WEEK 1 – GEZONDHEID
Hoofdstuk 1: De basis van leiderschap en gespreksvoering
1.1 Positieve gezondheid
Medisch model
De patiënt was een ziekte en het doel was de ziekte te behandelen en de patiënt te genezen.
Gezondheid werd daarbij gezien als de afwezigheid van ziekte.
De ontdekking van antibiotica versterkte de verwachting dat genezing van alle ziekten mogelijk was.
De taak van verpleegkundigen binnen het medische model is om te zorgen voor de medische
aandoening van de patiënt.
De norm daarbij is een mens zonder beperkingen, want anders kan iemand niet meedraaien in de
maatschappij.
Wereldgezondheidsorganisatie (WHO)
Gezondheid Een toestand van volledig fysiek, geestelijk en sociaal welbevinden en niet enkel het
ontbreken van ziekte of gebrek.
Hier werd voor het eerste gesproken over fysiek, geestelijk en sociaal welbevinden.
Ziekte werd gezien als een gebrek dat voor zover mogelijk gecorrigeerd, hersteld of genezen moet
worden.
Sociale model
De relatie tussen de zorgvrager en de omgeving staat centraal.
Het sociale model zegt dat de maatschappij meer ingericht moet worden op datgene wat zorgvragers
nodig hebben om met hun ziekte om te gaan en in hun eigen omgeving te kunnen functioneren.
In de huidige zorgsector is het de bedoeling dat je als verpleegkundige zorgt dat zorgvragers de
nodige mogelijkheden, vaardigheden en kennis hebben om binnen hun eigen context, de ziekte of
aandoening in hun leven te integreren.
Vragen die je zou kunnen stellen vanuit het sociale model:
- Wie bent u?
- Wat is belangrijk voor u?
- In welke situatie bevindt zich u?
Door aan te sluiten bij wat de zorgvrager nodig heeft, kun je er als verpleegkundige voor zorgen dat hij
kan blijven functioneren en ondanks zijn beperkingen, kwaliteit van leven ervaart.
Pagina 1 van 49
,Positieve gezondheid
Benadering waarin de mens volledig centraal wordt gesteld.
Je kijkt naar de zorgvrager als mens met een aandoening, en niet naar een aandoening waar toevallig
een mens bij hoort.
Er wordt uitgegaan van de mogelijkheden en niet alleen van de beperkingen die een aandoening met
zich meebrengt, zodat zorgvragers maximale regie kunnen houden over hun eigen leven.
De veerkracht van de individuele mens in de eigen omgeving en datgene wat het leven betekenis kan
geven, staan centraal.
Positieve gezondheid is zichtbaar gemaakt met behulp van een spinnenweb met 6 dimensies:
1. Lichaamsfuncties
2. Mentaal welbevinden
3. Zingeving
4. Kwaliteit van leven
5. Meedoen
6. Dagelijks functioneren
Daarmee kunnen zorgvragers in kaart brengen hoe zij hun eigen gezondheid ervaren.
Als verpleegkundige kun je dit spinnenweb als hulpmiddel gebruiken om een gesprek te voeren
waarbij de mens centraal wordt gezet en wordt uitgegaan van wat voor de anders belangrijk is.
Op deze manier breng je het leven en de ziektebeleving van je zorgvrager volledig in beeld.
Professionele communicatie Het continu ophalen van alle vormen van informatie bij en met de
zorgvragers. Als verpleegkundige stem je steeds samen met zorgvragers af wat zij op dat moment
nodig hebben.
Pagina 2 van 49
Hoofdstuk 1: De basis van leiderschap en gespreksvoering
1.1 Positieve gezondheid
Medisch model
De patiënt was een ziekte en het doel was de ziekte te behandelen en de patiënt te genezen.
Gezondheid werd daarbij gezien als de afwezigheid van ziekte.
De ontdekking van antibiotica versterkte de verwachting dat genezing van alle ziekten mogelijk was.
De taak van verpleegkundigen binnen het medische model is om te zorgen voor de medische
aandoening van de patiënt.
De norm daarbij is een mens zonder beperkingen, want anders kan iemand niet meedraaien in de
maatschappij.
Wereldgezondheidsorganisatie (WHO)
Gezondheid Een toestand van volledig fysiek, geestelijk en sociaal welbevinden en niet enkel het
ontbreken van ziekte of gebrek.
Hier werd voor het eerste gesproken over fysiek, geestelijk en sociaal welbevinden.
Ziekte werd gezien als een gebrek dat voor zover mogelijk gecorrigeerd, hersteld of genezen moet
worden.
Sociale model
De relatie tussen de zorgvrager en de omgeving staat centraal.
Het sociale model zegt dat de maatschappij meer ingericht moet worden op datgene wat zorgvragers
nodig hebben om met hun ziekte om te gaan en in hun eigen omgeving te kunnen functioneren.
In de huidige zorgsector is het de bedoeling dat je als verpleegkundige zorgt dat zorgvragers de
nodige mogelijkheden, vaardigheden en kennis hebben om binnen hun eigen context, de ziekte of
aandoening in hun leven te integreren.
Vragen die je zou kunnen stellen vanuit het sociale model:
- Wie bent u?
- Wat is belangrijk voor u?
- In welke situatie bevindt zich u?
Door aan te sluiten bij wat de zorgvrager nodig heeft, kun je er als verpleegkundige voor zorgen dat hij
kan blijven functioneren en ondanks zijn beperkingen, kwaliteit van leven ervaart.
Pagina 1 van 49
,Positieve gezondheid
Benadering waarin de mens volledig centraal wordt gesteld.
Je kijkt naar de zorgvrager als mens met een aandoening, en niet naar een aandoening waar toevallig
een mens bij hoort.
Er wordt uitgegaan van de mogelijkheden en niet alleen van de beperkingen die een aandoening met
zich meebrengt, zodat zorgvragers maximale regie kunnen houden over hun eigen leven.
De veerkracht van de individuele mens in de eigen omgeving en datgene wat het leven betekenis kan
geven, staan centraal.
Positieve gezondheid is zichtbaar gemaakt met behulp van een spinnenweb met 6 dimensies:
1. Lichaamsfuncties
2. Mentaal welbevinden
3. Zingeving
4. Kwaliteit van leven
5. Meedoen
6. Dagelijks functioneren
Daarmee kunnen zorgvragers in kaart brengen hoe zij hun eigen gezondheid ervaren.
Als verpleegkundige kun je dit spinnenweb als hulpmiddel gebruiken om een gesprek te voeren
waarbij de mens centraal wordt gezet en wordt uitgegaan van wat voor de anders belangrijk is.
Op deze manier breng je het leven en de ziektebeleving van je zorgvrager volledig in beeld.
Professionele communicatie Het continu ophalen van alle vormen van informatie bij en met de
zorgvragers. Als verpleegkundige stem je steeds samen met zorgvragers af wat zij op dat moment
nodig hebben.
Pagina 2 van 49
