezins- en buurtfactoren onderscheiden. Hierbij
kan worden gedacht aan het sociale netwerk, sociale bindingen (bijvoorbeeld de school) en de
kwaliteit van de buurt (sociale buurtcohesie). In het algemeen kunnen deze factoren als
steunend beschouwd worden. Op het macroniveau ten slotte bevinden zich de
maatschappelijke achtergrondfactoren. De culturele achtergrond en sociaaleconomische
positie (opleiding, werk, inkomen enz.) spelen hier een rol. Het gaat hier dus om
maatschappelijke en culturele condities die het gezinsleven bepalen. Sociale steun is hierbij
een belangrijke beschermende factor. Sociale en maatschappelijke omgevingsfactoren hebben
een sterke invloed op condities waarbinnen de opvoeding plaatsvindt. Het balansmodel van
Bakker et al. (2000) geeft dit samenspel van alle drie de niveaus weer (NCJ, 2013).
3
