Bachelor Geneeskunde jaar 1, Mens tot Cel, Fae Visser
Alle leerdoelen van Mens tot Cel
LEERDOELEN THEMA 1 – BOUWPLAN EN ONTWIKKELING ............................................................... 2
LEERDOELEN HC03 .............................................................................................................................3
LEERDOELEN HC04 .............................................................................................................................3
LEERDOELEN HC05 .............................................................................................................................8
LEERDOELEN HC06 ........................................................................................................................... 14
LEERDOELEN HC07 ........................................................................................................................... 18
LEERDOELEN HC08 ........................................................................................................................... 19
LEERDOELEN HC09 ........................................................................................................................... 21
LEERDOELEN HC10 ........................................................................................................................... 22
LEERDOELEN HC11 ........................................................................................................................... 24
LEERDOELEN HC12 ........................................................................................................................... 29
ALGEMENE LEERDOELEN THEMA 1 .......................................................................................................... 33
LEERDOELEN THEMA 2 – HUID......................................................................................................40
LEERDOELEN HC13 ........................................................................................................................... 41
LEERDOELEN HC14 ........................................................................................................................... 44
LEERDOELEN HC15 ........................................................................................................................... 46
ALGEMENE LEERDOELEN THEMA 2 .......................................................................................................... 48
LEERDOELEN THEMA 3 – BEWEGINGSSTELSEL..............................................................................54
LEERDOELEN HC17 ........................................................................................................................... 55
LEERDOELEN HC18 ........................................................................................................................... 57
LEERDOELEN HC19 ........................................................................................................................... 63
LEERDOELEN HC20 ........................................................................................................................... 65
LEERDOELEN HC21 ........................................................................................................................... 71
ALGEMENE LEERDOELEN THEMA 3 .......................................................................................................... 71
LEERDOELEN THEMA 4 – BORST ...................................................................................................75
LEERDOELEN HC23 ........................................................................................................................... 76
LEERDOELEN HC25 ........................................................................................................................... 84
LEERDOELEN HC26 ........................................................................................................................... 86
LEERDOELEN WC02 .......................................................................................................................... 90
E-LEARNING | MEDISCHE BEELDVORMING ................................................................................................. 90
ALGEMENE LEERDOELEN THEMA 4 .......................................................................................................... 95
LEERDOELEN THEMA 5 – BUIK EN BEKKEN ....................................................................................98
LEERDOELEN HC27 ........................................................................................................................... 99
LEERDOELEN HC28 & HC29 ............................................................................................................. 104
LEERDOELEN WC03 ........................................................................................................................ 113
ALGEMENE LEERDOELEN THEMA 5 ........................................................................................................ 116
LEERDOELEN THEMA 6 – HOOFD EN HALS .................................................................................. 120
LEERDOELEN HC30 ......................................................................................................................... 121
LEERDOELEN HC31 ......................................................................................................................... 125
ALGEMENE LEERDOELEN THEMA 6 ........................................................................................................ 130
, Leerdoelen Thema 1 –
Bouwplan en ontwikkeling
,LEERDOELEN HC03
U past in de anatomie gebruikte algemene richting- en positieaanduidingen van het
menselijk lichaam toe
• De anatomische positie: Houding waarbij men rechtop staat, armen naast het lichaam &
handpalmen naar voren → basisreferentie voor alle richtingen
• Bij positieaanduidingen altijd redeneren vanuit de patiënt
• Kijk goed of een afbeelding vanaf boven of onder is genomen, dit geeft namelijk een andere
positie weer (bij transversaal eigenlijk altijd vanuit voeten bekijken)
• Anatomische vlakken
o Frontaal/coronaal: verdeelt in voor (ventraal)
en achter (dorsaal
o Sagittaal: verdeelt in links (lateraal) en rechts
(mediaal/lateraal)
o Transversaal/axiaal: verdeelt in boven
(craniaal) en onder (caudaal)
• Richtingen en posities
o Anterior v.s. posterior
▪ Anterior = voorkant
▪ Posterior = achterkant
o Superior v.s. inferior
▪ Superior = hoog liggend
▪ Inferior = laag liggend
o Lateraal v.s. mediaal
▪ Lateraal = van het midden af
▪ Mediaal = naar het midden toe
o Ventraal v.s. dorsaal
▪ Ventraal = Buikkant (voorkant)
▪ Dorsaal = rugkant (achterkant)
o Craniaal v.s. caudaal
▪ Craniaal = hoofdkant (boven)
▪ Caudaal = staartkant (onder)
o Proximaal v.s. distaal
▪ Proximaal = dichtbij
▪ Distaal = ver weg
o Palmair v.s. dorsaal
▪ Palmair = handpalm
▪ Dorsaal = handrug
LEERDOELEN HC04
U kunt uitleggen wat met lichaamssegmenten wordt bedoeld
• Het lichaam wordt ingedeeld in segmenten → de bouwelementen van een lichaam bevatten
dezelfde onderdelen
• Topografische anatomie
o Borst = thorax
o Buik = abdomen
o Bekken = pelvis
U kunt beschrijven waarin de bouw van de rompwand op verschillende segmentale
niveaus overeenstemt en waarop verschillen berusten
romp
• Bestaat uit thorax en abdomen
, • Thoraxholte en buikholte worden gescheiden door het diafragma
o Koepel/parachute-vormig
o Er gaan 3 verschillende vaten op verschillende hoogtes doorheen
o De respiratoire spier → bij inademing wordt het middenrif en ook het diafragma naar
beneden getrokken waardoor lucht in de longen wordt gezogen (intra-abdominale
druk gaat omlaag)
Borstwandspieren (thoracale rompwand)
• 2 soorten spieren
o Extremiteitsspieren: verbinden de romp aan de ledematen → bijvoorbeeld de
borstspieren & deltaspier in de schouder
o Thoracale rompwandspieren: spieren die zowel de origo/oorsprong als de
insertie/aanhechting in de rompwand hebben
• Intercostaalspieren (tussenribspieren) zijn thoracale rompwandspieren
o Hulpademhalingsspieren
o 3 lagen:
▪ Externi: buitenste laag, vezelrichting van buitenkant boven naar binnenkant
beneden (als hand in jaszak)
▪ Interni: onder de externi, vezelrichting van binnenkant boven naar buitenkant
beneden (tegengesteld aan externi)
▪ Intimi: binnenste laag, liggen direct tegen de borstholte aan
Buikwandspieren (abdominale rompwand)
• Zijn belangrijk voor bewegingen, houding, ademhaling & beschermen van de buikorganen
• Musculus obliquus externus abdominus → buitenste schuine buikspier
o Oppervlakkige laag aan de zijkant van de buik
o Vezels lopen schuin van boven naar beneden
• Musculus obliquus internus abdominus → binnenste schuine buikspier
o Onder de externe laag
o Vezels lopen schuin de andere kant op
• Musculus rectus abdominus → rechte buikspier
o Loopt verticaal aan de voorzijde van de buik
o Wordt onderbroken door peesinsnijdingen → sixpack
o Belangrijk bij flexie (vooroverbuigen)
• Musculus transversus abdominus → dwarse buikspier
o Diepste laag
o Vezels lopen horizontaal rondom de buik
o Functies: trekt buikwand samen, stabiliseert de wervelkolom
U kunt de bouw van de wervelkolom beschrijven en aangeven welke normale en
abnormale krommingen erin worden gevonden
Bouw wervelkolom
Onderdelen wervels
• Wervellichaam (corpus vertebrae): ronde compacte gedeelte van de wervel
o Grootte neemt toe van craniaal naar caudaal (lagere wervels moeten groter deel van
lichaamsgewicht dragen
• Wervelboog (arcus vertebrae): halve boog achter het wervellichaam, waaraan uitsteeksels
bevestigd zijn
• Processus spinosus: relatief groot uitsteeksel naar achter (te voelen bij de rug)
Vorm heeft invloed op bewegingsmogelijkheid → bij extensie komen
de processi spinosi tegen elkaar aan
• Processus transversi: 2 uitsteeksels naar de zijkanten → aanhechting van spieren (en bij
thoracale wervels de ribben)
Alle leerdoelen van Mens tot Cel
LEERDOELEN THEMA 1 – BOUWPLAN EN ONTWIKKELING ............................................................... 2
LEERDOELEN HC03 .............................................................................................................................3
LEERDOELEN HC04 .............................................................................................................................3
LEERDOELEN HC05 .............................................................................................................................8
LEERDOELEN HC06 ........................................................................................................................... 14
LEERDOELEN HC07 ........................................................................................................................... 18
LEERDOELEN HC08 ........................................................................................................................... 19
LEERDOELEN HC09 ........................................................................................................................... 21
LEERDOELEN HC10 ........................................................................................................................... 22
LEERDOELEN HC11 ........................................................................................................................... 24
LEERDOELEN HC12 ........................................................................................................................... 29
ALGEMENE LEERDOELEN THEMA 1 .......................................................................................................... 33
LEERDOELEN THEMA 2 – HUID......................................................................................................40
LEERDOELEN HC13 ........................................................................................................................... 41
LEERDOELEN HC14 ........................................................................................................................... 44
LEERDOELEN HC15 ........................................................................................................................... 46
ALGEMENE LEERDOELEN THEMA 2 .......................................................................................................... 48
LEERDOELEN THEMA 3 – BEWEGINGSSTELSEL..............................................................................54
LEERDOELEN HC17 ........................................................................................................................... 55
LEERDOELEN HC18 ........................................................................................................................... 57
LEERDOELEN HC19 ........................................................................................................................... 63
LEERDOELEN HC20 ........................................................................................................................... 65
LEERDOELEN HC21 ........................................................................................................................... 71
ALGEMENE LEERDOELEN THEMA 3 .......................................................................................................... 71
LEERDOELEN THEMA 4 – BORST ...................................................................................................75
LEERDOELEN HC23 ........................................................................................................................... 76
LEERDOELEN HC25 ........................................................................................................................... 84
LEERDOELEN HC26 ........................................................................................................................... 86
LEERDOELEN WC02 .......................................................................................................................... 90
E-LEARNING | MEDISCHE BEELDVORMING ................................................................................................. 90
ALGEMENE LEERDOELEN THEMA 4 .......................................................................................................... 95
LEERDOELEN THEMA 5 – BUIK EN BEKKEN ....................................................................................98
LEERDOELEN HC27 ........................................................................................................................... 99
LEERDOELEN HC28 & HC29 ............................................................................................................. 104
LEERDOELEN WC03 ........................................................................................................................ 113
ALGEMENE LEERDOELEN THEMA 5 ........................................................................................................ 116
LEERDOELEN THEMA 6 – HOOFD EN HALS .................................................................................. 120
LEERDOELEN HC30 ......................................................................................................................... 121
LEERDOELEN HC31 ......................................................................................................................... 125
ALGEMENE LEERDOELEN THEMA 6 ........................................................................................................ 130
, Leerdoelen Thema 1 –
Bouwplan en ontwikkeling
,LEERDOELEN HC03
U past in de anatomie gebruikte algemene richting- en positieaanduidingen van het
menselijk lichaam toe
• De anatomische positie: Houding waarbij men rechtop staat, armen naast het lichaam &
handpalmen naar voren → basisreferentie voor alle richtingen
• Bij positieaanduidingen altijd redeneren vanuit de patiënt
• Kijk goed of een afbeelding vanaf boven of onder is genomen, dit geeft namelijk een andere
positie weer (bij transversaal eigenlijk altijd vanuit voeten bekijken)
• Anatomische vlakken
o Frontaal/coronaal: verdeelt in voor (ventraal)
en achter (dorsaal
o Sagittaal: verdeelt in links (lateraal) en rechts
(mediaal/lateraal)
o Transversaal/axiaal: verdeelt in boven
(craniaal) en onder (caudaal)
• Richtingen en posities
o Anterior v.s. posterior
▪ Anterior = voorkant
▪ Posterior = achterkant
o Superior v.s. inferior
▪ Superior = hoog liggend
▪ Inferior = laag liggend
o Lateraal v.s. mediaal
▪ Lateraal = van het midden af
▪ Mediaal = naar het midden toe
o Ventraal v.s. dorsaal
▪ Ventraal = Buikkant (voorkant)
▪ Dorsaal = rugkant (achterkant)
o Craniaal v.s. caudaal
▪ Craniaal = hoofdkant (boven)
▪ Caudaal = staartkant (onder)
o Proximaal v.s. distaal
▪ Proximaal = dichtbij
▪ Distaal = ver weg
o Palmair v.s. dorsaal
▪ Palmair = handpalm
▪ Dorsaal = handrug
LEERDOELEN HC04
U kunt uitleggen wat met lichaamssegmenten wordt bedoeld
• Het lichaam wordt ingedeeld in segmenten → de bouwelementen van een lichaam bevatten
dezelfde onderdelen
• Topografische anatomie
o Borst = thorax
o Buik = abdomen
o Bekken = pelvis
U kunt beschrijven waarin de bouw van de rompwand op verschillende segmentale
niveaus overeenstemt en waarop verschillen berusten
romp
• Bestaat uit thorax en abdomen
, • Thoraxholte en buikholte worden gescheiden door het diafragma
o Koepel/parachute-vormig
o Er gaan 3 verschillende vaten op verschillende hoogtes doorheen
o De respiratoire spier → bij inademing wordt het middenrif en ook het diafragma naar
beneden getrokken waardoor lucht in de longen wordt gezogen (intra-abdominale
druk gaat omlaag)
Borstwandspieren (thoracale rompwand)
• 2 soorten spieren
o Extremiteitsspieren: verbinden de romp aan de ledematen → bijvoorbeeld de
borstspieren & deltaspier in de schouder
o Thoracale rompwandspieren: spieren die zowel de origo/oorsprong als de
insertie/aanhechting in de rompwand hebben
• Intercostaalspieren (tussenribspieren) zijn thoracale rompwandspieren
o Hulpademhalingsspieren
o 3 lagen:
▪ Externi: buitenste laag, vezelrichting van buitenkant boven naar binnenkant
beneden (als hand in jaszak)
▪ Interni: onder de externi, vezelrichting van binnenkant boven naar buitenkant
beneden (tegengesteld aan externi)
▪ Intimi: binnenste laag, liggen direct tegen de borstholte aan
Buikwandspieren (abdominale rompwand)
• Zijn belangrijk voor bewegingen, houding, ademhaling & beschermen van de buikorganen
• Musculus obliquus externus abdominus → buitenste schuine buikspier
o Oppervlakkige laag aan de zijkant van de buik
o Vezels lopen schuin van boven naar beneden
• Musculus obliquus internus abdominus → binnenste schuine buikspier
o Onder de externe laag
o Vezels lopen schuin de andere kant op
• Musculus rectus abdominus → rechte buikspier
o Loopt verticaal aan de voorzijde van de buik
o Wordt onderbroken door peesinsnijdingen → sixpack
o Belangrijk bij flexie (vooroverbuigen)
• Musculus transversus abdominus → dwarse buikspier
o Diepste laag
o Vezels lopen horizontaal rondom de buik
o Functies: trekt buikwand samen, stabiliseert de wervelkolom
U kunt de bouw van de wervelkolom beschrijven en aangeven welke normale en
abnormale krommingen erin worden gevonden
Bouw wervelkolom
Onderdelen wervels
• Wervellichaam (corpus vertebrae): ronde compacte gedeelte van de wervel
o Grootte neemt toe van craniaal naar caudaal (lagere wervels moeten groter deel van
lichaamsgewicht dragen
• Wervelboog (arcus vertebrae): halve boog achter het wervellichaam, waaraan uitsteeksels
bevestigd zijn
• Processus spinosus: relatief groot uitsteeksel naar achter (te voelen bij de rug)
Vorm heeft invloed op bewegingsmogelijkheid → bij extensie komen
de processi spinosi tegen elkaar aan
• Processus transversi: 2 uitsteeksels naar de zijkanten → aanhechting van spieren (en bij
thoracale wervels de ribben)
