Samenvatting Laat maar zien, ISBN: 9789001754297 Beeldende vorming

Beeldende vorming, samenvatting thema toets 1
Hoofdstuk 1 Mens en beeld

1.4 Functies van beelden

Alle beelden in onze cultuur hebben een communicatieve gebruiksfunctie, maar dat is
niet de enige functie die beelden kunnen hebben.

Vormgeving gericht op;

1. Functioneel gebruiksgemak  gericht op functionaliteit, met name het
gebruiksgemak van voorwerpen belangrijk. Mankeert de vormgeving op een van
deze punten, dan is de vormgever niet in zijn opzet geslaagd. Voorbeelden: karaf.
2. Aanschouwelijk ordenend  duidelijk verschaffen in abstracte begrippen en
complexe relaties. Met visuele middelen kunnen relaties aangegeven worden, bijv.
door de kleur, de vorm of het patroon. Voorbeelden: grafiekjes, diagrammen,
uniform en sportkleding.
3. Narratief  beelden kunnen een verhalende functie hebben. Tekeningen van
kinderen, strips en schilderen zijn verhalen zonder woorden. Reliëfs boven de
poorten van gotische kathedralen en andere gebouwen tonen vaak visuele
verhalen.
4. Illustratief  afbeeldingen (foto’s en tekeningen) hebben een illustratieve
functie als ze laten zien wat er in een tekst wordt behandeld. Illustraties bieden
dus een concrete voorstelling van zaken bij de tekst.
5. Directief  verkeersborden of andere tekens zijn beelden met een aanwijzende,
waarschuwende en/of regulerende functie. Wijzen de weg en bieden veiligheid.
Geldt in fysieke maar ook digitale wereld. Dankzij kleine tekens en icoontjes
weten we razendsnel de weg op de laptop, de smartphone en de tablet.
6. Verbeeldend  mensen kunnen fantaseren over een werkelijkheid die (nog) niet
bestaat. Met beelden kunnen ze die tevoorschijn toveren. In feite is elke
ontwerpschets de verbeelding van een idee. Voorbeelden: helikopter van
Leonardo da Vinci en sciencefictionmakers.
7. Decoratief  mensen brengen graag versiering aan in hun omgeving. Spelen
met kleuren en vormen. Na verloop van tijd veranderen decoraties omdat ze uit
de tijd zijn of we erop uitgekeken zijn. Voorbeelden: kleding en woonstoffering.
8. Esthetisch  in het verlengde van de decoratie liggen beelden die gemaakt
worden uit louter schoonheidsbeweging. Mensen waarderen bijv. de puurheid of
het zuivere van de vorm. Mensen kunnen objecten of afbeeldingen ‘mooi’ vinden.
Voorbeelden: sculpturen, keramische, objecten, stillevens en naakten.
9. Expressief  beelden kunnen emoties uitdrukken. Vormgevers onderzoeken
manieren om gevoelens weer te geven. Zoeken naar expressiviteit. Voorbeelden:
schilderijen, foto’s, digitale beelden en drukwerk.
10. Amusement  Mensen zijn gek op plaatjes. Bevredigende uitbreiding van hun
visuele wereld, het biedt ze vermaak. Voorbeelden: ansichtkaarten, dvd’s,
voetbalplaatjes, stickers, achtergrondschermpjes op computerscherm en mobiele
telefoon.

- Deze opsomming van functies is bedoeld om indruk te geven aan wijze waarop
beelden ons bestaan doordringen. Elke samenleving stelt eigen eisen aan de
manier waarop ze worden gebruikt.

, 1. 2. 3.




4. 5. 6.




7. 8. 9.




10.




1.5 Leren met beelden

Beeldend onderwijs heeft een aantal belangrijke behoeften:

- Kinderen dienen plezier te hebben in het maken van en omgaan met beelden.
- Kinderen maken ‘van nature’ beelden en door middel van beeldend onderwijs
ontwikkelen zij hun creatief vermogen.
- Kinderen maken kennis met verschillende materialen.
- Door beeldend onderwijs maken kinderen deel uit van cultuur.
- Kinderen ontdekken zichzelf en ontwikkelen identiteit door de interactie met
beelden.

Hoofdstuk 2 Zien en maken

2.3 Beeldend vormgeven

Als je bezig bent met het maken van beelden noemen we dat beeldend vormgeven.

- Als we vormgeven dan geven we betekenis aan een beeld: door materiaal een
vorm te geven om daarmee iets uit te drukken. Bij het vormgeven stem je de 3
componenten op elkaar af.

Een beeldend werkstuk komt tot stand door een volwaardig beeldend vormingsproces.
Dat houdt in: je gaat op zoek naar materiaal. Het materiaal verander je van vorm en zo
creëer je een nieuwe betekenis.