Evolutie en biodiversteit aantekeningen
Les 1
Evolutie als proces leidt tot biodiversiteit. Maar het verklaart ook de variatie van het
leven. Er ontstaat uniformiteit door waarschijnlijk verwantschap, en er ontstaan variaties
door verschillen in adaptaties. Door evolutie ontstaat er dus uit 1 gezamelijke voorouder
meerdere soorten door verschillen in adaptaties en het ontstaan uninformiteit. Ofwel
verwantschap en verschil.
Toets 1: week 5, 26 sep. (50%) HF 21 t/m 25 en 56. Kijk leerdoelen. Units 4 en 5.
toets 2: week 10, 3 nov. (50%) HF 27 t/m 34 en 52 (niet HF 28).
Cursus gehaald als gem. van deeltoetsen is 5,5 en alle practica gevolgd, en alle E-
learning modules gevolgd. Per deeltoets min. 5,0 halen.
Les 2
Darwin reisde met de beagle naar o.a de Galapagos eilanden waar hij observaties heeft
gedaan dat er veel verschillende soorten waren die goed waren aangepast aan hun
omgeving. Ze hadden allemaal verschillende soorten adaptaties aan hun omgeving. Hij
vond uit dat er over de generaties heen veranderingen plaatsvonden. In 1859 bracht hij
zijn boek: the origin of species uit. Hij bedacht dat het leven als een soort boom eruit
zag, hierbij zag je de voorouders en de veranderingen in soorten in de loop van de tijd. Hij
deelde het op in soort, familie en genus.
Artificiële selectie (domesticatie): de mens selecteert bepaalde eigenschappen voor de
volgende generaties van de soort. Wij selecteren de eigenschappen naar wens.
- Silver fox: onderzoek waarbij mensen de meest tamme vos kozen en die gingen
voortplanten waardoor er uiteindelijk een tam ras ontstond.
Dit kan ook voorkomen bij planten, voor bijvoorbeeld voedselverbouwing. Door het
selecteren van verschillende eigenschappen van een plant kan je uit 1 voorouder
meerdere soorten planten creëren. Je specificeert dan de specifieke stukken van de
plant waardoor deze bijvoorbeeld eetbaar worden. We selecteren het voordelige
eigenschap en breiden deze zo uit dat we deze op de meest optimale manier kunnen
gebruiken.
Gedomesticeerde organisme zijn slecht voor het overleven in het milieu. Ze kunnen het
niet meer overleven in het wild. Aan de andere kant hebben ze een hogere fitness omdat
hun genen snel en veel verspreidt worden. Ze produceren veel organismen. Door de
slechte overlevingskans in de natuur hebben vooral planten artificiële bescherming
nodig, denk aan insecticiden. Echter kan dit ook zorgen voor resistentie onder de
insecten en deze zouden door natuurlijke selectie overleven waardoor er een vorm van
,evolutie ontstaat bij deze soort. Hierdoor moeten er telkens nieuwe soorten insecticiden
worden geïntroduceerd.
Door domesticatie ontstaat er ook steeds minder variatie in een soort. Dit zorgt voor veel
minder mogelijkheden in toekomstige evolutie. Dit is gevaarlijk want als er ziektes
komen hebben we geen diversiteit om organisme te creëren die weerbaar zouden zijn
tegen deze ziekte.
Evolutie kan ook ontstaan door jagen. Als wij alleen maar op grote vissen jagen heb je
een voordeel als je een kleinere vis bent. De selectiedruk zou dan dus op kleinere vissen
komen te staan waardoor deze meer komen.
Darwin had 2 observaties die nodig zijn voor verandering en evolutie:
1. Er is variatie van overdraagbare eigenschappen in een soort. Alleen
eigenschappen die overdraagbaar zijn worden getest door evolutie.
2. Organisme produceren meer nakomelingen dan de natuur kan dragen → survival
of the fittest. Alleen de best aangepaste organisme overleven zodat het natuurlijk
evenwicht in balans blijft. Als er een overproductie is van een soort zou er minder
voedsel of meer predatoren komen waardoor deze overproductie wordt
verminderd, zo wordt het evenwicht in balans gehouden.
2 conclusies:
3. Individuen met goede eigenschappen hebben hogere kans voor overlevering en
reproductie, ze laten meer nakomelingen na.
4. Door het onevenwichtig doorgeven van eigenschappen veranderen de
eigenschappen en wordt een soort steeds beter geadapteerd aan de omgeving.
Natuurlijke selectie werkt op het fenotype van een individu, het werkt hierdoor indirect
op het genotype.
Bewijs voor evolutie:
- Fossielen, fossielen veranderen over tijd. Oude fossielen zien er anders uit dan
jongere fossielen.
- Homologie tussen verschillende organismes, verschillende organismes hebben
vaak nog onderliggende gelijkheden omdat ze zijn voortgekomen uit dezelfde
voorouder. Dit komt zowel fysiek als genetisch voor. Zo bezitten ze bijvoorbeeld
dezelfde DNA-sequenties. Organismen hebben soms ook dezelfde vestigial
structures: botdelen die niet meer gebruikt worden.
- Biogeografie: continentale drift, er ontstaan verschillende vergelijkbare soorten
op plekken die vroeger aan elkaar vastzaten maar door uit elkaar drijving van
continenten veranderd zijn. Ze lijken nog op elkaar en zijn verwant maar hebben
verschillende adaptaties. Ook is er convergente evolutie: organisme die niet aan
elkaar verwant zijn maar door de omgeving gaan verschillende soorten organisme
, steeds meer op elkaar lijken. Er ontstaat dan een selectiedruk voor voordelige
eigenschappen bijvoorbeeld een lange snuit voor het eten van insecten. Deze
dieren lijken op elkaar maar hebben geen gezamenlijke voorouder.
- Directe observaties, we kunnen directe evolutie zien en waarnemen. Ook door
bijvoorbeeld experimenten en studies.
- Vorming van nieuwe soorten over tijd, veranderingen van fenotype. Dit kan komen
door natuurlijke en seksuele selectie, gentic drift, gene flow en mutaties.
Absolute fitness (W): reproductieve output: bijdrage van individu aan genepool van
volgende generatie.
Relatieve fitness(w): wat is de beste binnen de soort qua genotype. De beste is
gelijkgesteld aan 1. Relatieve fitness berekenen: laagste absolute fitness/hoogste
absolute fitness. Reproductie in vergelijking met de absolute fitness
Voordelen socialiteit (samenleven): minder kans om door predator gepakt te worden →
verwarringseffect, verdunningseffect en samenwerken om een prooi te vangen.
Nadelen socialiteit: parasieten, concurrentie, inteelt, beter zichtbaar predatoren, niet
zeker van vaderschap.
Altruïsme: gedrag dat ten koste gaat van je iegen fitness maar resulteert in de toenamen
van de fitness van andere induviduen in jouw groep.
Hamiltons rule: A helpt, ten koste van eigen nakomelingen (C), verwante (r), waardoor
via genen van extra nakomelingen door B, A zijn fitness verhoogd. → rB > C
r = verantsschapsgraad, C = eigen nakomelingen, B = nakomelingen andere
Kinselectie (verwantschapsselectie) is een evolutionair biologisch principe dat uitlegt
waarom organismen soms gedrag vertonen dat niet direct hun eigen overlevingskansen
of voortplanting vergroot, maar dat van hun verwanten helpt.
Het idee is gebaseerd op inclusieve fitness: niet alleen je eigen nakomelingen dragen je
genen verder, maar ook de nakomelingen van je familieleden (zoals broers, zussen,
neven, nichten), omdat zij een deel van jouw genen delen.
Siblicide kan adaptief zijn volgens kinselectie als:
• Het doden van een broer/zus de eigen overlevingskans significant vergroot,
terwijl de kans dat beide zouden overleven klein is.
• Hierdoor worden de gedeelde genen via het overlevende individu alsnog
doorgegeven, wat beter is dan als beiden sterven door competitie.
• Komt voor als er bijvoorbeeld weinig voedsel beschikbaar is.
Les 1
Evolutie als proces leidt tot biodiversiteit. Maar het verklaart ook de variatie van het
leven. Er ontstaat uniformiteit door waarschijnlijk verwantschap, en er ontstaan variaties
door verschillen in adaptaties. Door evolutie ontstaat er dus uit 1 gezamelijke voorouder
meerdere soorten door verschillen in adaptaties en het ontstaan uninformiteit. Ofwel
verwantschap en verschil.
Toets 1: week 5, 26 sep. (50%) HF 21 t/m 25 en 56. Kijk leerdoelen. Units 4 en 5.
toets 2: week 10, 3 nov. (50%) HF 27 t/m 34 en 52 (niet HF 28).
Cursus gehaald als gem. van deeltoetsen is 5,5 en alle practica gevolgd, en alle E-
learning modules gevolgd. Per deeltoets min. 5,0 halen.
Les 2
Darwin reisde met de beagle naar o.a de Galapagos eilanden waar hij observaties heeft
gedaan dat er veel verschillende soorten waren die goed waren aangepast aan hun
omgeving. Ze hadden allemaal verschillende soorten adaptaties aan hun omgeving. Hij
vond uit dat er over de generaties heen veranderingen plaatsvonden. In 1859 bracht hij
zijn boek: the origin of species uit. Hij bedacht dat het leven als een soort boom eruit
zag, hierbij zag je de voorouders en de veranderingen in soorten in de loop van de tijd. Hij
deelde het op in soort, familie en genus.
Artificiële selectie (domesticatie): de mens selecteert bepaalde eigenschappen voor de
volgende generaties van de soort. Wij selecteren de eigenschappen naar wens.
- Silver fox: onderzoek waarbij mensen de meest tamme vos kozen en die gingen
voortplanten waardoor er uiteindelijk een tam ras ontstond.
Dit kan ook voorkomen bij planten, voor bijvoorbeeld voedselverbouwing. Door het
selecteren van verschillende eigenschappen van een plant kan je uit 1 voorouder
meerdere soorten planten creëren. Je specificeert dan de specifieke stukken van de
plant waardoor deze bijvoorbeeld eetbaar worden. We selecteren het voordelige
eigenschap en breiden deze zo uit dat we deze op de meest optimale manier kunnen
gebruiken.
Gedomesticeerde organisme zijn slecht voor het overleven in het milieu. Ze kunnen het
niet meer overleven in het wild. Aan de andere kant hebben ze een hogere fitness omdat
hun genen snel en veel verspreidt worden. Ze produceren veel organismen. Door de
slechte overlevingskans in de natuur hebben vooral planten artificiële bescherming
nodig, denk aan insecticiden. Echter kan dit ook zorgen voor resistentie onder de
insecten en deze zouden door natuurlijke selectie overleven waardoor er een vorm van
,evolutie ontstaat bij deze soort. Hierdoor moeten er telkens nieuwe soorten insecticiden
worden geïntroduceerd.
Door domesticatie ontstaat er ook steeds minder variatie in een soort. Dit zorgt voor veel
minder mogelijkheden in toekomstige evolutie. Dit is gevaarlijk want als er ziektes
komen hebben we geen diversiteit om organisme te creëren die weerbaar zouden zijn
tegen deze ziekte.
Evolutie kan ook ontstaan door jagen. Als wij alleen maar op grote vissen jagen heb je
een voordeel als je een kleinere vis bent. De selectiedruk zou dan dus op kleinere vissen
komen te staan waardoor deze meer komen.
Darwin had 2 observaties die nodig zijn voor verandering en evolutie:
1. Er is variatie van overdraagbare eigenschappen in een soort. Alleen
eigenschappen die overdraagbaar zijn worden getest door evolutie.
2. Organisme produceren meer nakomelingen dan de natuur kan dragen → survival
of the fittest. Alleen de best aangepaste organisme overleven zodat het natuurlijk
evenwicht in balans blijft. Als er een overproductie is van een soort zou er minder
voedsel of meer predatoren komen waardoor deze overproductie wordt
verminderd, zo wordt het evenwicht in balans gehouden.
2 conclusies:
3. Individuen met goede eigenschappen hebben hogere kans voor overlevering en
reproductie, ze laten meer nakomelingen na.
4. Door het onevenwichtig doorgeven van eigenschappen veranderen de
eigenschappen en wordt een soort steeds beter geadapteerd aan de omgeving.
Natuurlijke selectie werkt op het fenotype van een individu, het werkt hierdoor indirect
op het genotype.
Bewijs voor evolutie:
- Fossielen, fossielen veranderen over tijd. Oude fossielen zien er anders uit dan
jongere fossielen.
- Homologie tussen verschillende organismes, verschillende organismes hebben
vaak nog onderliggende gelijkheden omdat ze zijn voortgekomen uit dezelfde
voorouder. Dit komt zowel fysiek als genetisch voor. Zo bezitten ze bijvoorbeeld
dezelfde DNA-sequenties. Organismen hebben soms ook dezelfde vestigial
structures: botdelen die niet meer gebruikt worden.
- Biogeografie: continentale drift, er ontstaan verschillende vergelijkbare soorten
op plekken die vroeger aan elkaar vastzaten maar door uit elkaar drijving van
continenten veranderd zijn. Ze lijken nog op elkaar en zijn verwant maar hebben
verschillende adaptaties. Ook is er convergente evolutie: organisme die niet aan
elkaar verwant zijn maar door de omgeving gaan verschillende soorten organisme
, steeds meer op elkaar lijken. Er ontstaat dan een selectiedruk voor voordelige
eigenschappen bijvoorbeeld een lange snuit voor het eten van insecten. Deze
dieren lijken op elkaar maar hebben geen gezamenlijke voorouder.
- Directe observaties, we kunnen directe evolutie zien en waarnemen. Ook door
bijvoorbeeld experimenten en studies.
- Vorming van nieuwe soorten over tijd, veranderingen van fenotype. Dit kan komen
door natuurlijke en seksuele selectie, gentic drift, gene flow en mutaties.
Absolute fitness (W): reproductieve output: bijdrage van individu aan genepool van
volgende generatie.
Relatieve fitness(w): wat is de beste binnen de soort qua genotype. De beste is
gelijkgesteld aan 1. Relatieve fitness berekenen: laagste absolute fitness/hoogste
absolute fitness. Reproductie in vergelijking met de absolute fitness
Voordelen socialiteit (samenleven): minder kans om door predator gepakt te worden →
verwarringseffect, verdunningseffect en samenwerken om een prooi te vangen.
Nadelen socialiteit: parasieten, concurrentie, inteelt, beter zichtbaar predatoren, niet
zeker van vaderschap.
Altruïsme: gedrag dat ten koste gaat van je iegen fitness maar resulteert in de toenamen
van de fitness van andere induviduen in jouw groep.
Hamiltons rule: A helpt, ten koste van eigen nakomelingen (C), verwante (r), waardoor
via genen van extra nakomelingen door B, A zijn fitness verhoogd. → rB > C
r = verantsschapsgraad, C = eigen nakomelingen, B = nakomelingen andere
Kinselectie (verwantschapsselectie) is een evolutionair biologisch principe dat uitlegt
waarom organismen soms gedrag vertonen dat niet direct hun eigen overlevingskansen
of voortplanting vergroot, maar dat van hun verwanten helpt.
Het idee is gebaseerd op inclusieve fitness: niet alleen je eigen nakomelingen dragen je
genen verder, maar ook de nakomelingen van je familieleden (zoals broers, zussen,
neven, nichten), omdat zij een deel van jouw genen delen.
Siblicide kan adaptief zijn volgens kinselectie als:
• Het doden van een broer/zus de eigen overlevingskans significant vergroot,
terwijl de kans dat beide zouden overleven klein is.
• Hierdoor worden de gedeelde genen via het overlevende individu alsnog
doorgegeven, wat beter is dan als beiden sterven door competitie.
• Komt voor als er bijvoorbeeld weinig voedsel beschikbaar is.
