Uitwerking leerstof/werkcolleges en kennisclips
Naam: Sanne de Hoogh
Vak: Personen- en familierecht
Week 1, les 1
,Leerdoelen
Regelgeving met betrekking tot het verkrijgen en/of wijzigen van een (geslachts-)naam toepassen.
De graden van bloed- of aanverwantschap tussen bepaalde personen berekenen.
Het belang van het bepalen van de woonplaats van een persoon benoemen en uitleggen aan een
cliënt.
Benoemen wat op welke wijze wordt vastgelegd in de registers van de burgerlijke stand.
Een persoon is juridisch gezien degene die drager van rechten en plichten kan zijn. Het kunnen
hebben van rechten en plichten wordt ook wel rechtsbevoegdheid genoemd (= bevoegdheden die
iemand heeft op basis van de wet). Art. 1:1 BW geeft aan dat iedereen in Nederland in gelijke wijze
rechtsbevoegd is.
- Begin persoonlijkheid = geboren worden
- Einde persoonlijkheid = overlijden
Bloedverwantschap is de relatie tussen personen op basis van de geboorte uit bepaalde
ouders = biologische bloedverwantschap. Er bestaat ook juridische bloedverwantschap. Dit kan
plaatsvinden op het gebied van adoptie, art. 1:229 BW. Ook wanneer bijvoorbeeld een man een kind
erkent van wie hij niet de biologische vader is, art. 1:203 BW e.v.
Volgens de artikelen 1:199 en 1:198 BW is er een juridische bloedverwantschap als de
moeder van een kind op het moment van geboorte getrouwd is met een man/vrouw die
geen biologische band heeft met het kind tussen het kind en die man/vrouw. Dit is ook het
geval bij geregistreerd partnerschap.
Wanneer een persoon trouwt met iemand of een geregistreerd partnerschap aangaat met
iemand, ontstaat er een juridische relatie tussen die persoon en de bloedverwanten van de
ander = aanverwantschap.
Art. 1:3 BW geeft de graad van bloed- en aanverwantschap. De graad van
bloedverwantschap wordt bepaald door het aantal geboortes dat de bloedverwanten heeft
veroorzaakt. Dit geeft de opgaande/neergaande lijn aan. De doorlopende lijn geeft aan of er
sprake is van een huwelijk of geregistreerd partnerschap. Een doorgebroken lijn geeft een
scheiding aan. De stippellijn betekent samenwonend. Zijlijn is broer, zus neef of nicht.
Graden van bloedverwantschap
, Bloedverwanten zijn in de:
Eerste graad
- (adoptie)ouders;
- (adoptie)kinderen.
Tweede graad
- grootouders;
- kleinkinderen;
- broers en zussen.
Derde graad
- overgrootouders;
- achterkleinkinderen;
- neven en nichten (kinderen van broers of zussen);
- ooms en tantes (broers of zussen van de ouders).
Vierde graad
- betovergrootouders;
- achterneven en achternichten (kleinkinderen van broers of zussen);
- neven en nichten (kinderen van broers of zussen van de ouders);
- oudooms en oudtantes (ooms en tantes van de ouders).
Graden van aanverwantschap
Uw aanverwanten zijn in de:
Eerste graad
- (adoptie)ouders van uw partner;
- (adoptie)kinderen van uw partner;
- partner van uw (adoptie)kinderen (schoonzoon of schoondochter).
Tweede graad
- grootouders van uw partner;
- kleinkinderen van uw partner;
- broers en zussen van uw partner.
Derde graad
- overgrootouders van uw partner;
- achterkleinkinderen van uw partner;
- neven en nichten van uw partner (kinderen van broers of zussen);
- ooms en tantes van uw partner (broers of zussen van de ouders).
Vierde graad
- betovergrootouders van uw partner;
- achterneven en achternichten (kleinkinderen van broers of zussen) van uw partner;
- neven en nichten (kinderen van broers of zussen van ouders) van uw partner;
- oudooms en oudtantes (oom of tante van ouders) van uw partner.
Art. 1:4 BW bepaalt dat iemand de voornaam of voornamen heeft die in zijn geboorteakte
zijn opgenomen (= schriftelijk en ondertekend stuk dat voor bewijs kan dienen). Wanneer
een kind wordt geboren moet daarvan aangifte worden gedaan bij de burgerlijke stand van
de gemeente. Het doel hiervan is dat de geboorte en de gegevens van het kind worden
geregistreerd en het kind formeel bestaat. In de geboorteakte worden de voornaam/namen,
de achternaam, geboortedatum, geboorteplaats en het tijdstip van geboorte vastgelegd.
Het wijzigen van de voornaam vindt plaats bij de rechtbank.
- Artikelen 19 en 19e
Artikel 7 van het Internationale Verdrag inzake de Rechten van het Kind geeft aan dat ieder kind bij
de geboorte recht heeft op een naam. Wanneer je bijvoorbeeld je voornaam wilt wijzigen, is de
rechter van je woonplaats bevoegd (art. 262 Rv).