Tentamen internationale terrorisme – 26 januari
Week 1. Wat is terrorismebestrijding?
“one man’s terrorist is another man’s freedom fighter”
Hoorcollege 1
Terrorisme is:
- Het op mensenlevens gerichte plegen van of dreigen met geweld door individuen of
groepen;
- Het willen ontwrichten van de samenleving en/of;
- Het toebrengen van ernstige schade.
Doel is:
1. Maatschappelijke veranderingen te bewerkstelligen;
2. De bevolking ernstige vrees aan te jagen of;
3. Politieke besluitvormingen beïnvloeden.
Het gaat om een ideologie:
- Een set van idealen, principes of symbolen van een (grote) groep die uitlegt hoe de
samenleving volgens hen zou moeten werken
- Politieke, culturele of religieuze blauwdruk voor een bepaalde sociale orde.
Terrorisme volgens VN:
- Terrorisme is een ernstig misdrijf
- Het is niet gerechtvaardigd, door geen enkele motivatie, politieke, filosofische, ideologische,
raciale, etnische of religieus.
Vijf kenmerken:
1. Acute, uitzonderlijke dreiging
2. Verwerpen bestaand orde
3. Utopische ideaal
4. Uitverkorenheid/geen gelijkheid
5. Geweld gerechtvaardigd
Democratische rechtsorde
De democratisch rechtsorde borgt grondrechten van burgers en zorgt dat iedereen in vrijheid kan
leven
Definitie radicalisering NCTV
Radicalisering is het proces van groeiende bereidheid om de uiterste consequentie uit een
denkwijze te aanvaarden en die in geweld(daden) om te zetten.
Hoe uit zich dat bijvoorbeeld:
- Ernstige onvrede met bestaande maatschappij
- Een negatief beeld van mensen en instellingen die hiervoor verantwoordelijk zouden zijn
- Een mening hoe het ander zou kunnen
- En een idee over het dat aangepakt zou moeten worden
-
,Model over de verschillende meningen
Piramide van Maslow
Behoeften
- Identiteit
- Rechtvaardigheid
- Zingeving
- Sensatie
Deze behoeften zijn drijfveren voor mensen om zich te gaan verzetten tegen hoe het op dat moment
gaat in de maatschappij.
Bekende modellen:
- Vierfasen-model van Borum (2003)
- Piramidemodel van McCauley & Moskalenko (2011)
- Bergmodel Buijs & Demant (2006)
- Staircase-model van Moghaddam (2005)
Vierfasen-model van Borum (2003)
, Belangrijke voedingsbodem voor extremisme
Ervaring van:
- Bedreiging
- Onrecht
- Ongelijkheid
- Onveiligheid
Factoren van belang
- Push factoren zijn ongunstige sociaal-maatschappelijke omstandigheden (onrecht)
o Discriminatie of achterstelling
o Sociale uitsluiting
o Vernedering
o Kansarm/kansloos op arbeidsmarkt
- Pull factoren
o Sociale omgeving (vrienden, familie, vereniging)
o Digitale omgeving (internet, sociale media)
Economische voordelen
Sociale betrokkenheid (ergens bij willen horen)
H 12.2.2 (pag. 338-340) & H 16.4 (pag. 467-459) & H 24.1.4 (pag. 648-650)
Mensenrechten
- Bewegingsvrijheid (binnen en over grenzen heen)
- Recht op privé- en gezinsleven
- Recht op vrijheid
- Non-discriminatie
- Vrijheid van verenging
Relatie tussen contraterrorisme en ethiek
De relatie tussen contraterrorisme en ethiek kan grofweg aan de hand van drie kenmerken worden
gekarakteriseerd:
6. Democratie in het geding het eerste kenmerk raakt de kern van contraterrorisme en
ethiek in gelijke mate: de democratie. Democratie is wat terroristen betreft als kernwaarde in
het geding omdat terrorisme is gericht op het beïnvloeden van politieke besluitvorming. Voor
terrorismebestrijders bepaalt de democratie het kader voor beleid en uitvoering. In een
tijdperk waarin als gevolg van de dreiging de politiek steeds meer bevoegdheden voor
contraterrorisme inruimt zal de spanning rondom de te beschermen democratie alleen maar
toenemen. Welke extra bevoegdheden echt nodig zijn en welke niets, is naast een politieke
en professionele echter ook ethische vraag.
7. Uitdagingen voor contraterrorisme het tweede kenmerk is het geheel aan uitdagingen
waarmee contraterrorisme in het algemeen wordt geconfronteerd. Op dit moment spelen er
drie overkoepelende uitdagingen:
o Als eerste moet het asymmetrische karakter van
contraterrorisme worden genoemd. Gebonden aan wet en
proportionaliteit worden staten geconfronteerd met
terroristen, die gebruik maken van disproportionele
middelen en zich alleen aan hun eigen ideologie gebonden
achten.
o Ten tweede is er sprake van risicovermijding in door angst
bepaalde democratische maatschappijen waarin de
Week 1. Wat is terrorismebestrijding?
“one man’s terrorist is another man’s freedom fighter”
Hoorcollege 1
Terrorisme is:
- Het op mensenlevens gerichte plegen van of dreigen met geweld door individuen of
groepen;
- Het willen ontwrichten van de samenleving en/of;
- Het toebrengen van ernstige schade.
Doel is:
1. Maatschappelijke veranderingen te bewerkstelligen;
2. De bevolking ernstige vrees aan te jagen of;
3. Politieke besluitvormingen beïnvloeden.
Het gaat om een ideologie:
- Een set van idealen, principes of symbolen van een (grote) groep die uitlegt hoe de
samenleving volgens hen zou moeten werken
- Politieke, culturele of religieuze blauwdruk voor een bepaalde sociale orde.
Terrorisme volgens VN:
- Terrorisme is een ernstig misdrijf
- Het is niet gerechtvaardigd, door geen enkele motivatie, politieke, filosofische, ideologische,
raciale, etnische of religieus.
Vijf kenmerken:
1. Acute, uitzonderlijke dreiging
2. Verwerpen bestaand orde
3. Utopische ideaal
4. Uitverkorenheid/geen gelijkheid
5. Geweld gerechtvaardigd
Democratische rechtsorde
De democratisch rechtsorde borgt grondrechten van burgers en zorgt dat iedereen in vrijheid kan
leven
Definitie radicalisering NCTV
Radicalisering is het proces van groeiende bereidheid om de uiterste consequentie uit een
denkwijze te aanvaarden en die in geweld(daden) om te zetten.
Hoe uit zich dat bijvoorbeeld:
- Ernstige onvrede met bestaande maatschappij
- Een negatief beeld van mensen en instellingen die hiervoor verantwoordelijk zouden zijn
- Een mening hoe het ander zou kunnen
- En een idee over het dat aangepakt zou moeten worden
-
,Model over de verschillende meningen
Piramide van Maslow
Behoeften
- Identiteit
- Rechtvaardigheid
- Zingeving
- Sensatie
Deze behoeften zijn drijfveren voor mensen om zich te gaan verzetten tegen hoe het op dat moment
gaat in de maatschappij.
Bekende modellen:
- Vierfasen-model van Borum (2003)
- Piramidemodel van McCauley & Moskalenko (2011)
- Bergmodel Buijs & Demant (2006)
- Staircase-model van Moghaddam (2005)
Vierfasen-model van Borum (2003)
, Belangrijke voedingsbodem voor extremisme
Ervaring van:
- Bedreiging
- Onrecht
- Ongelijkheid
- Onveiligheid
Factoren van belang
- Push factoren zijn ongunstige sociaal-maatschappelijke omstandigheden (onrecht)
o Discriminatie of achterstelling
o Sociale uitsluiting
o Vernedering
o Kansarm/kansloos op arbeidsmarkt
- Pull factoren
o Sociale omgeving (vrienden, familie, vereniging)
o Digitale omgeving (internet, sociale media)
Economische voordelen
Sociale betrokkenheid (ergens bij willen horen)
H 12.2.2 (pag. 338-340) & H 16.4 (pag. 467-459) & H 24.1.4 (pag. 648-650)
Mensenrechten
- Bewegingsvrijheid (binnen en over grenzen heen)
- Recht op privé- en gezinsleven
- Recht op vrijheid
- Non-discriminatie
- Vrijheid van verenging
Relatie tussen contraterrorisme en ethiek
De relatie tussen contraterrorisme en ethiek kan grofweg aan de hand van drie kenmerken worden
gekarakteriseerd:
6. Democratie in het geding het eerste kenmerk raakt de kern van contraterrorisme en
ethiek in gelijke mate: de democratie. Democratie is wat terroristen betreft als kernwaarde in
het geding omdat terrorisme is gericht op het beïnvloeden van politieke besluitvorming. Voor
terrorismebestrijders bepaalt de democratie het kader voor beleid en uitvoering. In een
tijdperk waarin als gevolg van de dreiging de politiek steeds meer bevoegdheden voor
contraterrorisme inruimt zal de spanning rondom de te beschermen democratie alleen maar
toenemen. Welke extra bevoegdheden echt nodig zijn en welke niets, is naast een politieke
en professionele echter ook ethische vraag.
7. Uitdagingen voor contraterrorisme het tweede kenmerk is het geheel aan uitdagingen
waarmee contraterrorisme in het algemeen wordt geconfronteerd. Op dit moment spelen er
drie overkoepelende uitdagingen:
o Als eerste moet het asymmetrische karakter van
contraterrorisme worden genoemd. Gebonden aan wet en
proportionaliteit worden staten geconfronteerd met
terroristen, die gebruik maken van disproportionele
middelen en zich alleen aan hun eigen ideologie gebonden
achten.
o Ten tweede is er sprake van risicovermijding in door angst
bepaalde democratische maatschappijen waarin de
