Partim Dierenwelzijn van Machteld (6 uur)
Inleiding dierenwelzijn
Dit vak is eigenlijk een voorbereiding van hetgeen we in de master gaan behandelen. Daar gaan we
specifiek elke diersoort hun dierenwelzijn behandelen. Met dit vak vormen we een basis hiervoor.
We gaan vier hoofdstukjes behandelen. Deze stof gaat verder in op de informatie van ethologie van
jaar 1. Dit moet je echt nog een keertje doornemen.
De boeken hoef je niet te kopen, want de
hoofdstukken van de boeken waar het om
gaat zal ze op BB zetten (niet delen
wegens auteursrechten!). Hierover
kunnen zeker wel vragen komen! H10
Human animal relations hoeft niet meer.
H8 in het grijs is geen examenstof, maar is
wel handig om te gebruiken in het
seminar. De hand-outs zijn echter wel
lijdend! Als er op de handout tekst in
cursief staat is dit verdieping en geen
examenstof! Dit seminar is de presentatie
van je stage van Skills Lab 1.
Hiernaast zie de beoordeling van dit vak.
Definities en achtergronden
Bij dierenwelzijn is diagnoses stellen evenals oplossingen zoeken veel lastiger dan bij een bepaald
ziektebeeld. Dierenwelzijn is geen puur wetenschappelijk concept, maar we kunnen wel gedrags- en
emotie-onderzoek doen om toch situaties beter te kunnen begrijpen. Dierenwelzijn is niet integraal
meetbaar en op meerdere manieren interpreteerbaar.
We zien over de tijd heen een sterk keerpunt in het kijken naar dierenwelzijn. Daarnaast is er een
sterk cultureel verschil in hoe we met dieren omgaan. In Azië is het bijvoorbeeld heel anders dan
hier.
Landen met wetten over dierenwelzijn halen zelfs de subjectieve gevoelens van dieren erbij. Bij
Amerika is dit bijvoorbeeld niet het geval, hier is echter wel verschil per regio of gemeente. Hier mag
dus veel meer met dieren gedaan worden, terwijl het eigenlijk hartstikke legaal is.
Wetgeving moet meetbaar zijn, dit is echter heel lastig te doen.
, Emoties
Er is een onderzoek geweest in de UK. ‘Herkent u (primaire en secundaire) emoties bij uw huisdier?’
Primair = boos, angst, verrassing etc. Secundair = schuld, verlegenheid, trots, walging etc.
Mensen reageerde hier heel divers op:
Mensen met honden: 74% zou schuldige honden hebben, 51% schaamte en 34% walging
Dit is keihard antropomorfiseren. Een handeling van een dier interpreteren als een menselijke
emotie.
Mensen met paarden: 47% verdriet, 81% trots, 21% walging en 24% wraak
We nemen bij paarden wel zeker veranderingen in de fysiologie en de ethologie als er iemand in de
kudde sterft bijvoorbeeld. Of dit ‘verdriet’ is, is een tweede. Maar we zien dus wel degelijk een
verschil. Dit mag je echter niet meteen aan elkaar koppelen!
Mensen met konijnen:11% walging, 15% wraak en 15% schaamte
We zien dus dat mensen duidelijk emoties denken te kunnen koppelen aan de handelingen van hun
dieren.
Definitie welzijn
Er bestaan miljoenen definities van welzijn. Even een korte samenvatting:
Dierenwelzijn is een veelomvattend begrip dat zowel het fysieke en geestelijke welzijn van dieren
omvat. Iedere uitspraak over dierenwelzijn moet daarom gebaseerd zijn op beschikbare
wetenschappelijke kennis over de gevoelens van dieren. Die kennis kan worden ontleend aan fysieke
parameters, maar ook aan het gedrag.
Een vaker gebruikte: Toestand van het dier zoals deze wordt ervaren door het dier. Ofwel: een
individu verkeert in een staat van welzijn wanneer het in staat is zich actief aan zijn
levensomstandigheden aan te passen en daarmee een toestand kan bereiken die het als positief
ervaart. (Hoe denkt het dier zelf over zijn eigen toestand).
Dus:
- Vermijden van langdurige onaangename ervaringen
- Het bevorderen van positieve ervaringen
- Gebaseerd op robuust wetenschappelijk onderzoek naar behoeften en (emotionele)
percepties van dieren
Beoordeling van welzijn: beoordelen van een actuele situatie (nu op een boerderij ofzo) maar je
moet ook kijken naar de oplossing op de lange termijn. Een dier met overgewicht of ondergewicht is
niet in 1 dag zo geworden. Je moet de grote lijnen bekijken bij zo’n probleem.
Kernbegrippen uit stressfysiologie die leiden tot chronische stress
- Ethological needs niet kunnen uitvoeren
- Voorspelbaarheid en controleerbaarheid
Hoe meer ‘controle’ een dier heeft = minder stress. Honger hebben en wel eten hebben = weinig
stress. Als een dier ook weet dat iets negatiefs gaat gebeuren ervaren ze minder stress = zichzelf een
soort van schrap zetten. Dit leidt dus tot minder stress bij de dieren.
Als je controle en voorspelbaarheid kan voorzien bij de dieren = minder gestreste en geïrriteerde
dieren. Dan zie je een grotere veiligheid in de omgang met de dieren, lagere dierenartskosten, betere
prestaties en hogere klanttevredenheid.
Inleiding dierenwelzijn
Dit vak is eigenlijk een voorbereiding van hetgeen we in de master gaan behandelen. Daar gaan we
specifiek elke diersoort hun dierenwelzijn behandelen. Met dit vak vormen we een basis hiervoor.
We gaan vier hoofdstukjes behandelen. Deze stof gaat verder in op de informatie van ethologie van
jaar 1. Dit moet je echt nog een keertje doornemen.
De boeken hoef je niet te kopen, want de
hoofdstukken van de boeken waar het om
gaat zal ze op BB zetten (niet delen
wegens auteursrechten!). Hierover
kunnen zeker wel vragen komen! H10
Human animal relations hoeft niet meer.
H8 in het grijs is geen examenstof, maar is
wel handig om te gebruiken in het
seminar. De hand-outs zijn echter wel
lijdend! Als er op de handout tekst in
cursief staat is dit verdieping en geen
examenstof! Dit seminar is de presentatie
van je stage van Skills Lab 1.
Hiernaast zie de beoordeling van dit vak.
Definities en achtergronden
Bij dierenwelzijn is diagnoses stellen evenals oplossingen zoeken veel lastiger dan bij een bepaald
ziektebeeld. Dierenwelzijn is geen puur wetenschappelijk concept, maar we kunnen wel gedrags- en
emotie-onderzoek doen om toch situaties beter te kunnen begrijpen. Dierenwelzijn is niet integraal
meetbaar en op meerdere manieren interpreteerbaar.
We zien over de tijd heen een sterk keerpunt in het kijken naar dierenwelzijn. Daarnaast is er een
sterk cultureel verschil in hoe we met dieren omgaan. In Azië is het bijvoorbeeld heel anders dan
hier.
Landen met wetten over dierenwelzijn halen zelfs de subjectieve gevoelens van dieren erbij. Bij
Amerika is dit bijvoorbeeld niet het geval, hier is echter wel verschil per regio of gemeente. Hier mag
dus veel meer met dieren gedaan worden, terwijl het eigenlijk hartstikke legaal is.
Wetgeving moet meetbaar zijn, dit is echter heel lastig te doen.
, Emoties
Er is een onderzoek geweest in de UK. ‘Herkent u (primaire en secundaire) emoties bij uw huisdier?’
Primair = boos, angst, verrassing etc. Secundair = schuld, verlegenheid, trots, walging etc.
Mensen reageerde hier heel divers op:
Mensen met honden: 74% zou schuldige honden hebben, 51% schaamte en 34% walging
Dit is keihard antropomorfiseren. Een handeling van een dier interpreteren als een menselijke
emotie.
Mensen met paarden: 47% verdriet, 81% trots, 21% walging en 24% wraak
We nemen bij paarden wel zeker veranderingen in de fysiologie en de ethologie als er iemand in de
kudde sterft bijvoorbeeld. Of dit ‘verdriet’ is, is een tweede. Maar we zien dus wel degelijk een
verschil. Dit mag je echter niet meteen aan elkaar koppelen!
Mensen met konijnen:11% walging, 15% wraak en 15% schaamte
We zien dus dat mensen duidelijk emoties denken te kunnen koppelen aan de handelingen van hun
dieren.
Definitie welzijn
Er bestaan miljoenen definities van welzijn. Even een korte samenvatting:
Dierenwelzijn is een veelomvattend begrip dat zowel het fysieke en geestelijke welzijn van dieren
omvat. Iedere uitspraak over dierenwelzijn moet daarom gebaseerd zijn op beschikbare
wetenschappelijke kennis over de gevoelens van dieren. Die kennis kan worden ontleend aan fysieke
parameters, maar ook aan het gedrag.
Een vaker gebruikte: Toestand van het dier zoals deze wordt ervaren door het dier. Ofwel: een
individu verkeert in een staat van welzijn wanneer het in staat is zich actief aan zijn
levensomstandigheden aan te passen en daarmee een toestand kan bereiken die het als positief
ervaart. (Hoe denkt het dier zelf over zijn eigen toestand).
Dus:
- Vermijden van langdurige onaangename ervaringen
- Het bevorderen van positieve ervaringen
- Gebaseerd op robuust wetenschappelijk onderzoek naar behoeften en (emotionele)
percepties van dieren
Beoordeling van welzijn: beoordelen van een actuele situatie (nu op een boerderij ofzo) maar je
moet ook kijken naar de oplossing op de lange termijn. Een dier met overgewicht of ondergewicht is
niet in 1 dag zo geworden. Je moet de grote lijnen bekijken bij zo’n probleem.
Kernbegrippen uit stressfysiologie die leiden tot chronische stress
- Ethological needs niet kunnen uitvoeren
- Voorspelbaarheid en controleerbaarheid
Hoe meer ‘controle’ een dier heeft = minder stress. Honger hebben en wel eten hebben = weinig
stress. Als een dier ook weet dat iets negatiefs gaat gebeuren ervaren ze minder stress = zichzelf een
soort van schrap zetten. Dit leidt dus tot minder stress bij de dieren.
Als je controle en voorspelbaarheid kan voorzien bij de dieren = minder gestreste en geïrriteerde
dieren. Dan zie je een grotere veiligheid in de omgang met de dieren, lagere dierenartskosten, betere
prestaties en hogere klanttevredenheid.
