Inhoud
inleiding........................................................................................................ 2
ontwikkelingsfactoren...................................................................................................... 2
De natuur Nature........................................................................................................ 2
Het milieu Nurture....................................................................................................... 2
Zelfbepaling................................................................................................................. 2
De gulden middenweg................................................................................................. 2
Stromingen binnen ontwikkelingspsychologie.................................................................2
psychodynamisch perspectief......................................................................................2
Behaviorisme............................................................................................................... 2
cognitivisme................................................................................................................. 3
Evolutionair of ethologisch perspectief.........................................................................3
Contextueel of ecologisch perspectief..........................................................................3
De ontwikkelingsfasen en -domeinen..............................................................................3
Ontwikkelingsfasen...................................................................................................... 3
Ontwikkelingsdomeinen............................................................................................... 4
De seksuele ontwikkeling volgens FREUD........................................................................5
Persoonlijkheidsontwikkeling volgens Erikson.................................................................5
Cognitieve ontwikkeling volgens Piaget...........................................................................7
De cognitieve ontwikkeling volgens Piaget..................................................................7
Morele ontwikkeling volgens Kohlberg.............................................................................7
Tekenontwikkeling.........................................................................................9
krabbelstadium................................................................................................................ 9
mislukt realisme.............................................................................................................. 9
verstandelijk realisme...................................................................................................... 9
Visueel realisme.............................................................................................................. 9
Tekenen als adolescent................................................................................................... 9
Lichamelijke ontwikkeling.............................................................................10
Motorische ontwikkeling...............................................................................10
Schoolse ontwikkeling..................................................................................10
Perceptuele ontwikkeling.............................................................................12
Spelontwikkeling..........................................................................................12
Taalontwikkeling..........................................................................................13
Sociaal-emotionele ontwikkeling...................................................................14
Cognitieve ontwikkeling (zie ook piaget).......................................................16
Seksuele ontwikkeling (Zie freud).................................................................17
Persoonlijkheidsontwikkeling (Zie erikson)....................................................18
,Morele ontwikkeling (Zie kohlberg)...............................................................19
Preventiepiramide........................................................................................21
Sociale vaardigheden.................................................................................................... 21
Preventiepiramide......................................................................................................... 21
1
, ONTWIKKELINGSPSYCHOLOGIE
INLEIDING
Wat is ontwikkelen? het veranderen van een aanwezige structuur
De mens (lichaam en geest) ontwikkelt de hele levenscyclus van conceptie tot dood
veranderingen van begin tot einde zowel verwerven als verliezen van functies of
vaardigheden.
Wat is psychologie? de wetenschap die het innerlijke leven en het gedrag
van de mens bestudeert.
Ontwikkelingspsychologie = het bestuderen van gedrag, het denken en het
beleven van mensen
ONTWIKKELINGSFACTOREN
DE NATUUR NATURE
Dit is je aanleg, hetgeen dat je erft, waarmee je geboren wordt.
Dit kan zowel manifest (direct observeerbaar) als latent (nog onzichtbaar) aanwezig zijn.
De aanlegtheorie je ontwikkeling wordt hoofdzakelijk bepaald door je aanleg.
HET MILIEU NURTURE
Dit is de omgeving die invloeden uitoefent op je ontwikkeling
De milieutheorie de ontwikkeling wordt hoofdzakelijk bepaald door je omgeving.
ZELFBEPALING
Dit is je eigen vrije keuze
DE GULDEN MIDDENWEG
De drie factoren beïnvloeden elkaar, er is een dynamisch spel tussen de drie.
Op bepaalde momenten kan een bepaalde factor een doorslaggevende invloed hebben.
STROMINGEN BINNEN ONTWIKKELINGSPSYCHOLOGIE
PSYCHODYNAMISCH PERSPECTIEF
Het onbewuste centraal. Gedrag beïnvloed door innerlijke krachten en onbewuste
driften uit onze kindertijd. Belangrijkste aanhanger Freud en Erikson
Bvb: Adolescent met overgewicht heeft een fixatie in de orale ontwikkelingsfase. Deze
persoon wordt gedreven om te eten omwille van de lust die hij ervaart uit het eten van
voedsel.
BEHAVIORISME
Ontwikkeling wordt begrepen door de observatie van waarneembaar gedrag in
relatie tot omgevingsstimuli.
2
inleiding........................................................................................................ 2
ontwikkelingsfactoren...................................................................................................... 2
De natuur Nature........................................................................................................ 2
Het milieu Nurture....................................................................................................... 2
Zelfbepaling................................................................................................................. 2
De gulden middenweg................................................................................................. 2
Stromingen binnen ontwikkelingspsychologie.................................................................2
psychodynamisch perspectief......................................................................................2
Behaviorisme............................................................................................................... 2
cognitivisme................................................................................................................. 3
Evolutionair of ethologisch perspectief.........................................................................3
Contextueel of ecologisch perspectief..........................................................................3
De ontwikkelingsfasen en -domeinen..............................................................................3
Ontwikkelingsfasen...................................................................................................... 3
Ontwikkelingsdomeinen............................................................................................... 4
De seksuele ontwikkeling volgens FREUD........................................................................5
Persoonlijkheidsontwikkeling volgens Erikson.................................................................5
Cognitieve ontwikkeling volgens Piaget...........................................................................7
De cognitieve ontwikkeling volgens Piaget..................................................................7
Morele ontwikkeling volgens Kohlberg.............................................................................7
Tekenontwikkeling.........................................................................................9
krabbelstadium................................................................................................................ 9
mislukt realisme.............................................................................................................. 9
verstandelijk realisme...................................................................................................... 9
Visueel realisme.............................................................................................................. 9
Tekenen als adolescent................................................................................................... 9
Lichamelijke ontwikkeling.............................................................................10
Motorische ontwikkeling...............................................................................10
Schoolse ontwikkeling..................................................................................10
Perceptuele ontwikkeling.............................................................................12
Spelontwikkeling..........................................................................................12
Taalontwikkeling..........................................................................................13
Sociaal-emotionele ontwikkeling...................................................................14
Cognitieve ontwikkeling (zie ook piaget).......................................................16
Seksuele ontwikkeling (Zie freud).................................................................17
Persoonlijkheidsontwikkeling (Zie erikson)....................................................18
,Morele ontwikkeling (Zie kohlberg)...............................................................19
Preventiepiramide........................................................................................21
Sociale vaardigheden.................................................................................................... 21
Preventiepiramide......................................................................................................... 21
1
, ONTWIKKELINGSPSYCHOLOGIE
INLEIDING
Wat is ontwikkelen? het veranderen van een aanwezige structuur
De mens (lichaam en geest) ontwikkelt de hele levenscyclus van conceptie tot dood
veranderingen van begin tot einde zowel verwerven als verliezen van functies of
vaardigheden.
Wat is psychologie? de wetenschap die het innerlijke leven en het gedrag
van de mens bestudeert.
Ontwikkelingspsychologie = het bestuderen van gedrag, het denken en het
beleven van mensen
ONTWIKKELINGSFACTOREN
DE NATUUR NATURE
Dit is je aanleg, hetgeen dat je erft, waarmee je geboren wordt.
Dit kan zowel manifest (direct observeerbaar) als latent (nog onzichtbaar) aanwezig zijn.
De aanlegtheorie je ontwikkeling wordt hoofdzakelijk bepaald door je aanleg.
HET MILIEU NURTURE
Dit is de omgeving die invloeden uitoefent op je ontwikkeling
De milieutheorie de ontwikkeling wordt hoofdzakelijk bepaald door je omgeving.
ZELFBEPALING
Dit is je eigen vrije keuze
DE GULDEN MIDDENWEG
De drie factoren beïnvloeden elkaar, er is een dynamisch spel tussen de drie.
Op bepaalde momenten kan een bepaalde factor een doorslaggevende invloed hebben.
STROMINGEN BINNEN ONTWIKKELINGSPSYCHOLOGIE
PSYCHODYNAMISCH PERSPECTIEF
Het onbewuste centraal. Gedrag beïnvloed door innerlijke krachten en onbewuste
driften uit onze kindertijd. Belangrijkste aanhanger Freud en Erikson
Bvb: Adolescent met overgewicht heeft een fixatie in de orale ontwikkelingsfase. Deze
persoon wordt gedreven om te eten omwille van de lust die hij ervaart uit het eten van
voedsel.
BEHAVIORISME
Ontwikkeling wordt begrepen door de observatie van waarneembaar gedrag in
relatie tot omgevingsstimuli.
2
