● Wat is een Theory of Change en waarom is een Theory of Change belangrijk
voor een interventie?
Een Theorie of Change (ToC) is een model die laat zien hoe er vanuit een beginpunt van
een situatie gewerkt gaat worden naar een beoogd doel. Dit model laat je nadenken over
een verandering die je wil bereiken en hoe je die kunt bereiken. Via een ToC kan je proberen
om een verandering te begrijpen. Het beschrijft namelijk de theorie van hoe men denkt dat
de verandering plaatsvindt. Het beschrijft de waarom achter de beoogde verandering. Bij
het gebruiken van een ToC kijk je op een andere manier naar een interventie. Bij een ToC
gaat men in de basis namelijk uit van het einddoel. Er wordt dus eerst gekeken naar welk
resultaat bereikt moet worden, voordat er gekeken wordt naar welke inspanning daarvoor
nodig is. De ToC is dus belangrijk voor een interventie, omdat alles wat ik hierboven heb
genoemd kan leiden tot een betrouwbare interventie en dus tot een goed resultaat.
Les 2
● Onderbouw je probleemanalyse in je logboek met 2 bronnen (uit het vak
sociologie en psychologie van de armoede), maximaal in 500 woorden.
Bij de dag- en nachtopvang van het Leger des Heils in Amsterdam verblijven dak- en
thuislozen burgers die recht hebben op maatschappelijke opvang. Om in aanmerking te
komen voor maatschappelijke opvang, moet een burger eerst gescreend worden door de
gemeente. Als de gemeente een beschikking voor maatschappelijke opvang afgeeft, dan
krijgt de burger een bed toegewezen in de dag- en nachtopvang van het Leger des Heils.
Daarbij krijgt de burger een briefadres bij de gemeente. De burger is zelf verantwoordelijk
voor het ophalen van zijn post bij de gemeente. Wat opvalt is dat post regelmatig niet wordt
opgehaald door de burgers. Hierdoor kunnen hulpverleners van het Leger des Heils de
problematiek rondom de schulden niet oppakken.
Dak- en thuislozen die verblijven bij de dag- en nachtopvang van het Leger des Heils
hebben in eerste instantie vaak niks. Ze hebben bijvoorbeeld een periode op straat geleefd.
Hierdoor hebben zij vaak geen inkomen en schulden. Van dak- en thuislozen burgers die
verblijven bij de dag- en nachtopvang van het Leger des Heils kan dus wel worden verwacht
dat zij schaarste ervaren.
Schaarste maakt mensen kortzichtig en dit kan leiden tot tunnelvisie. Bij tunnelvisie zet
schaarste iemand oogkleppen op, waardoor andere, misschien wel belangrijkere zaken
vergeten worden (Mullainathan & Shafir, 2013). Dit kan ook spelen bij de dak- en thuislozen
burgers die verblijven bij de dag- en nachtopvang van het Leger des Heils. Zij zijn vaak
bezig met overleven en leven van dag tot dag. Hoe zij de dag weer door gaan komen valt
binnen hun tunnel en daar besteden zij aandacht aan. Het ophalen van de post valt buiten
hun tunnel en daar besteden zij dus geen aandacht aan. Dit terwijl het ophalen van de post
erg belangrijk is en het ze op lange termijn veel verder kan brengen. Door de schaarste
en de oogkleppen die hierdoor worden opgezet, beseffen zij dit mogelijk niet.
Verder hebben mensen in hun hersenen maar een beperkte bandbreedte om informatie
te verwerken. Als mensen schaarste ervaren, wordt deze bandbreedte belast. Dit komt
doordat mensen die schaarste ervaren naast alle dagelijkse werkzaamheden ook nog
na moeten denken over keuzes die zij maken. Door schaarste houden mensen dus minder
bandbreedte over en hierdoor werken executieve functies ook minder goed. Dit leidt weer tot
een grotere neiging van denkfouten, minder gevoel van grip en controle, een lager zelfbeeld
en verhoogde stress (Van der Laan, van Doorn, Goede & van Geuns, 2017).