volledige samenvatting ITO

ITO



VOLLEDIGE SAMENVATTING
ITO
Hoofdstuk 1: Agogisch handelen,
agogie en agogiek
2. BEGRIPPEN AGOGIE EN AGOGIEK
PEDAGOGIEK AGOGIEK AGOGIE
Pais= kind = bestudeert = intentionele, niet-wederkerige
Agogos= begeleider, gids, veranderingsprocessen en de beïnvloeding door één of meerdere
opleiden, besturen beïnvloeding ervan op een personen gericht op een wenselijke
wetenschappelijke manier geachte wijziging, door de cliënt
 het geleiden van mensen in ervaren las welzijnsbevordering
het algemeen (dus niet enkel  methoden in de sociale
kind) hulpverlening  het doen
 het handelen

3. SLEUTELBEGRIPPEN VAN HET AH
AGOGIEK= is de leer die aanwijzingen en richtlijnen geeft voor de manier waarop individuele
personen, groepen, organisaties en samenlevingsverbanden kunnen worden begeleid in
VERANDERINGSPROCESSEN. Het gaat er daarbij om, dat die begeleiding plaatsvindt vanuit de
situatie waarin de betrokkenen zich bevinden en dat zij mogelijkheden krijgen aangereikt om zoveel
mogelijk ZELF te HANDELEN teneinde tot de gewenste verandering te komen.
 definitie van Winkelaar
SLEUTELBEGRIP 1 SLEUTELBERGIP 2 SLEUTELBEGRIP 3
VERANDEREN HANDELEN EMANCIPATIE
 Doel= handelen van  Gedrag  Zelfbeschikking en autonomie
mensen veranderen - zichtbaar en observeerbaar worden vergroot
- objectief observeerbaar
 Ideaalbeeld bestaat niet - wat mensen concreet doen  Doel om mensen te leren zichzelf
 we hoeven niet meer na te te veranderen
 Iedereen moet blijven denken
veranderen  Handelingsmogelijkheid verruimen
 permanente  Handelen
educatie = eeuwige - bewust van mensen beogen  Hebben meer power
durende opvoeding - onzichtbaar
- observeren en communiceren  Doel als begeleider: jezelf
AGOGISCH HANDELEN  hoe je iets aanpakt, bepaald overbodig maken, ze hebben je
denkproces niet meer nodig
WAT WIE HOE WAAROM
Een vrijwillige, gewenste (jong)volwassenen als
 Uit het handelen komt het Systematische, bewuste, Emancipatie is het doel
verandering in het individu, gedrag
in groep,
(alsinjeeen
gedragdoelgerichte
wil en
handelen op psychosociaal organisatie of als lid in professionele
veranderen moet je naar je manier en
vlak groter verband
eigen handelen kijken) door herkenbaar agoog



1

, ITO


4. RICHTINGGEVENDE KENMERKEN VAN HET AH
Psychosociale verandering = Psyche  wat je bezig houdt, wat je denkt
= Sociale  onderlinge verhouding / relaties
· Wederzijdse invloed
· Voorbeelden: regelmatig naar school gaan, gedragsproblemen
aanpakken, vaardigheden
Doelgericht = verandering is van tevoren nadrukkelijk bedacht
Voorbeeld: oudere persoon zelfstandig leren eten,
drughulpverlening

Systematisch = planmatige manier aan verandering

Bewust = over elke stap wordt zeer goed nagedacht

Gewenst door = alle betrokkenen staan achter de verandering
betrokkenen (meestal zullen de personen niet zelf naar de hulpverlening gaan, of
staan ze er niet voor te springen)
 de situatie rondom hen dwingen ze om te komen (familie of bv
het financiële)

Niet even wederzijds = asymmetrische relatie
 de betrokkenen hebben een verschillende positief (de één is
superieur, de ander interieur)

Beroepsmatig = professionele interventies
 vrijwilligerswerk ligt aan de basis (maar dit is niet agogisch
handelen)
 vroeger meer doelgroepgericht

waarde gebonden = prescriptief  we hebben geen gereedschap, hebben enkel onze
eigen normen en waarden



5. DE PROFESSIONALISERING VAN HET AH
Gevolg van de industrialisering

1) snelle evolutie wetenschap en techniek
2) stijgend individualisering

5.1 ONTWIKKELING WETENSCHAP EN TECHNIEK
Voor industrialisering
 leven van een volwassenen was duidelijk uitgestippeld

Na industrialisering

Positief negatief
 ontwikkeling van de wetenschap en techniek   minder privacy
verandering maatschappij  problemen met sociale media
 handelen wordt voortdurend aangepast  leerstoornissen
 nieuwe inzichten en nieuwe kennis  volwassenen  gokverslaving
moeten bijleren

2

,ITO




5.2 STIJGENDE INDIVIDUALISERING
 eigen keuzen en eigen verantwoordelijkheid staat eerst
 geen richtlijnen en kaders meer
 begeleiders / leerkrachten moeten zich steeds meer verantwoorden 0doelgerichter te werk gaan)

5.3 AGOGISCH WERKVELD
Hulpverlening Vormingswerk
= welzijnswerk = jeugdwerk, sociaal cultureel vormingswerk

6. VERTREKPUNT VAN HET AH
1) EXAGOGIEK
2) ANAGOGIEK
3) KATAGOGIEK

EXAGOGIEK = CURATIEF AGOGISCH WERK
EXAGOGIEK  Beginsituatie is problematisch  verbeteren + genezen
 Hulpverlening
 Psychosociale nood
Voorbeelden Buddy
ANAGOGIEK = POSITIEF AGOGISCH WERK
ANAGOGIEK  Beginsituatie is normaal  verdere ontwikkeling veranderen, verbeteren
 Uitgangssituatie als normaal gezien
 Vorming
Voorbeelden Training voor buddys
KATAGOGIEK = PREVENTIEF AGOGISCH WERK
KATAGOGIEK  beginsituatie is normaal  situatie behouden
 preventie
Voorbeelden Aidspreventie



7. NIVEAUS VAN VERANDERINGSPROCESSEN
MICRONIVEAU MESONIVEAU MACRONIVEAU
Wat?  klein  midden  groot
 één persoon of  groep, organisatie  de samenleving
kleine groep
 anonieme groep die één
 hulp bij problemen gemeenschappelijk kenmerk
van sociale, psychische of hebben (bv jeugd)
lichamelijke aard
voorbeelden Begeleiden gezin Problemen die cliënt heeft met de
Begeleiden één persoon organisatie, met de groep
Zich onveilig voelen
ruzie met netwerk

3

, ITO


8. DE VALKUIL VAN HET PEDAGOGISERING
GEVOLGEN PEDAGOGISERING

 eigen positieve krachten worden miskend
 mensen durven niet meer te veranderen zonder deskundigheid
 onzekerheid  afhankelijkheid


VALKUILEN VERMIJDEN

1) een wederkerige relatie
2) mogelijkheid van mensen
3) historiciteit van mensen


Wederkerige relatie Mogelijkheid van mensen Historiciteit van mensen
= cliënten beïnvloeden de = mensen hebben altijd het = er is altijd een verhaal
hulpverlener vermogen om te veranderen

 moeten werkrelatie  zo min mogelijk de  wat is hun levenservaring?
opbouwen verantwoordelijkheid over hun
 respect is belangrijk verandering kunnen opnemen




4