Week 1
Boek: Trauma en herstel van Herman
Hoofdstuk 7: Herstelfase
Herstel gaat gepaard Kernervaring van trauma is onmacht en isolement. Herstel gaat dan om gevoelens van macht
met gevoel van? en verbondenheid.
Macht= wordt gezien als het samengaan van wederzijdse steun met individuele autonomie.
Autonomie= wordt gezien als een gevoel van eigenheid en zelfbewustzijn, waarbij je in staat
bent eigen keuzes te maken.
5 dingen die een 1. De relatie heeft als enige doel om het herstel van de cliënt te bevorderen.
therapeutische relatie 2. De relatie is altijd ongelijk.
uniek maken: 3. De therapeut stelt zich belangeloos en neutraal op.
4. Er is sprake van formele neutraliteit bij de therapeut, maar niet van morele
neutraliteit. Dús: nog wel oog voor het onrecht wat is aangedaan.
5. De rol van de therapeut is dubbel, er word zowel inzicht als empathie gegeven.
3e gezelschap in de Dat is de dader en de angstgevoel voor de dader dat nog steeds zo groot is.
relatie:
2 voorbeelden van 1. De cliënt is overtuigd van zijn hulpeloosheid en zoekt daarom een redder. Wanneer
overdacht de therapeut niet aan de verwachtingen kan voldoen kan de cliënt enorm woedend
worden. Dit komt omdat de persoon denkt dat het leven van de therapeut afhangt.
2. De cliënt kan ook juist woede koesteren jegens de therapeut, omdat er een gebrek
aan vertrouwen is.
In beiden gevallen zal de cliënt een gevoeligheid en intense opmerkzaamheid hebben,
waarbij er op elk woord en gebaar van de therapeut gelet zal worden. Dit komt voort uit het
trauma en is er als poging tot zelfbescherming tegen vijandige reacties.
Projectieve identificatie Wanneer je gevoelens van eerdere relaties projecteert op de therapeut.
Traumatische Dit omvat alle emotionele reacties van de therapeut op de overlevende en de gebeurtenis als
overdracht óf zodanig. Emoties en symptomen kunnen hierbij door de therapeut worden overgenomen.
plaatsvervangende
traumatisering
3 soorten manieren - Gevoelens van het slachtoffer
waarop traumatische - Gevoelens van de dader
overdracht gebaseerd is: - Gevoelens van de ongedeerd gebleven toeschouwer
Tegenoverdracht: Het Gevoelens van hulpeloosheid kunnen worden overgenomen. Om hiermee om te gaan kan de
slachtoffer therapeut 2 dingen doen:
- De redder spelen. Echter laat je hiermee indirect zien dat je vindt dat de cliënt niet
voor zichzelf kan zorgen.
- Grenzen verleggen. Dit zorgt er echter voor dat de cliënt zich hulpelozer en
afhankelijker gaat voelen.
Ook kunnen gevoelens van woede worden overgenomen of kan er angst ontstaan voor de
woede van de cliënt. Ja kan dan de woede overschaduwen met je eigen woede óf te veel
woede bij de ander toelaten waarmee er over je grenzen wordt gegaan.
Tegenoverdracht: Er kunnen confrontaties ontstaan met eigen sadistische gevoelens. Hierdoor kan je verhalen
De dader van de slachtoffers bagatelliseren, afkeer krijgen voor het gedrag van het slachtoffer of
gefascineerd raken door de verhalen.
Tegenoverdracht: Je kan schuldgevoelens krijgen, omdat andermans pijn jou gespaard is gebleven of omdat je
De ongedeerd gebleven de cliënt tijdens de behandeling de gebeurtenis opnieuw laat ‘ervaren’.
toeschouwer
2 dingen om beiden Want overdracht- en tegenoverdrachtsreacties zijn onvermijdelijk.
,partijen te beschermen. - Doelstellingen, regels en grenzen met het behandelingscontract
- Het ondersteuningssysteem van de therapeut
Het Het therapeutische bondgenootschap is een relatie van betrokkenheid waarin beide partijen
behandelingscontract zich wijden aan de taak van herstel. Deze taak wordt in het contract vastgelegd. De
voorwaarden zijn zo opgesteld dat het de samenwerking bevorderd. Sommige taken
verschillen voor de partijen.
Wat brengt een De dialectiek van trauma kan het emotionele evenwicht van de therapeut verstoren. Het is
ondersteuningssysteem daarom goed dat er mensen beschikbaar zijn om emotionele reacties te uiten. Daarnaast kan
? dit systeem je wijzen op het feit dat evenwicht tussen beroeps- en privéleven moet worden
gehouden.
, Hoofdstuk 8: Veiligheid
De 3 fases van herstel 1. Het verschaffen van veiligheid
2. Herinnering en rouw
3. Herstel van verbondenheid/ Het weer tot stand brengen van een band met het
dagelijks leven
Een bevredigend herstel Wanneer je een gevoel van dreigend gevaar geleidelijk kan verplaatsen voor een gevoel van
veiligheid, wanneer je de dissociatie kan vervangen door het accepteren van de herinnering en
wanneer stigmatisering en isolement is vervangen door een hernieuwde band met de
maatschappij.
De eerste stap richting Is een (juiste) diagnose stellen. Bij mensen met langdurig trauma en dus CPTSS is deze
een goede behandeling diagnose vaak lastig te bepalen door de vele symptomen.
en herstel Sommige mensen zijn opgelucht met een diagnose. Anderen verzetten zich ertegen, omdat ze
vinden dat er een stempel wordt opgedrukt, uit trots of omdat ze denken dat het erkennen
ervan een overwinning is voor de dader.
2 manieren van 1. Lichaamscontrole: overlevende voelen zich onveilig in hun lichaam, dus is het de
verschaffen van eerste taak om hierop te focussen. Er word hierbij gekeken naar lichamelijke functies
veiligheid: zoals: eten, slapen, beweging, beheersing van symptomen zoals stress, verwarring,
hyperactivering en onbeheersbare emoties of gedachten. Medicatie kan een optie zijn
2. Omgevingscontrole: hierbij wordt er een veilige omgeving gecreëerd samen met
financiële zekerheid, mobiliteit en het oppakken van dagelijkse activiteiten.
Waarom is de keuze om Het slachtoffer zou dan terecht komen in een rechtsstelsel dat zich onverschillig en soms zelfs
de dader aan te geven vijandig naar ze op kan stellen. Ook kan het gevoel van onveiligheid vergroot worden. Tot slot
bij de politie zo lastig? kunnen alle meningen van de omgeving geuit worden, wat de cliënt verder in de war kan
brengen. En wanneer iemand de mening door probeert te drukken, kan er ook inbreuk
gemaakt worden op het principe van dat het slachtoffer weer macht over zichzelf moet krijgen
Duur van de eerste fase Bij mensen met een acuut trauma kan de fase van het verschaffen van veiligheid enkele dagen
van herstel tot weken duren. Bij mensen met CPTSS soms zelfs wel maanden of jaren.
Het marathonmetafoor Deze metafoor laat zien dat het herstelproces een uithoudingsproef is wat een lange
voorbereiding en veel oefening vereist. Het heeft zowel betrekking op lichaam als geest en de
therapeut kan gezien worden als trainer of coach.
Boek: Trauma en herstel van Herman
Hoofdstuk 7: Herstelfase
Herstel gaat gepaard Kernervaring van trauma is onmacht en isolement. Herstel gaat dan om gevoelens van macht
met gevoel van? en verbondenheid.
Macht= wordt gezien als het samengaan van wederzijdse steun met individuele autonomie.
Autonomie= wordt gezien als een gevoel van eigenheid en zelfbewustzijn, waarbij je in staat
bent eigen keuzes te maken.
5 dingen die een 1. De relatie heeft als enige doel om het herstel van de cliënt te bevorderen.
therapeutische relatie 2. De relatie is altijd ongelijk.
uniek maken: 3. De therapeut stelt zich belangeloos en neutraal op.
4. Er is sprake van formele neutraliteit bij de therapeut, maar niet van morele
neutraliteit. Dús: nog wel oog voor het onrecht wat is aangedaan.
5. De rol van de therapeut is dubbel, er word zowel inzicht als empathie gegeven.
3e gezelschap in de Dat is de dader en de angstgevoel voor de dader dat nog steeds zo groot is.
relatie:
2 voorbeelden van 1. De cliënt is overtuigd van zijn hulpeloosheid en zoekt daarom een redder. Wanneer
overdacht de therapeut niet aan de verwachtingen kan voldoen kan de cliënt enorm woedend
worden. Dit komt omdat de persoon denkt dat het leven van de therapeut afhangt.
2. De cliënt kan ook juist woede koesteren jegens de therapeut, omdat er een gebrek
aan vertrouwen is.
In beiden gevallen zal de cliënt een gevoeligheid en intense opmerkzaamheid hebben,
waarbij er op elk woord en gebaar van de therapeut gelet zal worden. Dit komt voort uit het
trauma en is er als poging tot zelfbescherming tegen vijandige reacties.
Projectieve identificatie Wanneer je gevoelens van eerdere relaties projecteert op de therapeut.
Traumatische Dit omvat alle emotionele reacties van de therapeut op de overlevende en de gebeurtenis als
overdracht óf zodanig. Emoties en symptomen kunnen hierbij door de therapeut worden overgenomen.
plaatsvervangende
traumatisering
3 soorten manieren - Gevoelens van het slachtoffer
waarop traumatische - Gevoelens van de dader
overdracht gebaseerd is: - Gevoelens van de ongedeerd gebleven toeschouwer
Tegenoverdracht: Het Gevoelens van hulpeloosheid kunnen worden overgenomen. Om hiermee om te gaan kan de
slachtoffer therapeut 2 dingen doen:
- De redder spelen. Echter laat je hiermee indirect zien dat je vindt dat de cliënt niet
voor zichzelf kan zorgen.
- Grenzen verleggen. Dit zorgt er echter voor dat de cliënt zich hulpelozer en
afhankelijker gaat voelen.
Ook kunnen gevoelens van woede worden overgenomen of kan er angst ontstaan voor de
woede van de cliënt. Ja kan dan de woede overschaduwen met je eigen woede óf te veel
woede bij de ander toelaten waarmee er over je grenzen wordt gegaan.
Tegenoverdracht: Er kunnen confrontaties ontstaan met eigen sadistische gevoelens. Hierdoor kan je verhalen
De dader van de slachtoffers bagatelliseren, afkeer krijgen voor het gedrag van het slachtoffer of
gefascineerd raken door de verhalen.
Tegenoverdracht: Je kan schuldgevoelens krijgen, omdat andermans pijn jou gespaard is gebleven of omdat je
De ongedeerd gebleven de cliënt tijdens de behandeling de gebeurtenis opnieuw laat ‘ervaren’.
toeschouwer
2 dingen om beiden Want overdracht- en tegenoverdrachtsreacties zijn onvermijdelijk.
,partijen te beschermen. - Doelstellingen, regels en grenzen met het behandelingscontract
- Het ondersteuningssysteem van de therapeut
Het Het therapeutische bondgenootschap is een relatie van betrokkenheid waarin beide partijen
behandelingscontract zich wijden aan de taak van herstel. Deze taak wordt in het contract vastgelegd. De
voorwaarden zijn zo opgesteld dat het de samenwerking bevorderd. Sommige taken
verschillen voor de partijen.
Wat brengt een De dialectiek van trauma kan het emotionele evenwicht van de therapeut verstoren. Het is
ondersteuningssysteem daarom goed dat er mensen beschikbaar zijn om emotionele reacties te uiten. Daarnaast kan
? dit systeem je wijzen op het feit dat evenwicht tussen beroeps- en privéleven moet worden
gehouden.
, Hoofdstuk 8: Veiligheid
De 3 fases van herstel 1. Het verschaffen van veiligheid
2. Herinnering en rouw
3. Herstel van verbondenheid/ Het weer tot stand brengen van een band met het
dagelijks leven
Een bevredigend herstel Wanneer je een gevoel van dreigend gevaar geleidelijk kan verplaatsen voor een gevoel van
veiligheid, wanneer je de dissociatie kan vervangen door het accepteren van de herinnering en
wanneer stigmatisering en isolement is vervangen door een hernieuwde band met de
maatschappij.
De eerste stap richting Is een (juiste) diagnose stellen. Bij mensen met langdurig trauma en dus CPTSS is deze
een goede behandeling diagnose vaak lastig te bepalen door de vele symptomen.
en herstel Sommige mensen zijn opgelucht met een diagnose. Anderen verzetten zich ertegen, omdat ze
vinden dat er een stempel wordt opgedrukt, uit trots of omdat ze denken dat het erkennen
ervan een overwinning is voor de dader.
2 manieren van 1. Lichaamscontrole: overlevende voelen zich onveilig in hun lichaam, dus is het de
verschaffen van eerste taak om hierop te focussen. Er word hierbij gekeken naar lichamelijke functies
veiligheid: zoals: eten, slapen, beweging, beheersing van symptomen zoals stress, verwarring,
hyperactivering en onbeheersbare emoties of gedachten. Medicatie kan een optie zijn
2. Omgevingscontrole: hierbij wordt er een veilige omgeving gecreëerd samen met
financiële zekerheid, mobiliteit en het oppakken van dagelijkse activiteiten.
Waarom is de keuze om Het slachtoffer zou dan terecht komen in een rechtsstelsel dat zich onverschillig en soms zelfs
de dader aan te geven vijandig naar ze op kan stellen. Ook kan het gevoel van onveiligheid vergroot worden. Tot slot
bij de politie zo lastig? kunnen alle meningen van de omgeving geuit worden, wat de cliënt verder in de war kan
brengen. En wanneer iemand de mening door probeert te drukken, kan er ook inbreuk
gemaakt worden op het principe van dat het slachtoffer weer macht over zichzelf moet krijgen
Duur van de eerste fase Bij mensen met een acuut trauma kan de fase van het verschaffen van veiligheid enkele dagen
van herstel tot weken duren. Bij mensen met CPTSS soms zelfs wel maanden of jaren.
Het marathonmetafoor Deze metafoor laat zien dat het herstelproces een uithoudingsproef is wat een lange
voorbereiding en veel oefening vereist. Het heeft zowel betrekking op lichaam als geest en de
therapeut kan gezien worden als trainer of coach.
