Hoorcollege romantiek
Romantiek is een reactie op de verlichting, ‘er is helemaal geen aandacht voor
gevoel.’
Romantiek (1800-1850)
Meer nadruk op gevoel en intuïtie i.p.v. ratio
Mens is van nature goed, niet alleen de rede
Als de mens niet goed is, komt dit waarschijnlijk door de omgeving.
Grenzen aan maakbaarheid mens → irrationele krachten
Individu vs. gemeenschap (volk, natie)
Belang van het verleden en (nationale) identiteit
Uniciteit van mens/volk
Ook van de cultuur en natie (verheerlijking van de plaats waar je vandaan komt,
deze is ook uniek)
Kind + kindertijd centraal → bron van alle leven
Het kind is geen ‘ kleine volwassenen’ maar een volwassenen is een ideaal
ontwikkeld kind.
Niet te ver weg van de menselijke natuur.
Romantische pedagogiek: spontane groei + ontwikkeling mag niet
belemmerd
worden door eisen opvoeders, aandacht voor spel, lichamelijke + musische
opvoeding en sociale+nationale vorming
Jean-Jacques Rousseau
Leefde in de verlichting maar zijn denken wordt als romantiek beschouwd, hij
was zijn tijd vooruit.
Kritiek op moderne cultuur die verstikkend is en
denaturaliseert → terug naar de natuur, mens moet leven
naar eigen aard
Hoorcollege romantiek 1
, Opvoedingsmogelijkheden zijn beperkt, ontwikkeling komt
van binnenuit
Natural law vs. man-made law (Du contrat social)
Rousseau en opvoeding
Émile, ou de l’education (1762)
Ontwikkeling volgt een natuurlijk beloop → natuurlijke opvoeding
‘Negatieve opvoeding’ → wegnemen van groeibelemmeringen: ‘Everything
is
good as it comes from the hands of the Author of Nature; but everything
degenerates in the hands of man’ (Rousseau, 1762)
Opvoeden door je er vooral niet mee te bemoeien
Mens/kind van nature goed, maatschappij verdorven
Invloed van Rousseau
– Ontdekking van de “kindertijd” (vom Kinde aus)
– Opvoeding volgt natuurlijke ontwikkeling van kind
– Waardering voor kind op zich
– Intrinsieke motivatie van het kind
De regels, deugd en moraal dat komt allemaal later, leren ze na de kindertijd,
het kind kan niet in de natuur helemaal alleen leven, daarom ga je in je pubertijd
de sociale regels leren. (in het begin leidt het tot verdorvenheid)
Even een overzichtje:
Erasmus: Waarom zegt men dat het kind van nature slecht is? Het is weliswaar
belast met de erfzonde maar het kan worden gevormd en gekneed.
Locke: Het kind komt ter wereld als een onbeschreven blad
Rousseau: Het kind is van nature goed.
Leren via kinderliteratuur
Grote toename kinderliteratuur rond 1800
Let op! Doel onderwijs = opvoeding tot nuttige, deugdzame leden v/d
maatschappij
→ methode = moraliserend leesonderwijs (op de manier van de verlichting)
Hoorcollege romantiek 2
Romantiek is een reactie op de verlichting, ‘er is helemaal geen aandacht voor
gevoel.’
Romantiek (1800-1850)
Meer nadruk op gevoel en intuïtie i.p.v. ratio
Mens is van nature goed, niet alleen de rede
Als de mens niet goed is, komt dit waarschijnlijk door de omgeving.
Grenzen aan maakbaarheid mens → irrationele krachten
Individu vs. gemeenschap (volk, natie)
Belang van het verleden en (nationale) identiteit
Uniciteit van mens/volk
Ook van de cultuur en natie (verheerlijking van de plaats waar je vandaan komt,
deze is ook uniek)
Kind + kindertijd centraal → bron van alle leven
Het kind is geen ‘ kleine volwassenen’ maar een volwassenen is een ideaal
ontwikkeld kind.
Niet te ver weg van de menselijke natuur.
Romantische pedagogiek: spontane groei + ontwikkeling mag niet
belemmerd
worden door eisen opvoeders, aandacht voor spel, lichamelijke + musische
opvoeding en sociale+nationale vorming
Jean-Jacques Rousseau
Leefde in de verlichting maar zijn denken wordt als romantiek beschouwd, hij
was zijn tijd vooruit.
Kritiek op moderne cultuur die verstikkend is en
denaturaliseert → terug naar de natuur, mens moet leven
naar eigen aard
Hoorcollege romantiek 1
, Opvoedingsmogelijkheden zijn beperkt, ontwikkeling komt
van binnenuit
Natural law vs. man-made law (Du contrat social)
Rousseau en opvoeding
Émile, ou de l’education (1762)
Ontwikkeling volgt een natuurlijk beloop → natuurlijke opvoeding
‘Negatieve opvoeding’ → wegnemen van groeibelemmeringen: ‘Everything
is
good as it comes from the hands of the Author of Nature; but everything
degenerates in the hands of man’ (Rousseau, 1762)
Opvoeden door je er vooral niet mee te bemoeien
Mens/kind van nature goed, maatschappij verdorven
Invloed van Rousseau
– Ontdekking van de “kindertijd” (vom Kinde aus)
– Opvoeding volgt natuurlijke ontwikkeling van kind
– Waardering voor kind op zich
– Intrinsieke motivatie van het kind
De regels, deugd en moraal dat komt allemaal later, leren ze na de kindertijd,
het kind kan niet in de natuur helemaal alleen leven, daarom ga je in je pubertijd
de sociale regels leren. (in het begin leidt het tot verdorvenheid)
Even een overzichtje:
Erasmus: Waarom zegt men dat het kind van nature slecht is? Het is weliswaar
belast met de erfzonde maar het kan worden gevormd en gekneed.
Locke: Het kind komt ter wereld als een onbeschreven blad
Rousseau: Het kind is van nature goed.
Leren via kinderliteratuur
Grote toename kinderliteratuur rond 1800
Let op! Doel onderwijs = opvoeding tot nuttige, deugdzame leden v/d
maatschappij
→ methode = moraliserend leesonderwijs (op de manier van de verlichting)
Hoorcollege romantiek 2
